1792612078
შვილიშვილებზე ზრუნვა ხანდაზმულ ადამიანებს მეხსიერებისა და აზროვნების უნარების შენარჩუნებაში შეიძლება დაეხმაროს. კვლევების თანახმად, შვილიშვილებთან დროის გატარება დადებითად უკავშირდება ხანდაზმულთა კოგნიტიურ ფუნქციებს, თუმცა ბებიებისა და ბაბუების შემთხვევაში გარკვეული განსხვავებები გამოვლინდა.
როგორც ჰარვარდის სამედიცინო სკოლის გამოცემა Harvard Health Publishing წერს, 2026 წელს გამოქვეყნებული კვლევის ფარგლებში მეცნიერებმა 2 887 ბებია-ბაბუის მონაცემები გააანალიზეს. მონაწილეთა საშუალო ასაკი 67 წელი იყო. მკვლევრები 2016-2022 წლებში შეგროვებულ ინფორმაციას, მათ შორის მეხსიერებისა და აზროვნების ტესტების შედეგებს სწავლობდნენ.
კვლევამ აჩვენა, რომ ბებია-ბაბუებს, რომლებიც შვილიშვილებზე ზრუნავდნენ, მეხსიერებისა და ენობრივი უნარების ტესტებში უკეთესი შედეგები ჰქონდათ იმ ადამიანებთან შედარებით, რომლებიც შვილიშვილების მოვლაში არ მონაწილეობდნენ.
თუმცა, დროთა განმავლობაში კოგნიტიური ფუნქციების შედარებით ნელი გაუარესება მხოლოდ იმ ბებიებში გამოვლინდა, რომლებიც შვილიშვილებზე ზრუნავდნენ. მსგავსი განსხვავება ბაბუების შემთხვევაში არ დაფიქსირებულა.
მკვლევრები ვარაუდობენ, რომ შვილიშვილებთან ურთიერთობა ხანდაზმულ ადამიანებს გონებრივად აქტიურობასა და სოციალურ კავშირების შენარჩუნებაში ეხმარება. თამაშში მონაწილეობა, ბავშვებთან საუბარი და მათ ყოველდღიურ საქმიანობაში ჩართვა შესაძლოა გონებრივი აქტივობის შენარჩუნებას უწყობდეს ხელს.
დემენციის რისკთან დაკავშირებული სხვა კვლევებიც საინტერესო შედეგებს აჩვენებს.
2024 წელს სამეცნიერო ჟურნალ The Journals of Gerontology: Series B-ში გამოქვეყნებულმა ამერიკულმა კვლევამ, რომელშიც 52 წლისა და უფროსი ასაკის 10 217 ბებია-ბაბუის მონაცემები შეისწავლეს, აჩვენა, რომ შვილიშვილებზე ზრუნვა დემენციის შედარებით დაბალ რისკთან იყო დაკავშირებული როგორც ქალებში, ისე კაცებში. თუმცა, შედეგები განსხვავდებოდა იმის მიხედვით, რამდენად ინტენსიურად ზრუნავდნენ მონაწილეები შვილიშვილებზე და ცხოვრობდნენ თუ არა მათთან ერთად.
მკვლევრების მიხედვით, ბებიებში დემენციის შედარებით დაბალი რისკი შვილიშვილებზე ზომიერი ინტენსივობით ზრუნვისას გამოვლინდა, ხოლო ბაბუებში ინტენსიური ზრუნვის შემთხვევაში, როდესაც ისინი შვილიშვილებთან ერთად არ ცხოვრობდნენ.
მნიშვნელოვანია აღინიშნოს, რომ კვლევები შვილიშვილებზე ზრუნვასა და კოგნიტიურ ჯანმრთელობას შორის კავშირს აჩვენებს და არ ამტკიცებს, რომ ბავშვების მოვლა დემენციისგან პირდაპირ იცავს. შედეგებზე შესაძლოა გავლენას ახდენდეს სხვა ფაქტორებიც, მათ შორის ჯანმრთელობის მდგომარეობა, სოციალური ურთიერთობები და ცხოვრების წესი.
მიუხედავად ამისა, მეცნიერების დაკვირვებები მიუთითებს, რომ ოჯახური ურთიერთობები და სხვადასხვა თაობას შორის აქტიური კომუნიკაცია ხანდაზმულთა გონებრივი ჯანმრთელობის შესწავლისას მნიშვნელოვან საკითხს წარმოადგენს.
