1788121886

3 ნიშანი 18 თვემდე ბავშვებში აუტიზმის ამოსაცნობად - ბავშვთა ნერვოლოგი ასახელებს

ბავშვთა ნევროლოგმა ნანა ტატიშვილმა იმ 3 ნიშანზე ისაუბრა, რომელიც წლინახევრის ბავშვების მშობლებს აუტიზმის ამოცნობაში შეიძლება დაეხმაროს.„ერთ-ერთი ნიშანი არის, როდესაც ბავშვი მისი სახელის დაძახებისას არ იხედება. მან მინიმუმ 10 დაძახებიდან, 6-7 ჯერ უნდა გამოგვხედოს. მეორე არის ის, რომ ის არ იყენებს მისათითებლად საჩვენებელ თითს. მესამე კი არის ის, რომ ჩვენს მითითებულ ადგილსა თუ ნივთზე, არ ატრიალებს თავს და არ რეაგირებს. თუ შეამჩნიეთ, რომ ეს სამი ნიშანი აქვს, თუნდა 14 ან 18 თვის ბავშვს, აუცილებლად მიაკითხეთ ექიმს“ – ამბობს ნანა ტატიშვილი. 

1788120138

„ევედრებიან სიმსივნისგან განსაკურნებლად“ - დღეს ეს ლოცვა უნდა წაიკითხოთ

31 აგვისტოს მართლმადიდებელი ეკლესია ზეიმობს ყოვლადწმიდა ღვთისმშობლის პატიოსანი სარტყლის დადებას და ღვთისმშობლის სასწაულთმოქმედი ხატის — „ყოველთა დედუფლის“ („პანტანასას“) დღესასწაულს. ამ დღეს იკითხება ღვთისმშობლის სარტყლის ტროპარი და „პანტანასას“ ლოცვა.ღვთისმშობლის პატიოსანი სარტყლის ტროპარი:„ღმრთის მშობელო ქალწულო, კაცთა მფარველო, სამოსელი და სარტყელი წმიდაჲ ჴორცთა შენთაჲ, ურღვეველად ერსა შენსა მოანიჭე, მეოხებითა შენითა, რამეთუ შობისა მიზეზი მართლმადიდებელთა მეფეთა ყოველთვის განმაძლიერებელ ხარ, მხოლოო მწყალობელო.“ყოვლადწმიდა ღვთისმშობლის ლოცვა („პანტანასა“ / „ყოველთა დედუფალი“)სიმსივნით დაავადებულთა და სნეულთა განსაკურნებლად მიმართავენ ხატს შემდეგი ვედრებით:„ყოველლადსახიერო, ღირსადსაკვირველო ღმრთისმშობელო, ყოველთა დედუფალო, პანტანასა! არა ღირს-ვარ, რათა სართულსა ქუეშე ჩემსა შემოჰხვიდე! გარნა, რამეთუ ხარ დედაჲ ღმრთისა სახიერისაჲ, თქმულისაებრ შენისა ღირს-მიყავ მე, რათა განვკურნდე სენისაგან და განვძლიერდე სულითა...“

1788119652

„მშობლები საქართველოში ჯერ არ ჩამოსულან...“ - „ამრა“ დაურ ბუავასთან დაკავშირებით ოფიციალურ განცხადებას ავრცელებს

„ამრა“ დაურ ბუავასთან დაკავშირებით ოფიციალურ განცხადებას ავრცელებს.„ორგანიზაცია „ამრა“ და მისი წევრები ჩვენი ორგანიზაციის ერთ-ერთი დამფუძნებლის, ჩვენი თანამებრძოლისა და მეგობრის, დაურ ბუავას გარდაცვალების შემდეგ უკვე რამდენიმე დღეა, უსაფუძვლო ცილისწამებისა და უმძიმესი აგრესიის სამიზნეები ვხდებით. ჩვენი მისამართით არაერთი ბრალდება ისმის.ეს ყველაფერი განსაკუთრებით მძიმეა იმ დროს, როდესაც ჩვენთვის მომხდარი ტრაგედია მხოლოდ ორგანიზაციის წევრის დაკარგვა არ არის. ჩვენ დავკარგეთ ადამიანი, რომელთან ერთადაც წლების განმავლობაში გვჯეროდა ერთი იდეის და ვმუშაობდით ერთი მიზნისთვის - ოკუპაციით გაყოფილი საზოგადოების გაერთიანებისთვის. ბევრი ალბათ ვერ იაზრებს, რომ ჩვენ დავკარგეთ მეგობარი.დაურ ბუავას მხოლოდ მშობლები ჰყავს, რომლებიც საქართველოში ჯერ არ ჩამოსულან. შესაბამისად, მისი დაკრძალვისა და ყველა საჭირო საორგანიზაციო საკითხის მოგვარება ამ ეტაპზე „ამრას“ წევრებს გვიწევს. ახლა ჩვენი მთავარი მიზანია, ღირსეულად მივაბაროთ ქართულ მიწას ჩვენი თანამებრძოლი.ამასთან ერთად, ჩვენთვის უმნიშვნელოვანესია, ხელი არ შევუშალოთ გამოძიებას. კიდევ ერთხელ ვამბობთ: ყველაზე მეტად სწორედ ჩვენ ვართ დაინტერესებული, დადგინდეს სიმართლე და პასუხი გაეცეს ყველა კითხვას. ვინაიდან ჩვენ ვაპირებთ გავაგრძელოთ დაურთან ერთად დაწყებული გზა.დაურის გარდაცვალების ფაქტთან დაკავშირებით ამ დღეებში არათუ უამრავი ვერსია, ვარაუდი, არემედ კონსპირაციული თეორებიც ვრცელდება. არიან ისეთებიც, ვინც უაპელაციოდ პირადად ჩვენ, „ამრას“ წევრებს გვაბრალებს მომხდარს, მტკიცებით ფორმაში.სამწუხაროდ, ენგურს გაღმა არსებობენ ადამიანთა ჯგუფები, რომლებიც წლებია, ცდილობენ როგორც დაურ ბუავას, ისე „ამრას“ საქმიანობის დისკრედიტაციას. მათი პოზიცია ჩვენთვის ახალი არ არის. თუმცა განსაკუთრებით შემაშფოთებელი და მტკივნეულია ის თავდასხმები, რომლებიც ამ დღეებში ენგურს აქეთ მცხოვრები ადამიანების მხრიდანაც გვესმის. იკვეთება ტრაგედიიდან გარკვეული დივიდენდების მიღების მცდელობებიც, რაც შეუთავსებადია დაურის საქმიანობასთან, თუ მის ხსოვნასთან.ჩვენ არ ვაპირებთ არც ერთი ვერსიის შეფასებას, გამორიცხვას ან დადასტურებას. სიმართლე უნდა დადგინდეს გამოძიების შედეგად და არა ვარაუდებით, კონსპირაციული თეორიებითა და დაუდასტურებელი ინფორმაციით. მსგავსი ინფორმაციის გავრცელება, ერთი მხრივ, ხელს უშლის ფაქტების ობიექტურად დადგენის პროცესს, მეორე მხრივ კი კიდევ უფრო ამძიმებს დაურის ოჯახის, ახლობლებისა და თანამოაზრეების მდგომარეობას.ადამიანები ამ ტრაგედიით ცდილობენ საკუთარი პოლიტიკური და პირადი დივიდენდების მოპოვებას, საკუთარი სახელების წარმოჩენასა და რეაბილიტაციას. ეკრანებზე ჩნდებიან ადამიანები, რომელთაც არც დაურთან ან „ამრასთან“ ჰქონიათ კავშირი, ოკუპაციაზე ხმამაღლა არასოდეს უსაუბრიათ და დღეს კი მისი სახელით მანიპულირებენ.ამ პოსტის მიზანი არ არის ვინმეს ავუკრძალოთ საკუთარი პოზიციის გამოხატვა. დაურიც და „ამრაც“ გამოხატვის თავისუფლებისთვის იბრძოდა. თუმცა მიგვაჩნია, რომ მისი ტრაგედია, მისი სახელი და მისი ცხოვრება არ უნდა იქცეს ერთმანეთის მიმართ უსაფუძვლო ბრალდებების ტირაჟირებისა და ვინმეს პოლიტიკური ან პირადი მიზნების მიღწევის ინსტრუმენტად.„ამრას“ წევრები პირველივე დღიდან ღიად პასუხობენ ყველა დაინტერესებული მედიის შეკითხვებს და საზოგადოებას არსებულ ინფორმაციას აწვდიან.ახლა კი მხოლოდ ერთს გთხოვთ - მოგვეცით შესაძლებლობა, ღირსეულად მივაბაროთ მიწას ჩვენი თანამებრძოლი და დაველოდოთ გამოძიების შედეგებს.დაურის გზა ჩვენთვის მისი გარდაცვალებით არ სრულდება. პირიქით, ჩვენ ვაპირებთ გავაგრძელოთ ის გზა, რომელიც მასთან ერთად დავიწყეთ და რომლის მთავარი მიზანიც ოკუპაციით გაყოფილი საზოგადოების კვლავ გაერთიანებაა და ამაში თქვენი თანადგომის იმედიც გვაქვს, ენგურის ორივე მხრიდან“, - ნათქვამია განცხადებაში.

1788118092

მეჯვრისხევთან, ელვამ 13 წლის ბიჭს დაარტყა, გულმკერდის არე დაუზიანა და ფეხის ქუსლი გაუხეთქა - როგორია მისი მდგომარეობა ახლა

„ქართლის ამბების“ ინფორმაციით, 29 აგვისტოს, მეჯვრისხევის სიახლოვეს, ჭექა-ქუხილის დროს, ელვამ 13 წლის მოზარდს, შოთიკო მექვაბიშვილს დაარტყა. ძლიერმა მუხტმა მას გულმკერდის არე დაუზიანა და ფეხის ქუსლი გაუხეთქა. მინდორში მის გვერდით მყოფი გოდერძი ელოშვილი კი ძლიერმა ტალღამ ძირს დააგდო, ბავშვს ხელიდან ჯოხიც კი გაუვარდა.შოთიკო ამჟამად თბილისში, იაშვილის კლინიკაში იმყოფება და თავს კარგად გრძნობს. ის უკვე მოინახულა მისმა მეგობარმა გოდემ და ერთობლივი ფოტოც გადაიღეს.რა მოხდა იმ დღეს და როგორ განვითარდა მოვლენები, ამის შესახებ „ქართლის ამბებს“ დეტალურად ბავშვების ახლობელი, მანო გიგოლაშვილი უყვება. ბავშვები მისი ძმის, გიგო გიგოლაშვილის ფერმაში იმყოფებოდნენ.როგორც მანო გიგოლაშვილი ამბობს, შოთიკო მექვაბიშვილი და გოდერძი ელოშვილი იმ დღეს გიგო გიგოლაშვილს საქონლის ჩამოყვანაში ეხმარებოდნენ. ბავშვებს იქ ყოფნა განსაკუთრებით უხაროდათ, საქონლის მოვლასთან ერთად ცხენითაც ერთობოდნენ და დროს ხალისიანად ატარებდნენ.,,წვიმა რომ დაიწყო, ბავშვები ეკლესიაში შესულან. ჩამქრალი სანთლები დაუნთიათ. თან პირჯვარი გადაუწერიათ. გიგო ზევით წასულა, საქონელი უნდა გამოერეკა. ბავშვებიც გამოვიდნენ ეკლესიიდან, რომ გიგოს დახმარებოდნენ. უცბად ძლიერი ჭექა-ქუხილი დაიწყო. „ცა ძალიან განათდაო. გოდე იხსენებს, რომ თვალი რომ გავახილე, ძირს ვეგდე და ჯოხიც ხელიდან მქონდა გადავარდნილიო. დაუნახავს, რომ შოთიკო გულწასული იყო, მაისური მაღლა ჰქონდა აწეული. გოდე ყვიროდა - შოთიკო, შოთიკო! შემდეგ ყვირილით სოფლისკენ გაიქცა, რათა ვინმე ეპოვა დასახმარებლად. ,,გოდეს გზაში თანასოფლელი გიორგი ჭაღინაშვილი შეხვდა მანქანით. ამასობაში გიგოც გამოჩნდა, დაუნახავს უგონოდ მყოფი შოთიკო, ხელშიაყვანილი მოჰყავდა. სხეული ცივი ჰქონდაო ბავშვს. გულწასული შოთიკო ბიჭებმა მანქანით მეჯვრისხევის პოლიციის განყოფილებისკენ წაიყვანეს, სადაც პოლიციელებმა იყოჩაღეს და სასწრაფო დახმარების ბრიგადა დროულად გამოიძახეს.'' - უყვება ,,ქართლის ამბებს'' მანო გიგოლაშვილი.ელვისგან დაშავებული ბავშვი თავდაპირველად გორის ,,გორმედში'' მიიყვანეს, მოგვიანებით კი თბილისში, იაშვილის კლინიკაში გადაიყვანეს. მანო გიგოლაშვილი ამბობს, რომ იმ მძიმე წუთებში ოჯახმა განსაკუთრებით იგრძნო ღვთის წყალობა.„მართლა სასწაულმა გადაგვირჩინა ბავშვები. უფლის გვერდში დგომა ვიგრძენით.'' - ამბობს მანო და მიმართავს მოზარდების მშობლებს, რომ უნდა იამაყონ ვაჟკაცი შვილებით.უფალი ბავშვებო

1788116822

„ეს ნიშნები უყურადღებოდ არ დატოვო!“ - გიორგი ღოღობერიძე საზოგადოებას აფრთხილებს

„ეს ნიშნები უყურადღებოდ არ დატოვო!“ – 5 დაავადება, რომელიც წონაში უნებლიედ კლებას უკავშირდება - გიორგი ღოღობერიძე საზოგადოებას აფრთხილებს. „თუ ხართ 70 კგ და ბოლო 6 თვეში დაიკელი 3,5- ზე მეტი ისე, რომ არ შეგიცვლია კვების სტილი და არ გაგიზრდია ფიზიკური აქტივობა, მაშინ ეს არის ძალიან საყურადღებო. საქართველოს რეალობაში, წონის კლებას ბოლო 6 თვეში შესაძლოა იწვევდეს ხუთი სხვადასხვა დაავადება, ესენია: სიმსივნეები, ენდოკრინული დაავადებები, მათ შორის შაქრიანი დიაბეტი,ფარისებრი ჯირკვალი, ცელიაკია ან სხვა მსგავსი პათოლოგიები, შესაძლოა იყოს ტუბერკულოზიც კი და ბოლოს შესაძლოა იყოს აივ ინფექცია“, – ამბობს ექიმი.   @giorgighoghoberid7 ეს ნიშანი უყურადღებოდ არ დატოვო ♬ Last Hope - Steve Ralph

1788115645

ამინდი უარესდება

30-31 აგ­ვის­ტოს სა­ქარ­თვე­ლოს უმე­ტეს ტე­რი­ტო­რი­ა­ზე კვლავ მო­სა­ლოდ­ნე­ლია დრო­გა­მოშ­ვე­ბით წვი­მა, ცალ­კე­ულ რა­ი­ო­ნებ­ში ძლი­ე­რი ინ­ტენ­სი­ვო­ბის. ამის შე­სა­ხებ ინ­ფორ­მა­ცი­ას გა­რე­მოს ეროვ­ნუ­ლი სა­ა­გენ­ტო ავ­რცე­ლებს.შე­საძ­ლე­ბე­ლია ელ­ჭე­ქი, სე­ტყვა და ქა­რის გაძ­ლი­ე­რე­ბა. „მო­სა­ლოდ­ნელ­მა ძლი­ერ­მა ნა­ლე­ქებ­მა შე­საძ­ლე­ბე­ლია მდი­ნა­რე­ებ­ზე წყლის დო­ნე­ე­ბის მნიშ­ვნე­ლო­ვა­ნი მა­ტე­ბა, პა­ტა­რა მდი­ნა­რე­ებ­ზე წყალ­მო­ვარ­დნე­ბი, ხოლო გო­რაკ-ბორ­ცვი­ან და მთი­ან ზო­ნებ­ში მე­წყრულ-ღვარ­ცო­ფუ­ლი პრო­ცე­სე­ბის ჩა­სახ­ვა-გაქ­ტი­უ­რე­ბა გა­მო­იწ­ვი­ოს (საფრ­თხის დონე სა­შუ­ა­ლო)“, - ნათ­ქვა­მია ინ­ფორ­მა­ცი­ა­ში.

1788112191

საშიშია თუ არა ლურჯი ლაქები ახალშობილის კანზე - პედიატრის განმარტება

ცნობილი პედიატრი ინგა მამუჩიშვილი სოციალურ ქსელში ისეთ აქტუალურ თემაზე წერს, როგორიცაა ლურჯი ლაქები ახალშობილის სხეულზე.„მოგესალმებით ძვირფასო დედიკოებო, თქვენს მიერ ხშირად დასმულ კითხვას წარმოადგენს მოლურჯო ან მოლურჯო-მონაცრისფრო ლაქების არსებობა თქვენი ახალშობილის კანზე,რომელსაც მონგოლოიდური ლაქები ჰქვია(90%-ში გვხვება იმ ახალშობილებში,რომლებიც მიეკუთვნებიან მონგოლურ რასას) ხშირად საკრალურ ლაქებსაც უწოდებენ,სამედიცინო ენაზე კი მას დერმული მელანოციტოზი ეწოდება, ეს ლაქები ძირითადად მუქი კანის ფერის მქონე ახალშობილებში გვხვდება, თეთრკანიანებში მხოლოდ 10-12%-ში, გოგონებსადა ბიჭებში თანაბარი სიხშირით.შეიმჩნევა უკვე მუცლადყოფნის პერიოდიდან, ახალშობილებში დაბადებისთანავეა გამოხატული მომრგვალო,ან არათანაბარი კიდეების მქინე მოლურჯო ან მოლურჯო-მონაცრისფრო ლაქები, ძირითადად გავა-თეძოს,დუნდულების,წელის არეში, ან სხეულის სხვა მიდამოებში მონგოლოიდური ლაქა აბსოლუტურად უსაფრთხოა ის არასდროს არ ტრანსფორმირდება მელანომაში არ საჭიროებს მკურნალობას ხშირად 12-24 თვიდან ფერმკრთალდება და ქრება 5-6 წლის ასაკში, თუმცა, შეიძლება მთელი ცხოვრების მანძილზე დარჩეს. თანამედროვე დერმატოლოგია თვლის, რომ მონგოლოიდური ლაქების წარმოქმნის მიზეზი არის ემბრიონული განვითარების სტადიაში მელანოციტების მიგრაციის პროცესის დარღვევა, როდესაც მელანოციტების ნაწილი რჩება დერმაში, მათ მიერ პროდუცირებული მელანინი არის მიზეზი მორუხო-მოლურჯი ლაქების წარმოქმნისა.ასე რომ არ შეშინდეთ, თუ თქვენი ახალშობილის კანზე ასეთ ლაქას შენიშნავთ! ის მას არასდროს არ მიაყენებს ზიანს ჯანმრთელობის მდგომარეობის მხრივ“ – წერს ინგა მამუჩიშვილი. 

1788111795

რა უნდა იცოდეთ სასკოლო ფორმების შეძენასთან დაკავშირებით

სასკოლო ფორმების შეძენა პირველკლასელების მშობლებს მხოლოდ უნაღდო ანგარიშსწორებით, 1-ელი სექტემბრიდან 14 სექტემბრის ჩათვლით როგორც სარეალიზაციო პუნქტებში, ისე ონლაინ, ელექტრონული პლატფორმის საშუალებით, 15 სექტემბრიდან კი – მხოლოდ ონლაინ შეეძლებათ.მშობლები ფორმის ფიზიკურად ყიდვას შეძლებენ საქართველოს მასშტაბით, სხვადასხვა მუნიციპალიტეტებსა და ქალაქებში გახსნილ სარეალიზაციო პუნქტებში. ფორმის ღირებულების გადახდას POS ტერმინალის მეშვეობით შეძლებთ.სასკოლო სამოსის შეძენა ონლაინ კი, საქართველოს განათლების სამინისტროს ონლაინ მაღაზიიდან – formebi.emis.ge–დან იქნება შესაძლებელი. გადახდას საბანკო ბარათით მოახერხებთ.საქართველოს განათლების, მეცნიერებისა და ახალგაზრდობის მინისტრის 2026 წლის 11 აგვისტოს ბრძანებაში ვკითხულობთ:სასკოლო ფორმის ტანსაცმლის რეალიზების თითოეულ პუნქტში განთავსებული უნდა იყოს არანაკლებ ერთი ერთეული საბანკო გადახდის ტერმინალი.სასკოლო ფორმის ტანსაცმლის რეალიზების პუნქტში განთავსებული საბანკო გადახდის ტერმინალის არარსებობის ან ტექნიკური გაუმართაობის შემთხვევაში, სასკოლო ფორმის ტანსაცმლის საფასურის გადახდა შესაძლებელია განხორციელდეს საბანკო გადარიცხვის, შპს „საგანმანათლებლო რესურსების“ შესაბამის სახაზინო კოდზე ჩარიცხვისა და საგადახდო დავალების შესაბამის რეალიზების პუნქტში წარდგენის გზით.

1788105997

ტრაგედია საჩხერეში - ახალგაზრდა კაცი თევზაობის დროს დაიღუპა

საჩხერეში თევზაობის დროს 31 წლის კაცი დენის დარტყმის შედეგად დაიღუპა.არსებული ინფორმაციით, ახალგაზრდა თევზაობდა, რა დროსაც ანკესი ელექტროკაბელს გამოედო. კაცი სამედიცინო დაწესებულებაში გადაიყვანეს, თუმცა ექიმებმა მისი გადარჩენა ვერ შეძლეს.მომხდარზე გამოძიება სისხლის სამართლის კოდექსის 116-ე მუხლით დაიწყო, რაც სიცოცხლის გაუფრთხილებლობით მოსპობას გულისხმობს.

1788104347

„აქტიურად კითხულობენ გურიკას მამასთან დაკავშირებით...“ - რა ინფორმაციას ავრცელებს ჟურნალისტი თაია გამთენაძე

12 წლის გაუჩინარებულ გურიკა დადიანიძის თემასთან დაკავშირებით, გადაცემა „შენი ამბის“ ჟურნალისტი თაია გამთენაძე ინფორმაციას ავრცელებს.„მეგობრებო, აქტიურად კითხულობთ გურიკას მამასთან დაკავშირებით.მე მასთან დაკავშირება ვცადე, თუმცა ზარებს არ პასუხობს. როგორც ვიცი, სხვა ჟურნალისტებსაც ჰქონდათ მასთან დაკავშირების მცდელობა და მათაც არ უპასუხა.ასევე, ჟურნალისტების სატელეფონო ზარებს აღარ პასუხობს გურიკას მამიდა.თუ საქმესთან დაკავშირებით რაიმე ახალ ინფორმაციას მივიღებთ, აუცილებლად გაგიზიარებთ!ველოდებით გამოძიებისგან ქმედით ნაბიჯებს!“, - ვკითხულობთ პოსტში.       

1788104319

„ბიბლიაში პირდაპირ წერია, ადამიანს ნუ გაამწარებ, გამწარებული კაცის წყევლას მისი გამჩენი შეისმენსო“ - მამა გიორგი

სხვისი ცრემლისა და გულისტკივილის მიზეზი ნუ გახდები - დეკანოზი გიორგი დორეული საზოგადოებას მიმართავს და ადამიანებს ერთმანეთის მიმართ მეტი სიფრთხილისა და თანაგრძნობისკენ მოუწოდებს.„ბიბლიაში პირდაპირ წერია, ადამიანს ნუ გაამწარებ, გამწარებული კაცის წყევლას მისი გამჩენი შეისმენსო. მე ყველას ვეუბნები, ჩემს ხორციელ და სულიერ შვილებს, სხვისი ცრემლის მიზეზი ნუ იქნები... სხვისი გულისტკივილის მიზეზი ნუ გახდები,“ - ამბობს დეკანოზი გიორგი დორეული.

1788103792

რატომ არ უნდა მოვკლათ გველი - როგორ მოვიშოროთ ეზოდან ისინი

ზაფხული იწურება, თუმცა გველებთან შეხვედრის რისკი ჯერ კიდევ რჩება.განსაკუთრებით ყურადღებით უნდა ვიყოთ ბუნებაში, ბალახიან ადგილებში, აგარაკებსა და ნაკლებად მოვლილ ტერიტორიებზე. მოულოდნელად გველის აღმოჩენის შემთხვევაში მისი მოკვლა რეკომენდებული არ არის - უმჯობესია, ცხოველს უსაფრთხო დისტანცია დავუტოვოთ და მივცეთ საშუალება, ტერიტორია თავად დატოვოს. თუ თქვენს მიწაზე ბევრი ცოცხალი არსებაა, ეს იმას ნიშნავს, რომ ეს ადგილი გველისთვის გემრიელ ადგილად იქცევა. გველებისთვის საინტერესო შეიძლება იყოს აგარაკზე ნაგვის ან სამშენებლო ნარჩენების გროვა, რომელსაც დიდი ხანია არავინ ეხება! ასეთი გროვა შესანიშნავი თავშესაფარია გველისთვის. საინტერესოა, რომ გველი არასდროს ესხმის თავს ადამიანს. ქვეწარმავლები ადამიანებს ეხმარებიან კიდეც: ისინი ანადგურებენ მღრღნელებს, რომლებიც აფუჭებენ ნარგავებს.როგორ მოვიშოროთ თავიდან გველებინუ შეუქმნით მას თქვენთან ახლოს ყოფნის პირობებს: მოაშორეთ ტერიტორიიდან ნაგავი, მიასუფთავეთ მიტოვებული ადგილები თქვენს აგარაკზე, მოიშორეთ მღრღნელები, დაამუშავეთ მიწა და ნარგავები. იყოლიეთ კატა - ის დაგეხმარება თაგვებთან გამკლავებაში.ნუ განდევნით ზღარბებს - ზღარბი არ არის საშიში ადამიანებისთვის, მაგრამ საშიშია გველისთვის.ასევე, კარგი საშუალებაა ნიორი. დათესეთ ნიორი, მისი სურნელი გველს ნამდვილად დააფრთხობს. გარემოს დამცველები ირწმუნებიან, რომ გველებს არ უყვართ ადამიანებთან ახლოს დასახლება. მათ მოსწონთ რელიეფი, სადაც ადამიანები იშვიათად ან დროებით ჩნდებიან.