სიმსივნე

1788466580

„უჩვეულო დაღლა, სილურჯე...“ - სიმსივნის ადრეული სიმპტომები, რომელიც უყურადღებოდ არ უნდა დატოვოთ

სისხლის კიბოს საყურადღებო ნიშნები.უჩვეულო დაღლილობა — დაღლილობა, რომელიც დასვენებისა და ძილის შემდეგაც არ ქრება.აუხსნელი წონის კლება — წონის დაკლება კვებისა და ფიზიკური აქტივობის ცვლილების გარეშე.სილურჯეები ან სისხლდენა — ადვილად გაჩენილი სილურჯეები, ცხვირიდან ან ღრძილებიდან სისხლდენა, ჭრილობიდან ხანგრძლივი სისხლდენა.გამკვრივებები ან შეშუპება — განსაკუთრებით კისრის, იღლიის ან საზარდულის მიდამოში.ღამით ძლიერი ოფლიანობა — ისეთი ოფლიანობა, რის გამოც, შესაძლოა ღამით ტანსაცმლის ან თეთრეულის გამოცვლა გახდეს საჭირო.ხშირი ან მძიმე ინფექციები — განმეორებადი ან ხანგრძლივი ინფექციები, რომლებიც ჩვეულებრივზე რთულად მიმდინარეობს.ხშირი სიცხე — 38°C ან უფრო მაღალი ტემპერატურა აშკარა ინფექციის სხვა ნიშნების გარეშე.კანის გამონაყარი ან ქავილი — მათ შორის მცირე წითელი ლაქები ან იისფერი გამონაყარი.სუნთქვის გაძნელება — მათ შორის ქოშინი მოსვენების დროსაც.ძვლების, სახსრების ან მუცლის ტკივილი — განსაკუთრებით ზურგის, ნეკნების ან თეძოების არეში. კანის უჩვეულო სიფერმკრთალე.

სნეულთა ხატი

1788465994

„ამ ხატის წინაშე იკურნება უამრავი ადამიანი...“ - ლოცვა კურნებისთვის

პირველ ოქტომბერს არის დღესასწაული ღვთისმშობლის სასწაულმოქმედი ხატისა - მკურნალი ანუ „აღმადგინებელი“„აღმადგინებელ" ხატს ევედრებიან სხვადასხვა სნეულებათა კურნებისათვის. უძველესი დროიდან ან ხატის წინაშე იკურნება უამრავი ადამიანი.აღსანიშნავია, რომ ეს ხატი, წმიდა ნინოს თანამედროვეა და ქართლში, წილკნის მონასტერშია დაცულია დღემდე.მე 18 საუკუნეში წმიდა ხატის წინაშე, ერთი მგალობელი განიკურნა, მას ენა ულპებოდა, მაგრამ არ შეწყვიტა ჩვეული ლოცვა ხატის წინაშე.უცებ მან იხილა თავისი მფარველი ანგელოზი, რომელიც ყოვლადწმიდა ქალწულს უხმობა და მისდამი აღავლენდა მგალობლის ლოცვას, მალე თვით ღვთისმშობელიც გამოჩნდა და აღადგინა სნეული.ტროპარი ქალწულო წმიდაო, სიყუარულით პატივისმცემელთა ხატისა წმიდისა შენისათა და ჭეშმარიტისა დედისა ღუთისა განმადიდებელთა და სამართლად თაყუანის-მცემელთა მკურნალად გამოსჩნდი, განმაშორენ ყოველნი სენნი და ბოროტნი ჩუენგან, ვითარცა მრავლისშემძლებელ ხარ ამინ.

ფრენები

1788465581

საყურადღებო ინფორმაცია მათთვის, ვინც Wizz Air-ით მოგზაურობს

Wizz Air-ის მგზავრები ფრთხილად უნდა იყვნენ. avianews.com- ის ცნობით, მგზავრებს შესაძლოა, 55-დან 65 ევრომდე ჯარიმა დაეკისროთ ბორტზე ბალიშის გამოყენებისთვის.ავიაკომპანიის ლოგიკა ასეთია: მიუხედავად იმისა, რომ ბალიში მგზავრს კისერზე აქვს შემოხვეული, კომპანიის წესები მას ხელბარგის სრულფასოვან, ცალკე ნივთად კლასიფიცირებს.„კისრის ბალიში არ ითვლება ცალკე უფასო ნივთად. თუ ის არ ჯდება თქვენი ხელბარგის დასაშვებ ნორმაში, ის ჩაითვლება ცალკე ნივთად და დაექვემდებარება დიდი ზომის ან ჭარბი ბარგის საფასურს“, - ნათქვამია Wizz Air-ის წესებში.მნიშვნელოვანია ის, რომ ჯარიმის რისკი განსაკუთრებით მაღალია, თუ თქვენ მგზავრობთ ძირითადი ტარიფით, მინიმალური ხელბარგის ლიმიტით. ამ ტიპის ბილეთი მხოლოდ პატარა ზურგჩანთის ტარების საშუალებას იძლევა, რომლის ზომებია 40x30x20 სმ. ტრადიციული, მოცულობითი კისრის ბალიშის მოთავსება კი მასში, პრაქტიკულად შეუძლებელია.

კი

1788463974

„სქროლების“ გამოყენებაზე ახალი რეგულაციები იგეგმება - ვის შეეხება ცვლილება

საქართველოში ელექტროსკუტერების გამოყენებასთან დაკავშირებით ახალი წესების დაწესება იგეგმება. - ინფორმაციას bm.ge ავრცელებს.საქართველოს მთავრობა არასრულწლოვნებისთვის ორბორბლიან თვითგორიალაზე (ე.წ. სქროლზე) დგომის რეგულირებას გეგმავს - ამის შესახებ 2026 წლის პარლამენტის საშემოდგომო სესიაზე მთავრობის მიერ წარსადგენი კანონპროექტების ჩამონათვალიდან ხდება ცნობილი. დოკუმენტის თანახმად, ცვლილება უნდა შევიდეს „საგზაო მოძრაობის შესახებ“ კანონში.ახალი ინიციატივის დეტალები ჯერჯერობით უცნობია, თუმცა მოკლე განმარტების თანახმად, ცვლილება ძირითადად არასრულწლოვნებს შეეხება და მათთვის კონკრეტულ რეგულაციებს განსაზღვრავს, თუმცა განმარტებით ბარათში დაგეგმილი რეგულირების ზუსტი მოდელი აღწერილი არაა.„ბოლო პერიოდში საგზაო მოძრაობაში ორბორბლიანი ელექტროთვითმგორავების აქტიურმა გამოყენებამ გამოავლინა მათი უსაფრთხო გამოყენებისა და საგზაო მოძრაობის წესების დაცვასთან დაკავშირებული პრობლემები. განსაკუთრებულ ყურადღებას საჭიროებს არასრულწლოვანთა მიერ აღნიშნული სატრანსპორტო საშუალებების გამოყენების საკითხიც, რაც მოქმედი სამართლებრივი რეგულირების შემდგომი დახვეწის საჭიროებას განაპირობებს.საკანონმდებლო პაკეტი მიზნად ისახავს ორბორბლიანი ელექტროთვითმგორავების გამოყენებასთან დაკავშირებული რისკების შემცირებას, საგზაო მოძრაობის მონაწილეთა დაცვასა და საგზაო მოძრაობის უსაფრთხოების გაუმჯობესებას“, - ნათქვამია განმარტებით ბარათში.2025 წლიდან შსს-მა სკუტერების მონაწილეობით მომხდარი ავტოსაგზაო შემთხვევების რაოდენობის აღრიცხვა დაიწყო. გასულ წელს სულ აღირიცხა 106 შემთხვევა, რომელთა შედეგადაც 109 ადამიანი დაშავდა, ერთი ადამიანი კი დაიღუპა. 2026 წლის იანვარ-ივნისის სტატისტიკის მიხედვით კი სულ აღირიცხა 28 ავტოსაგზაო შემთხვევა სკუტერის მონაწილეობით, რომელთა შედეგადაც 33 ადამიანი დაშავდა, 2 კი დაიღუპა.

მწვადი

1788463711

„მწვადის ეს ნაწილი არასდროს მიირთვათ“ - გიორგი ღოღობერიძის გაფრთხილება

ონკოლოგი გიორგი ღოღობერიძე მწვადის დამწვარი ნაწილის მავნებლობაზე საუბრობს და საზოგადოებას აფრთხილებს.„თუ მწვადი ძალიან გიყვართ, იცოდეთ, რომ ეს ნაწილი არასდროს მიირთვათ და თუ ხედავთ, რომ სხვა მიირთმევს, აუცილებლად აუკრძალეთ. მწვადის დამწვარი ნაწილი არ მიირთვათ და აუცილებლად მოაცილეთ. მასში ძალიან ბევრია ჰეტეროციკლური ამინები. ყოველთვის მოაცილეთ ეს შავი ნაწილები, რადგან ისინი თქვენს ორგანიზმში მოხვედრისას იწვევენ მსხვილი ნაწლავის სიმსივნეს. მწვადი უნდა იყოს ბალანსირებულად შემწვარი“, – ამბობს ონკოლოგი.

შემოდგომა

1788461240

სიცხე ბრუნდება, თუმცა წვიმიანი დღეებიც გველის - როგორი ამინდია მოსალოდნელი საქართველოში

საქართველოში უახლოეს დღეებში ამინდი შედარებით თბილი იქნება, თუმცა სითბოს ცალკეულ რეგიონებში ხანმოკლე წვიმა და ელჭექი ჩაანაცვლებს.გარემოს ეროვნული სააგენტოს ინფორმაციით, 4 სექტემბერს ქვეყნის ტერიტორიის უმეტეს ნაწილში ძირითადად უნალექო ამინდია მოსალოდნელი. ჰაერის ტემპერატურა დაბლობებსა და ბარში დღის საათებში +27, +32 გრადუსამდე მოიმატებს.დასავლეთ საქართველოში ღამით ზოგიერთ რაიონში შესაძლებელია ხანმოკლე წვიმა და ელჭექი, აღმოსავლეთ საქართველოში კი ცალკეულ ადგილებში ნალექის ალბათობა დღის განმავლობაშიც შენარჩუნდება.თბილისში 4 სექტემბერს უმეტესად უნალექო ამინდი იქნება. დედაქალაქში ჰაერი დღისით დაახლოებით +28 გრადუსამდე გათბება.სინოპტიკოსების პროგნოზით, მომდევნო დღეებში მნიშვნელოვანი აცივება ჯერჯერობით არ არის მოსალოდნელი და ქვეყნის უმეტეს ნაწილში თბილი ამინდი შენარჩუნდება, თუმცა ცალკეულ რაიონებში ხანმოკლე წვიმისა და ელჭექის ალბათობა კვლავ არსებობს.

საპატრიარქო

1788458589

საპატრიარქო განცხადებას ავრცელებს

საყოველთაო ნათლობის 74-ე ეტაპისთვის მსურველთა რეგისტრაცია იწყება, - დეტალებს სოციალურ ქსელში საქართველოს საპატრიარქოს საზოგადოებასთან ურთიერთობის სამსახური ავრცელებს.„იწყება სრულიად საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქ ილია II-ის მიერ დაარსებული და სრულიად საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქ შიო III-ის მიერ გაგრძელებული მესამე და შემდგომი ბავშვის საყოველთაო ნათლობის სამოცდამეთოთხმეტე ეტაპი. ნათლობის მსურველთა რეგისტრაცია იწარმოებს საქართველოს საპატრიარქოში ამა წლის 8 სექტემბრიდან 18 სექტემბრის ჩათვლით (11, 12 და 13 სექტემბრის გარდა) 12 საათიდან 16 საათამდე.რეგისტრაციის მსურველებმა თან უნდა იქონიონ:მშობლების პირადობის მოწმობების ასლები;მშობლების ჯვრისწერისა და ქორწინების მოწმობების ასლები;შვილების დაბადებისა და ნათლობის მოწმობების ასლები. საკონტაქტო ტელეფონები:593 90 08 10558 65 11 59593 46 45 71“, - აღნიშნულია განცხადებაში.

დემენცია

1788458143

დემენციის რისკი, შესაძლოა, ათწლეულებით ადრე გამოვლინდეს - მეცნიერებმა სისხლში კონკრეტულ ცილას მიაგნეს

დემენციის რისკი დიაგნოზამდე ათწლეულებით ადრე შეიძლება გამოვლინდეს. შუახნის ასაკში სისხლში ერთი კონკრეტული ბიომარკერის გაზომვამ შესაძლოა გვაჩვენოს, რამდენად მაღალია მომავალში დემენციის განვითარების რისკი.ეს ცილა GDF15-ია. კვლევებმა აჩვენა, რომ შუახნის ასაკში სისხლში მისი მაღალი დონე მომავალში დემენციის, განსაკუთრებით სისხლძარღვოვანი დემენციის, გაზრდილ რისკთან არის დაკავშირებული. მეცნიერები ვარაუდობენ, რომ GDF15 შესაძლოა მეტაბოლურ და იმუნურ პროცესებზე მოქმედებდეს, რომლებიც დემენციის განვითარებას უკავშირდება.ამ კვლევის მთავარი სიახლე ისაა, რომ ეს კავშირი 55 წლამდე ასაკშიც ვლინდება. მკვლევრებმა ექვსი დამოუკიდებელი კვლევის მონაცემები გააანალიზეს, რომლებშიც ათეულობით ათასი ადამიანი მონაწილეობდა აშშ-დან, დიდი ბრიტანეთიდან, ისლანდიიდან და იაპონიიდან.კვლევამ აჩვენა, რომ სისხლში GDF15-ის მაღალი დონე დემენციის, განსაკუთრებით ვასკულარული დემენციის, გაზრდილ რისკთან არის დაკავშირებული. მკვლევრებმა ასევე შეისწავლეს გენეტიკური მონაცემები, ტვინის სკანირებები და ცერებროსპინალური სითხე, რათა ეს კავშირი უკეთ გამოეკვლიათ.კავშირი აქაც გამოიკვეთა - სისხლში GDF15-ის მაღალი დონე დაკავშირებული იყო ცერებროსპინალურ სითხეში ამავე ცილის მაღალ მაჩვენებელთან და ტვინის ზომის შემცირებასთან, თუმცა არა ალცჰაიმერთან დაკავშირებული ამილოიდ-ბეტას დაგროვებასთან.მკვლევრებმა პლაზმასა და ცერებროსპინალურ სითხეში GDF15-ის დონეებს შორის ძლიერი კავშირი აღმოაჩინეს, რაც შესაძლოა მიუთითებდეს, რომ სისხლში არსებული GDF15 ცენტრალურ ნერვულ სისტემაშიც აღწევს.ლაბორატორიულმა კვლევებმა აჩვენა, რომ GDF15 შესაძლოა არღვევდეს იმუნური პასუხისა და უჯრედებში ენერგიის მართვის ნორმალურ პროცესებს. ეს შესაძლოა ერთ-ერთი მიზეზი იყოს, რის გამოც GDF15 დემენციის განვითარებას უკავშირდება.GDF15 ორგანიზმში მიმდინარე ბევრ უჯრედულ პროცესში მონაწილეობს და მისი ერთ-ერთი მთავარი ფუნქცია იმუნური სისტემის კონტროლია. კვლევები ასევე აჩვენებს, რომ მას შეუძლია, მაგალითად, კიბოს გავრცელების დათრგუნვა.მეტი კვლევაა საჭირო, თუმცა მეცნიერები ვარაუდობენ, რომ GDF15-მა შესაძლოა იმუნური სისტემა ზედმეტად შეაფერხოს და ტვინი უფრო დაუცველი გახადოს. მომავალში კი ეს ცილა შესაძლოა დემენციის გაზრდილი რისკის ადრეულად გამოსავლენად და დაავადების უკეთ შესასწავლად გამოიყენონ.

საკვები

1788455275

სპეციალისტები ასახელებენ საკვებს, რომელიც დაბერებას აჩქარებს

სპეციალისტების თქმით, ქვემოთ ჩამოთვლილი სხვადასხვა საკვები, დაბერებას აჩქარებს:1. თეთრი პური, მაკარონი (გარდა მთლიანი მარცვლეულისა)მაკარონი და თეთრი პური დიდი რაოდენობით მარტივ ნახშირწყლებს შეიცავს. ეს იწვევს სისხლში შაქრის დონის მკვეთრ მატებას და ხელს უწყობს ორგანიზმში ანთებითი პროცესების განვითარებას. 2. გადამუშავებული ხორცის პროდუქტებიგადამუშავებული ხორცის პროდუქტები (ძეხვი, სოსისი, ლორი, შებოლილი ხორცი) შეიცავს დიდი რაოდენობით არაჯანსაღ ნაჯერ ცხიმებს, მარილსა და ისეთ საშიშ დანამატებს, როგორიცაა ნატრიუმის ნიტრატი. 2024 წელს შვიდ ქვეყანაში ჩატარებულმა მასშტაბურმა კვლევამ აჩვენა, რომ ნაკლები გადამუშავებული ხორცისა და მეტი მარცვლეულის მიღება პირდაპირ ზრდის სიცოცხლის ხანგრძლივობას. 3. შემწვარი საკვებიზეთში მაღალ ტემპერატურაზე შეწვა იწვევს თავისუფალი რადიკალების წარმოქმნას, რაც უჯრედულ დონეზე აჩქარებს დაბერების პროცესს. გარდა ამისა, შემწვარი საკვები ძალიან კალორიულია და ხელს უწყობს სიმსუქნეს (რაც თავის მხრივ დიაბეტისა და გულ-სისხლძარღვთა დაავადებების რისკს ზრდის). 4. ალკოჰოლი და გაზიანი სასმელი & ენერგეტიკული სასმელებიალკოჰოლის მოხმარება ზრდის სხვადასხვა ქრონიკული დაავადების, მათ შორის გულ-სისხლძარღვთა, ღვიძლის დაავადებებისა და მეხსიერების დაქვეითების რისკს. კვლევები აჩვენებს, რომ ალკოჰოლის ზომიერი მოხმარებაც კი ზრდის შვიდი სახის (მათ შორის სარძევე ჯირკვლისა და ნაწლავის) კიბოს განვითარების რისკს.გაზიანი სასმელები შეიცავს უზარმაზარი რაოდენობით შაქარს. მისი დალევა იწვევს სისხლში შაქრის დონის მყისიერ მატებას.ენერგეტიკული სასმელები დიდი რაოდენობით შაქარსა და კოფეინს შეიცავს. კოფეინი ზომიერად უსაფრთხოა, მაგრამ მისი ჭარბი მოხმარება ორგანიზმს სტრესში აგდებს. რეკომენდებულია დღეში 400 მგ-ზე ნაკლები კოფეინის მიღება, მაშინ როცა ერთი ენერგეტიკული ქილა 150 მგ-ზე მეტს შეიცავს.5.მარილიანი საკვებიმარილიანი საკვები ხელს უწყობს არტერიული წნევის მატებას, რაც ინსულტისა და გულის სხვა დაავადებების რისკს ზრდის. ჯანმო-ს რეკომენდაციით, ზრდასრულებმა დღეში 5 გრამზე ნაკლები (1 ჩაის კოვზი)მარილი უნდა მიიღონ.

გიორგი ღოღობერიძე

1788454782

„ამ პროდუქტებს მაქსიმალურად მოერიდეთ“ - გიორგი ღოღობერიძის გაფრთხილება

ექიმი გიორგი ღოღობერიძე საზოგადოებას ჯანმრთელობასთან დაკავშირებით მნიშვნელოვან რეკომენდაციას აძლევს და მშობლებს მოუწოდებს, ბავშვების რაციონში გარკვეული პროდუქტების ხშირი მოხმარება შეზღუდონ.როგორც ღოღობერიძე განმარტავს, საუბარია გადამუშავებულ ხორცპროდუქტებზე - მათ შორის ბეკონზე, სალიამსა და ჰოთ-დოგზე. მისი თქმით, აღნიშნული პროდუქტების რეგულარული მოხმარება ჯანმრთელობისთვის არასასურველ რისკებთან არის დაკავშირებული.„ბეკონი, სალიამი და ჰოთ-დოგი ბავშვებს არ მისცეთ და უკეთესი იქნება, თუ თავადაც მაქსიმალურად შეზღუდავთ მათ მოხმარებას“, - ამბობს ექიმი.მისი განმარტებით, ამ ტიპის პროდუქტებში ხშირად გამოიყენება კონსერვანტები, მათ შორის, ნატრიუმის ნიტრატი და ნიტრიტი, რომლებიც გარკვეულ პირობებში ნიტროზამინების წარმოქმნას უკავშირდება. სწორედ ამიტომ, ექიმი მოსახლეობას ურჩევს, გადამუშავებული ხორცპროდუქტები ყოველდღიური კვების ნაწილად არ აქციონ.

ფული

1788454043

რა შემთხვევაში შეუნარჩუნდებათ სტუდენტებს 100-პროცენტიანი დაფინანსება - დეტალები

სახელმწიფო უნივერსიტეტებში სწავლა არის უფასო — პირველი ორი სემესტრის განმავლობაში სტუდენტის სწავლის საფასურს სრულად და უპირობოდ ფარავს სახელმწიფო, ხოლო იმისთვის, რომ სტუდენტმა 100%-იანი დაფინანსება შეინარჩუნოს, უნდა დააგროვოს კრედიტების 80%-ზე მეტი, ანუ სემესტრში ჩასაბარებელი შეიძლება დარჩეს მხოლოდ ერთი საგანი, - განაცხადა საქართველოს განათლების, მეცნიერებისა და ახალგაზრდობის მინისტრის მოადგილე ზვიად გაბისონიამ„როგორც მოგეხსენებათ, 2026-2027 წელს ჩარიცხული სტუდენტებისთვის სახელმწიფო უნივერსიტეტებში სწავლა უფასოა. ეს ნიშნავს, რომ პირველი ორი სემესტრის განმავლობაში სახელმწიფო უნივერსიტეტებში სტუდენტის სწავლის საფასურს სრულად და უპირობოდ ფარავს სახელმწიფო.იმისთვის, რომ სტუდენტმა 100%-იანი დაფინანსება შეინარჩუნოს უნდა დააგროვოს კრედიტების 80%-ზე მეტი, ანუ ჩასაბარებელი შეიძლება დარჩეს ერთი საგანი. ასეთ შემთხვევაში მისი სრული დაფინანსება გაგრძელდება, ხოლო თუ ვერ აითვისა 80%-ზე მეტი, სახელმწიფო მას გადაუხდის სწავლის საფასურის 50%-ს.სხვა სიტყვებით რომ ვთქვათ, თუ სტუდენტი მესამე სემესტრიდან უზრუნველყოფს კრედიტების 80%-ზე მეტის დაგროვებას, სახელმწიფო გააგრძელებს მისი სწავლის საფასურის სრულ დაფინანსებას.ეს მიდგომა გავრცელებული პრაქტიკაა მსოფლიოში და გახლავთ მსოფლიო ბანკის ექსპერტების რეკომენდაცია.იმ შემთხვევაშიც კი, თუ სტუდენტი მესამე სემესტრიდან მხოლოდ ერთ საგანში ვერ მიიღებს კრედიტს, მაგრამ მომდევნო სემესტრში ყველა კრედიტს დააგროვებს, სრული დაფინანსება კვლავ აღუდგება.აქ საუბარი არ არის სწავლის შედეგებზე, აკადემიურ მიღწევებსა და ქულებზე, საუბარია მხოლოდ საკმარისი კრედიტების დაგროვებაზე. საგანში 51-ქულიანი ბარიერის დაძლევის შემთხვევაში იგულისხმება, რომ სტუდენტს კრედიტი უკვე მოპოვებული აქვს.მნიშვნელოვანია, რომ თუ სტუდენტი, 50%-იანი დაფინანსების მიღების შემდეგ, აღადგენს 100%-იან საკრედიტო შედეგს, სახელმწიფო კვლავ გააგრძელებს მისი სწავლის ღირებულების სრულ დაფინანსებას“, - განაცხადა საქართველოს განათლების, მეცნიერებისა და ახალგაზრდობის მინისტრის მოადგილე ზვიად გაბისონიამ.

metro

1788452461

თბილისის მეტროს პირველ ხაზზე შეფერხება იყო

თბილისის მეტროს პირველ ხაზზე შეფერხება იყო. როგორც თბილისის სატრანსპორტო კომპანიაში „პრაიმტაიმს“ განუცხადეს, მეტროსადგურ „ახმეტელის თეატრში“ მატარებელს ჰქონდა ტექნიკური ხარვეზი, რამაც მოძრაობა დაახლოებით 10 წუთით შეაფერხა. მათივე ცნობით, მატარებელი ხაზიდან მოიხსნა.ხარვეზი ამ დროისთვის აღმოფხვრილია და მეტრო მოქალაქეებს ჩვეულ რეჟიმში ემსახურება.