1776680567

ფსიქოლოგი განმარტავს რატომ აიგნორებენ ახლობელი ადამიანები თქვენს აქტივობას

ფსიქოლოგი, ნინი დგებუაძე იმ საინტერესო ფენომენს ეხმიანება, როდესაც ახლობელი ადამიანები ჩვენს აქტივობას სოციალურ სივრცეში დემონსტრაციულად აიგნორებენ. „იცნობთ იმ კატეგორიას, თქვენს ყველა პოსტს, რომ ნახულობს, რეალურ ცხოვრებაში ყველაფერი იცის თქვენს შესახებ, მაგრამ პოსტზე მოწონებას ან კომენტარს „ვერ იმეტებს“?ფეისბუქსა თუ ინსტაგრამზე "ლაიქი" დიდი ხანია მხოლოდ სიმბოლო აღარ არის ეს ერთგვარი სოციალური ვალუტა და ვალიდაციაა.როცა ახლობელი ადამიანი შენს აქტივობას დემონსტრაციულად აიგნორებს, ეს ხშირად შემთხვევითობა სულაც არ არის.ფსიქოლოგიურად ეს მარტივი ასახსნელია:- უხილავი კონტროლი: „არ გიდასტურებ, რომ. კარგი ხარ/კარგად გამოიყურები“.- დისტანცირება: „იმდენად არ მაინტერესებ, რომ თითსაც არ გავანძრევ“.- შიდა კონკურენცია: შენი წარმატება ან ვიზუალი მათ დისკომფორტს უქმნის.მოწონება 0.1 წამი და ერთი მოძრაობაა. თუ ადამიანი ამას „ვერ ახერხებს“, ეს მისი არჩევანია და არა დაკავებულობა.პასიური აგრესია ზუსტად ასე ამოიცნობა, დუმილით მანიპულირება. ( „არაფერს გიშავებ, უბრალოდ არ გიმჩნევ“. )საინტერესო ფენომენია: ადამიანები, რომლებიც პირადში გწერენ, გარეთ გხვდებიან, მაგრამ შენს საჯარო წარმატებას/ფოტოს გვერდს უვლიან.ეს არის ორმაგი თამაში. სურვილი, იყვნენ შენს ცხოვრებაში, მაგრამ არ გახდნენ შენი მხარდამჭერები.ჩემი, როგორც ფსიქოლოგის რჩევა: ნუ ეძებთ მიზეზს საკუთარ თავში. თუ ვინმეს თქვენთვის „ლაიქი“ ენანება, პრობლემა მის თვითშეფასებაშია და არა თქვენში.დაფიქრებულხართ, თქვენს გარემოცვაში ვინ არის „ჩუმად მაყურებელი“, რომელიც თქვენს აღიარებას ერიდება ?იცოდეთ, რომ ფოტოებზე მოწონებებით არ იზომებით.  ახლობლებს შორის ხშირად არსებობს დაუწერელი იერარქია. როცა შენ იწყებ ამ ჩარჩოებიდან გამოსვლას (ხდები უფრო პოპულარული, თავდაჯერებული, რეალიზებული), “ შურიანი “ ახლობელი ცდილობს „დაგამიწოს“.იგნორირება არის ინსტრუმენტი, რომლითაც გეუბნება: „ჩემთვის შენ ისევ ის პატარა/ჩვეულებრივი ახლობელი ხარ და ნუ გგონია, რომ რამით მეტი ხარ“",- წერს დგებუაძე.  

1776677537

ევროპის საპატენტო უწყების პრეზიდენტს, საქპატენტის თავმჯდომარესა და საქართველოს განათლების, მეცნიერებისა და ახალგაზრდობის მინისტრს შორის შეხვედრა გაიმართა

საქართველოს ევროპის საპატენტო უწყების (EPO) პრეზიდენტი ანტონიო კამპინოსი ეწვია. ვიზიტის ფარგლებში EPO-ს პრეზიდენტი მონაწილეობს საერთაშორისო კონფერენციაში „კვლევებიდან შედეგებამდე – პატენტების როლი ტექნოლოგიების გადაცემაში“, რომელიც საქპატენტის ორგანიზებით სასტუმროში „პარაგრაფი თავისუფლების მოედანზე“ იმართება.კონფერენციის გახსნამდე ანტონიო კამპინოსი საქპატენტის თავმჯდომარეს სოსო გიორგაძეს და საქართველოს განათლების, მეცნიერებისა და ახალგაზრდობის მინისტრს გივი მიქანაძეს შეხვდა. შეხვედრაზე მხარეებმა ისაუბრეს სამეცნიერო-აკადემიური საქმიანობის მნიშვნელობაზე, რაც საგამომგონებლო საქმიანობისა და ინოვაციების განვითარების წინაპირობაა.კამპინოსმა აღნიშნა, რომ საქართველოში უკვე განხორციელდა ევროპული პატენტების ვალიდაციის მექანიზმის დანერგვა, რაც საქართველოში ევროპული პატენტების სამართლებრივ აღიარებას უზრუნველყოფს. საგულისხმოა, რომ ანტონიო კამპინოსის ვიზიტს წინ უძღვოდა საქართველოს მიერ ევროპის საპატენტო კონვენციასთან მიერთების შესახებ ევროპის საპატენტო ორგანიზაციაში (EPO) ოფიციალური მიმართვის გაგზავნა, რაც ქვეყნისთვის სრულფასოვანი წევრობის პერსპექტივას გულისხმობს. შეხვედრაზე ხაზგასმით ითქვა, რომ კონვენციაზე მიერთება ინტელექტუალური საკუთრების დაცვის თანამედროვე რეფორმების შედეგად გაძლიერებული სისტემის აღიარებაა. ამასთან, ეს არის შესაძლებლობა, რომ საქართველო კიდევ უფრო მეტად საინტერესო და მიმზიდველი გახდეს თანამედროვე ტექნოლოგიებისა და ინოვაციების მიმართულებით. ასევე, ამ სფეროში ინვესტიციების განხორციელების კუთხით, რასაც შესამჩნევი გავლენა ექნება სამეცნიერო საქმიანობის შედეგებზე.მხარეებმა ისაუბრეს ინტელექტუალური საკუთრების სფეროში განათლების როლზე, ამ მიმართულებით არსებულ გამოწვევებზე, ასევე იმსჯელეს შემდგომი თანამშრომლობის პერსპექტივებზე და ურთიერთობის გაღრმავების შესაძლებლობებზე.

1776676078

საპატრიარქო სპეციალურ განცხადებას ავრცელებს

საქართველოს საპატრიარქოს საზოგადოებასთან ურთიერთობის სამსახურის ინფორმაციით, ცოტა ხნის წინ სოციალურ ქსელში შეიქმნა ახალი გვერდი, რომელიც მათ ოფიციალურ ლოგოს არამართებულად იყენებს.მათივე ინფორმაციით, აღნიშნული გვერდი საპატრიარქოს არ ეკუთვნის.„ცოტა ხნის წინ სოციალურ ქსელში შეიქმნა ახალი გვერდი, სახელწოდებით: „საქართველოს საპატრიარქოს საკომუნიკაციო გვერდი“, რომელიც არამართებულად იყენებს საპატრიარქოს საზოგადოებასთან ურთიერთობის სამსახურის ოფიციალურ ლოგოს.განვმარტავთ, რომ აღნიშნული გვერდი საპატრიარქოს არ ეკუთვნის და ჩვენთვის უცნობია, ვინ მართავს მას“, - ნათქვამია ინფორმაციაში.

1776675319

ბათუმის მერია: 26 მაისის ქუჩაზე ავარიულად დაზიანდა წყლის მილი, პირველადი ინფორმაციით, ფაქტი არ უკავშირდება 26 მაისის ქუჩაზე განხორციელებულ სარეაბილიტაციო სამუშაოებს

ბათუმის მერია განცხადებას ავრცელებს.როგორც განცხადებაშია ნათქვამი, 26 მაისის ქუჩაზე ავარიულად დაზიანდა 355 მმ დიამეტრის მილი, რაც პირველადი ინფორმაციით, არ უკავშირდება 26 მაისის ქუჩაზე განხორციელებულ სარეაბილიტაციო სამუშაოებს.„26 მაისის ქუჩაზე ავარიულად დაზიანდა 355 მმ დიამეტრის მილი. წყლის ამოხეთქის შედეგად დაზიანების ადგილზე მიწის მასა ჩაიშალა, რამაც იქ მდგომი ავტომობილის ჩავარდნა გამოიწვია. მომხდარის შედეგად არავინ დაშავებულა.ავტომობილის დაზიანების ფაქტის დადასტურების შემთხვევაში კომპანია „ბათუმის წყალი“ ზარალს აანაზღაურებს.ამ ეტაპზე მიმდინარეობს წყლის მილის აღდგენითი სამუშაოები. დაზიანების შედეგად წყალმომარაგება არ შეზღუდულა.პირველადი ინფორმაციით, ფაქტი არ უკავშირდება 26 მაისის ქუჩაზე განხორციელებულ სარეაბილიტაციო სამუშაოებს. რეაბილიტაცია არ მოიცავდა წყალმომარაგების მილების განახლებას. დაზიანების გამომწვევ საბოლოო მიზეზს შესაბამისი ექსპერტიზა დაადგენს“, - ნათქვამია განცხადებაში.

1776673867

„ასეთ ახლობელ ადამიანს რომ არ შეუშვებ და ექიმს არ შეაყვანინებ...“ - რას წერს დათო არჩვაძე მამაკაცზე, რომელიც ბერი ნიკოლოზის გადარჩენას ცდილობდა

თბილისში, ფონიჭალაში მცხოვრები ბერი ნიკოლოზ (ნარიმანი) მაკარაშვილი გარდაცვლილი საკუთარ საცხოვრებელ სახლში 19 აპრილს იპოვეს.ბერის ცხედარი საცხოვრებელი კორპუსიდან უკვე გადაასვენეს და ამ დროისთვის ერთ-ერთ დამკრძალავ ბიუროშია დასვენებული.ცხედრის გადასვენების პროცესს ადგილზე ხმაური და დაპირისპირება მოჰყვა. შეკრებილი მოქალაქეები ბერის ცხედართან მიახლოებას ითხოვდნენ.მომხდარზე გამოძიება საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსის 115-ე მუხლით მიმდინარეობს, რაც თვითმკვლელობამდე მიყვანას გულისხმობმუსიკოსი და მომღერალი დათო არჩვაძე სოციალურ ქსელში ბერის გარდაცვალების ფაქტს ეხმიანება და წერს:„მალხაზ ჯინორია გახლავთ ადამიანი რომელმაც სიღრმისეულად გამაცნო ჯერ ბერი გაბრიელის და შემდეგ ბერი ნიკოლოზის ფენომენი  ძალიან იშვიათად, მხოლოდ მალხაზის მოუხმობდა ხოლმე თავისთან  ის იყო მალხაზ ჯინორიას ოჯახის მოძღვარი სანამ მდუმარების აღთქმას დადებდა და თავად მახო არის უნაკლო ადამიანი, კომპოზიტორ თეა ჯინორიას მეუღლე და ასეთ ახლობელ ადამიანს რომ არ შეუშვებ და ექიმს არ შეაყვანინებ,ექიმი ხომ გადაარჩენდა. უამრავი სასწაული მაჩვენა ცხოვრებაში მამა ნიკოლოზმა. უსაზღვრო სიყვარულს აფრქვევდა თუნდაც ერთი გამოხედვით და მოწამეობრივად ცხოვრობდა ბოლო 20 წელი ამხელა დევნის და დაცინვის ფონზე. მამა გაბრიელსაც ასე დასცინოდნენ და არ უჯერებდნენ  უფალო აცხოვნე მისი სპეტაკი, ნაწამები სული“,- წერს დათო არჩვაძე.

1776672016

იჯარით გაცემული საძოვრების მონიტორინგის შედეგად დარღვევები 4 390 ჰექტარზე გამოვლინდა

სახელმწიფო საკუთრებაში არსებული საძოვრების ხელმისაწვდომობის სახელმწიფო პროგრამის ფარგლებში, მიწის მდგრადი მართვისა და მიწათსარგებლობის მონიტორინგის ეროვნულმა სააგენტომ მოიჯარეების მიერ ნაკისრი ვალდებულებების შესრულების მონიტორინგი განახორციელა.მიმდინარე წლის I კვარტლის მონაცემებით, შემოწმდა დედოფლისწყაროს, საგარეჯოს, სიღნაღის, წყალტუბოსა და ხობის მუნიციპალიტეტებში არსებული 58 საძოვარი, საერთო ფართობით 6 902.81 ჰა. მონიტორინგის შედეგად, 22 ნაკვეთზე (4 390 ჰა) სხვადასხვა სახის დარღვევა გამოვლინდა.საძოვრებზე განთავსებული იყო პროგრამაში დაურეგისტრირებელი (3 258 სული), ჩაურთველი (814 სული) და სხვა პირზე რეგისტრირებული პირუტყვი (2 756 სული). ასევე დარღვეული იყო ადგილმონაცვლეობის პრინციპი. იჯარით გაცემულ საძოვრებზე პირუტყვის ძოვების ზღვრული დატვირთვის ნორმების დარღვევა იწვევს გადაძოვებას და ნიადაგის დეგრადაციას, რაც გრძელვადიან პერსპექტივაში ამცირებს საძოვრების პროდუქტიულობას და აზიანებს სოფლის მეურნეობას.იჯარის ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულების დარღვევის შესახებ ინფორმაცია შემდგომი რეაგირების მიზნით გადაეცა ქონების ეროვნულ სააგენტოს.სააგენტომ, გაიჯარებული საძოვრების მონიტორინგის პარალელურად, შეისწავლა ის საძოვრებიც, რომლებიც სახელმწიფო პროგრამაში ჩართვის მიუხედავად, პრეტენდენტთა მხრიდან ინტერესი არ გამოხატულა, მათი რაოდენობა 129 ერთეულს შეადგენს, საიდანაც დათვალიერდა 28 საძოვარი, ჯამური ფართობით 1,425.38 ჰექტარი. როგორც საველე დათვალიერებამ აჩვენა, მსგავსი ტიპის საძოვრები დაბალი სამეურნეო ღირებულებით გამოირჩევა, კერძოდ, მიუვალია, დაქვიანებულია ან გატყევებულია და ა.შ.მიწის რესურსების მონიტორინგი წარმოადგენს სახელმწიფო კონტროლის მნიშვნელოვან მექანიზმს, რომელიც ხელს უწყობს მიწის რესურსების მდგრად მართვას და ნიადაგის დაცვას დეგრადაციისგან.

1776671795

დავით ჩიხელიძე: სახელმწიფო ვერ დაუშვებს ისეთი მედიკამენტის შემოტანასა და დაფინანსებას, რომლის უსაფრთხოება დადასტურებული არ არის და რომელიც ზოგ შემთხვევაში ფატალურ შედეგს იწვევს

აქციის მუხტის გასაზრდელად დიუშენის სინდრომით დაავადებულ ადამიანთა გამოყენება მიუღებელია! აღნიშნული დაავადების მკურნალობის და პრევენციის პროცესში აუცილებელია გავითვალისწინოთ საერთაშორისო პრაქტიკა და უსაფრთხოების მაღალი სტანდარტები. სახელმწიფო დიუშენის სინდრომის მქონე ადამიანებს „საცდელ კურდღლებად“ ვერ გამოიყენებს,- წერს ექსპერტი, დავით ჩიხელიძე, სოციალურ ქსელში.ჩიხელიძის განცხადებით,  სახელმწიფოს მთავარი როლი ისაა, რომ გაუფრთხილდეს საკუთარ მოსახლეობას და დაიცვას მათი ჯანმრთელობა. სახელმწიფო პაციენტების ჯანმრთელობას რისკის ქვეშ ვერ დააყენებს და არ შემოიტანს იმ მედიკამენტს, რომლის უსაფრთხოებაც საკმარისად დადასტურებული არ არის.„აქციის მუხტის გასაზრდელად დიუშენის სინდრომით დაავადებულ ადამიანთა გამოყენება მიუღებელია! აღნიშნული დაავადების მკურნალობის და პრევენციის პროცესში აუცილებელია გავითვალისწინოთ საერთაშორისო პრაქტიკა და უსაფრთხოების მაღალი სტანდარტები. სახელმწიფო დიუშენის სინდრომის მქონე ადამიანებს „საცდელ კურდღლებად“ ვერ გამოიყენებს.სახელმწიფო ვერ დაუშვებს ისეთი მედიკამენტის შემოტანასა და დაფინანსებას, რომლის უსაფრთხოება დადასტურებული არ არის და რომელიც ზოგ შემთხვევაში ფატალურ შედეგს, ხოლო რიგ შემთხვევაში, სერიოზულ გართულებებს იწვევს.სამწუხაროდ, დღეს დიუშენის სინდრომის სრული განკურნების მედიკამენტი არ არსებობს. ეს არის რეალობა. სახელმწიფო ადამიანის სიცოცხლეს რისკის ქვეშ არ დააყენებს და არ შემოიტანს მედიკამენტს რომლის უსაფრთხოება საკმარისად დადასტურებული არ არის. სახელმწიფო იცავს საკუთარ მოქალაქეს და მის ჯანმრთელობას!მსოფლიომ უკვე გაიარა ეს გზა, მაგრამ სასურველი შედეგი ჯერჯერობით არ მიღწეულა. მესმის მშობლების პროტესტი და მათი ტკივილი, თუმცა ისინი, სამწუხაროდ, ისინი მედიკამენტების ეფექტურობის შეფასებისას არა ფაქტებს, არამედ აღქმებს და იმედს ეფუძნებიან. თუ სახელმწიფოს მიერ ნაყიდი მედიკამენტის მიღების შემდეგ ადამიანი ან ადამიანები გარდაიცვლებიან, ვისი პასუხისმგებლობა იქნება?დღეს მსოფლიოში არსებულ მედიკამენტებს აქვთ სერიოზული შეზღუდვები და გვერდითი ეფექტები. განკურნება ამ ეტაპზე შეუძლებელია. მეცნიერები და ფარმაცევტული კომპანიები აქტიურად მუშაობენ ახალ, უფრო უსაფრთხო და ეფექტურ თერაპიებზე, რაც იმედს გვაძლევს, რომ მომავალში უსაფრთხო და ეფექტური მედიკამენტი შეიქმნება!სახელმწიფოს მთავარი როლია გაუფრთხილდეს თითოეულ მოქალაქეს და დაიცვას მათი სიცოცხლე და ჯანმრთელობა. სწორედ ამ პრინციპით მოქმედებს სახელმწიფო დღეს.აუცილებელია გვახსოვდეს, რომ დიუშენის სინდრომი არ არის რიგითი მარტივი დაავადება ეს არის, უიშვიათესი გენეტიკური დაავადება, რომელიც საშუალოდ 100 000 ადამიანში 3 შემთხვევაში ფიქსირდება, მისგან სრულად განკურნებული ადამიანის პრაქტიკულად არ არსებობს, მიუხედავად მედიკამენტების მიღებისა დაავადება პროგრესირებს და განვითარებას არ წყვეტს, აღნიშნული დადასტურებულია მეცნიერულად. ეს არის სამწუხარო სიმართლე დიუშენის სინდრომის შესახებ,“- წერს დავით ჩიხელიძე.

1776671691

დავით ქართველიშვილი დიუშენის საწინააღმდეგო პრეპარატზე: მძიმე დიაგნოზისა და ძლიერი ემოციური ზეწოლის ფონზე ხელისუფლება დგება არჩევანის წინაშე: დახარჯოს ათეულობით მილიონი არასრულად დადასტურებულ თერაპიაზე ან მიიღოს ბრალდება "არაჰუმანურობაში"

სახელმწიფოს არ აქვს უფლება ემოციებით ჩაანაცვლოს მედიცინა. წინა ხელისუფლების დროს, აქონდროპლაზიის თემამ უკვე აჩვენა, რა შედეგამდე მიჰყავს ბრმად მიღებულ პოლიტიკურ გადაწყვეტილებებს - მილიონები დაიხარჯა საზოგადოებრივი ზეწოლის ქვეშ, მაშინ როცა მტკიცებულებითი ბაზა იმდენად სუსტი იყო, რომ ვერაფრით ვერ გაამართლა მოლოდინები - წერს „ხალხის ძალის“ წევრი დავით ქართველიშვილი სოციალურ ქსელში.ქართველიშვილი აღნიშნავს, რომ დიუშენის სინდრომის შემთხვევაში ვითარება კიდევ უფრო რთულია: საქმე გვაქვს მძიმე პროგრესირებად დაავადებასთან, სადაც მშობლების ნებისმიერი იმედი - დაინტერესებული ძალების და მანიპულატორების ხელში, სამწუხაროდ სწრაფად იქცევა ხელისუფლებაზე ზეწოლის ინსტრუმენტად.ქართველიშვილის თქმით, „სახელმწიფომ იყიდოს ნებისმიერ ფასად“ არ არის ჯანდაცვის საკითხი - მძიმე დიაგნოზისა და ძლიერი ემოციური ზეწოლის ფონზე ხელისუფლება დგება არჩევანის წინაშე: დახარჯოს ათეულობით მილიონი არასრულად დადასტურებულ თერაპიაზე ან მიიღოს ბრალდება "არაჰუმანურობაში"„ყოველ რთულ სიტუაციას აქვს თავისი საერთაშორისო პრეცედენტი და ანალოგი - მათ შორის სამედიცინო ხასიათის. იმას, რაც გგონია, რომ სწორედ აქ ხდება პირველად - სადღაც უკვე ჰქონია ადგილი და ამ გამოცდილების გათვალისწინება აუცილებელია, მით უმეტეს იმ შემთხვევაში, როდესაც საქმე ეხება ბავშვების ჯანმრთელობას.სახელმწიფოს არ აქვს უფლება ემოციებით ჩაანაცვლოს მედიცინა. წინა ხელისუფლების დროს, აქონდროპლაზიის თემამ უკვე აჩვენა, რა შედეგამდე მიჰყავს ბრმად მიღებულ პოლიტიკურ გადაწყვეტილებებს - მილიონები დაიხარჯა საზოგადოებრივი ზეწოლის ქვეშ, მაშინ როცა მტკიცებულებითი ბაზა იმდენად სუსტი იყო, რომ ვერაფრით ვერ გაამართლა მოლოდინები.დიუშენის სინდრომის შემთხვევაში კი ვითარება კიდევ უფრო რთულია: საქმე გვაქვს მძიმე პროგრესირებად დაავადებასთან, სადაც მშობლების ნებისმიერი იმედი - დაინტერესებული ძალების და მანიპულატორების ხელში, სამწუხაროდ სწრაფად იქცევა ხელისუფლებაზე ზეწოლის ინსტრუმენტად. სწორედ ასეთ პირობებში მოწმდება სახელმწიფოს სიმწიფე: შეუძლია თუ არა მას, განასხვაოს მეცნიერული ფაქტი, საერთაშორისო გამოცდილება - ემოციური ან პოლიტიკური კამპანიისგან.მსოფლიო პრაქტიკა ამ მხრივ საკმაოდ ნათელია. აშშ-სა და ევროკავშირში ძვირადღირებული გენური თერაპიების ირგვლივ არაერთი მწვავე დისკუსია გაიმართა: რიგ შემთხვევებში პრეპარატები დაჩქარებული წესით დამტკიცდა შეზღუდულ მონაცემებზე დაყრდნობით, რის შემდეგაც გაჩნდა სერიოზული კითხვები, როგორც მათ ეფექტურობაზე, ისე უსაფრთხოებაზე. ისეთი საერთაშორისო მარეგულირებლები, როგორიცაა FDA (აშშ-ის სურსათისა და მედიკამენტების ადმინისტრაცია) და ევროპის წამლის სააგენტო, მუდმივად ცდილობენ დააბალანსონ საზოგადოებრივი ზეწოლა და მტკიცებულებითი მედიცინის პრინციპები.დაფიქსირებულია მძიმე გვერდითი ეფექტებიც, მათ შორის ლეტალური შედეგები, რის გამოც მსგავსი თერაპიები მკაცრი კონტროლისა და შეზღუდვების ქვეშ გამოიყენება. ეს არ არის „სასწაულებრივი წამლები“ - ეს არის მაღალი რისკის მქონე ინოვაციური ტექნოლოგიები. აქედან გამომდინარე მთავარი დასკვნა მარტივია: მოთხოვნა, რომ „სახელმწიფომ იყიდოს ნებისმიერ ფასად“ არ არის ჯანდაცვის საკითხი - ეს არის დიდი ალბათობით მოსალოდნელი ტრაგედიის პოლიტიზირება. მსგავს კამპანიებს თითქმის ყველგან ერთი და იგივე ლოგიკა აქვს: მძიმე დიაგნოზი, ძლიერი ემოციური ზეწოლა ოჯახების მხრიდან და სახელმწიფოს დაყენება არჩევანის წინაშე - ან დახარჯოს ათეულობით მილიონი არასრულად დადასტურებულ თერაპიაზე, ან მიიღოს ბრალდება „არაჰუმანურობაᲨი“.პასუხისმგებელი ხელისუფლება ვალდებულია იმოქმედოს სხვაგვარად: დაეყრდნოს მკაფიო კრიტერიუმებს - დადასტურებულ ეფექტურობას, მისაღებ უსაფრთხოებას და გამჭვირვალე საერთაშორისო პრაქტიკას. მოქმედი ხელისუფლების ფრთხილი პოზიციის მხარდაჭერა ამ საკითხში არ არის "ცინიზმი" - ეს არის პასუხისმგებლობა. სახელმწიფო ვერ დააფინანსებს გადაწყვეტილებებს, სადაც არ არსებობს მტკიცე მეცნიერული კონსენსუსი და სადაც რისკები შესაძლოა სარგებელს აღემატებოდეს. წინააღმდეგ შემთხვევაში ეს აღარ არის პაციენტების დახმარება - ეს არის ბიუჯეტის ხარჯზე ჩატარებული ძვირადღირებული და საშიში ექსპერიმენტი, რამაც შეიძლება პატარა ავადმყოფ პაციენტებში ლეტალური შემთხვევები გამოიწვიოს. როდესაც სასწორზე დგას არა მხოლოდ ფინანსები, არამედ ადამიანების სიცოცხლე, პრინციპი უნდა იყოს მკაცრი და ერთმნიშვნელოვანი: ჯერ მტკიცებულებითი მედიცინა - შემდეგ სახელმწიფო ხარჯები.აშშ-ში გენური თერაპიის (Elevidys) ირგვლივ, რომელიც გამოიყენებოდა დიუშენის სინდრომის დროს, დაფიქსირდა ბავშვებში არაერთი ლეტალური შემთხვევა ღვიძლის მწვავე უკმარისობის გამო, რის შემდეგაც FDA იძულებული გახდა შეეზღუდა ეს სახიფათო ექსპერიმენტები და გაემკაცრებინა მიდგომები. კიდევ უფრო თვალსაჩინოა AT132-ის შემთხვევა იშვიათი ბავშვთა დაავადების XLMTM-ის მკურნალობაში: კლინიკური პროგრამა შეჩერდა მძიმე გართულებების ფონზე, მათ შორის რამდენიმე ბავშვის გარდაცვალების შემდეგ. ხოლო ინოვაციური პრეპარატის Zolgensma გამოყენებისას ზურგის კუნთოვანი ატროფიის სამკურნალოდ, ევროპელმა მარეგულირებლებმა ასევე დააფიქსირეს ღვიძლის მწვავე უკმარისობის ლეტალური შემთხვევები მცირეწლოვან პაციენტებში, რამაც კონტროლის გამკაცრება გამოიწვია. თუ ვინმეს ჰგონია, რომ ქართველებს საკუთარი Შვილები ევროპელებზე თუ ამერიკელებზე ნაკლებად უყვართ - მოიძიონ მსგავსი შემთხვევები ინტერნეტში და გაგებით მოეკიდონ სახელმწიფოს განსაკუთრებულ სიფრთხილეს ამ რთულ პრობლემასთან გამკლავების საქმეში.“ - ქერს ქართველიშვილი.

1776671558

გია აბაშიძე დიუშენის საწინააღმდეგო პრეპარატზე: რადიკალები დაავადებული შვილებისთვის თავგანწირულ მშობლებს, სამწუხაროდ, აჯერებენ, რომ არსებობს ეფექტური მედიკამენტი, რომელიც "არაჰუმანურ" ხელისუფლებას არ შემოაქვს; თუმცა, არცერთი კვლევა ადასტურებს, რომ მედიკამენტი კუნთოვან ატროფიას შველის და ის არალეტალურია

ამორალური ნაცსექტანტების მიერ უკიდურეს მდგომარეობაში მყოფი ადამიანების პრობლემების საკუთარი პოლიტიკური მიზნებისთვის მორგების მცდელობაა დიუშენის სინდრომით დაავადებული ბავშვებისა და მათი მშობლების პროტესტიც - წერს ანალიტიკოსი, გია აბაშიძე სოციალურ ქსელში.ანალიტიკოსის შეფასებით, საქართველოს პასუხისმგებლიანი მთავრობა ვერ გარისკავს და არ შეიძენს იმ მედიკამენტებს, რომლის არათუ ეფექტურობაა დადგენილი, არამედ ლეტალური შედეგებია დადასტურებული მრავალი საერთაშორისო კვლევით.„ამორალური ნაცსექტანტების მიერ უკიდურეს მდგომარეობაში მყოფი ადამიანების პრობლემების საკუთარი პოლიტიკური მიზნებისთვის მორგების მცდელობაა დიუშენის სინდრომით დაავადებული ბავშვებისა და მათი მშობლების პროტესტიც.ნაცნაძირლები დაავადებული შვილებისთვის თავგანწირულ მშობლებს, სამწუხაროდ, აჯერებენ, რომ არსებობს ეფექტური მედიკამენტი, რომელიც "არაჰუმანურ" ხელისუფლებას არ შემოაქვს; თუმცა, არცერთი კვლევა ადასტურებს, რომ მედიკამენტი კუნთოვან ატროფიას შველის და ის არალეტალურია.უბოროტესი ავანტიურისტი რადიკალების მიერ წაქეზებულ მორიგ მზაკვრობას სახელმწიფო არ აჰყვება. ფარმამაფიის დირიჟორობით, თითქმის ყველა ქვეყანაში აგიჟებენ მშობლებს,  რომ არსებობს მრავალმილიონიანი წამლები მათი შვილების გადასარჩენად და ის სახელმწიფომ უნდა შეიძინოს. ბინძურ დაკვეთას ყველაფერზე ხელმომწერი ნაცუსამშობლოები ასრულებენ.საქართველოს პასუხისმგებლიანი მთავრობა ვერ გარისკავს და არ შეიძენს იმ მედიკამენტებს, რომლის არათუ ეფექტურობაა დადგენილი, არამედ ლეტალური შედეგებია დადასტურებული მრავალი საერთაშორისო კვლევით.Duchenne muscular dystrophy არის მემკვიდრული (გენეტიკური) დაავადება, რომელიც იწვევს კუნთების პროგრესირებად დასუსტებას. იგი გამოწვეულია დისტროფინის ცილის არარსებობით, რის შედეგადაც კუნთის უჯრედები ნელნელა ზიანდება და იშლება. დაავადება ძირითადად ბიჭებში ვლინდება და იწყებაბავშვობაში, თანდათან ამძიმებს მოძრაობას, სუნთქვასა და გულის მუშაობას.“ - წერს აბაშიძე.

1776671438

პაციენტების სიკვდილი, დაუდგენელი ეფექტურობა და გაუგებრობა დიუშენის სინდრომის მედიკამენტების ირგვლივ

მშობლების აქციებს ადევნებს თვალს, რომლებიც კონკრეტულ მედიკამენტებს ითხოვენ. ესენია: ELEVIDYS, Givinostat (Duvyzat) და Exon Skipping (Eteplirsen).დიუშენის კუნთოვანი დისტროფია არის მემკვიდრული (გენეტიკური) დაავადება, რომელიც იწვევს კუნთების პროგრესირებად დასუსტებას. იგი გამოწვეულია დისტროფინის ცილის არარსებობით, რის შედეგადაც კუნთის უჯრედები ნელ-ნელა ზიანდება და იშლება. დაავადება ძირითადად ბიჭებში ვლინდება და იწყება ბავშვობაში, თანდათან ამძიმებს მოძრაობას, სუნთქვასა და გულის მუშაობას.თითოეული ზემოთ ჩამოთვლილი წამლის პრაქტიკაში გამოყენების შესახებ აშშ-ის საკვებისა და მედიკამენტების ადმინისტრაციის (FDA) გვერდზე სხვადასხვა მონაცემებს ვკითხულობთ:ELEVIDYS (გენური თერაპია) - ფატალური შემთხვევები დაფიქსირდა. 2025 წელს დაფიქსირდა მინიმუმ 2–3 სიკვდილი, მიზეზი: ღვიძლის მწვავე უკმარისობა. ერთ შემთხვევაში 8 წლის ბავშვი გარდაიცვალა. საქმეს FDA იძიებდა, რის შემდეგაც, სააგენტომ მედიკამენტთან დაკავშირებით დაამატა ყველაზე ძლიერი გაფრთხილება (black box warning). შედეგად, 2025 წლის ნოემბერში, FDA-მ განაცხადა, რომ „დიუშენის კუნთოვანი დისტროფიით დაავადებულ პაციენტებს, რომლებსაც აღარ შეუძლიათ დამოუკიდებლად სიარული, აღარ შეუძლიათ ერთჯერადი გენური თერაპიის მიღება. გარდა ამისა, პრეპარატის ჩვენება ამჟამად მხოლოდ ამბულატორიულ DMD პაციენტებს მოიცავს, რომელთა ასაკი მინიმუმ 4 წელია". ასევე, გაჩნდა გენურ თერაპიაზე დაწესებული ახალი გაფრთხილებებისა და შეზღუდვების გამო გულთან დაკავშირებული პრობლემების შესახებ შეკითხვები.გასული წლის 14 ნოემბერს "როიტერი" წერდა: "აშშ-ის სურსათისა და წამლის ადმინისტრაციამ პარასკევს განაცხადა, რომ დაამტკიცა Sarepta Therapeutics-ის (SRPT.O) ახალი ეტიკეტირება, ხსნის ახალ ჩანართს *Elevidys* გენური თერაპიისთვის, რომელიც მოიცავს მის ყველაზე სერიოზულ უსაფრთხოების გაფრთხილებას და ზღუდავს მკურნალობის გამოყენებას დიუშენის კუნთოვანი დისტროფიის, ანუ DMD-ის მქონე მოძრავი პაციენტებისთვის.სააგენტომ თერაპიას დაამატა ჩარჩოში ჩასმული გაფრთხილება მას შემდეგ, რაც მკურნალობის შემდეგ ორი არაამბულატორიული პედიატრიული პაციენტი გარდაიცვალა ღვიძლის მწვავე უკმარისობით. ახალი ეტიკეტირება მთლიანად აუქმებს არაამბულატორიულ პაციენტებში გამოყენების დამტკიცებას, რაც პრეპარატს ზღუდავს ოთხი წლის და უფროსი ასაკის ამბულატორიულ პაციენტებზე“.დასკვნა: FDA ოფიციალურად წერს, რომ გამოყენება გრძელდება, მაგრამ დაემატა მკაცრი გაფრთხილებები (მათ შორის, ღვიძლის ფატალური დაზიანება). გამოიყენება დღესაც, თუმცა, აქვს სერიოზული რისკები და დაფიქსირებული სიკვდილიანობა.Givinostat (Duvyzat) - აღნიშნული მედიკამენტი ოფიციალურად FDA-მ დაამტკიცა 2024 წელს. რაც შეეხება ფატალურ შემთხვევებს, აქ არ ფიქსირდება დადასტურებული სიკვდილიანობა, როგორც Elevidys-ზე.გვერდითი მოვლენებია: დიარეა, სისხლის ცვლილებები (თრომბოციტები), კუჭ-ნაწლავის პრობლემები.დასკვნა: FDA წერს, რომ პრეპარატი ამტკიცებს დაავადების პროგრესის შენელებას და აღწერს გვერდით მოვლენებს. ანელებს დაავადებას, არ არის კურნება. გვერდითი მოვლენები ძირითადად არა ფატალური.Exon Skipping (Eteplirsen) - აღნიშნული მედიკამენტი შედარებით უსაფრთხოდ ითვლება. ძირითადი პრობლემა არის არა რისკი, არამედ, სუსტი ეფექტი. რაც შეეხება ფატალურ შემთხვევებს, სიკვდილი პირდაპირ ამ წამალზე არ არის დადასტურებული. წლებია, რაც აშშ-ში აღნიშნული წამალ მთავარ მედიკამენტად გამოიყენება.დასკვნა: მუშაობს კონკრეტულ მუტაციაზე, მიზანია დისტროფინის ნაწილობრივი აღდგენა. ითვლება უსაფრთხო მედიკამენტად, პროფილი - შედარებით კარგი.

1776671121

საქართველოს ოფიციალური ვიზიტით ევროპის საპატენტო უწყების პრეზიდენტი ეწვია

საქართველოს ევროპის საპატენტო უწყების (EPO) პრეზიდენტი ანტონიო კამპინოსი ეწვია. ვიზიტის ფარგლებში, EPO-ს პრეზიდენტი მონაწილეობს საერთაშორისო კონფერენციაში „კვლევებიდან შედეგებამდე – პატენტების როლი ტექნოლოგიების გადაცემაში“, რომელიც საქპატენტის ორგანიზებით სასტუმროში „პარაგრაფი თავისუფლების მოედანზე“ იმართება.კონფერენცია ეძღვნება სამეცნიერო და კვლევითი საქმიანობის შედეგების რეალურ პროდუქტებად გარდაქმნის შესაძლებლობებსა და თანამედროვე ეკონომიკაში ცოდნის შეუცვლელ როლს. პატენტი კი როგორც ინტელექტუალური საკუთრების ობიექტი განიხილება სტრატეგიულ ინსტრუმენტად, რომელიც აკავშირებს ცოდნას ეკონომიკურ ღირებულებასთან, ხელს უწყობს ინოვაციების კომერციალიზაციას და ქმნის უსაფრთხო გარემოს ინვესტიციებისთვის.თბილისის კონფერენცია აერთიანებს სახელმწიფო უწყებებს, აკადემიურ სექტორსა და საერთაშორისო პარტნიორებს ინოვაციების ეკოსისტემის განვითარების საკითხების განსახილველად. კონფერენციის მონაწილეები მსჯელობენ უნივერსიტეტებისა და კვლევითი ცენტრების მნიშვნელობაზე ინოვაციების განვითარებაში, შესაბამისი პროფესიული უნარების განვითარებაზე, ინოვაციების ეკოსისტემის გაძლიერებაზე და ტექნოლოგიების გადაცემის მექანიზმებზე. ცხადია, განსაკუთრებული ყურადღება ეთმობა პატენტებს, როგორც სამართლებრივი დაცვის ინსტრუმენტსა და შესაძლებლობას, რომელიც ამცირებს კომერციულ რისკებს და აუმჯობესებს ტექნოლოგიის კომერციული გამოყენების პროგნოზს.კონფერენცია ოფიციალურად გახსნა საქართველოს მთავრობის ადმინისტრაციის უფროსმა ლევან ჟორჟოლიანმა, რომელმაც ყურადღება გაამახვილა ინტელექტუალური საკუთრების სფეროში საქართველოში არსებულ საკანონმდებლო რეგულაციებზე. ინოვაციური ეკოსისტემის განვითარებაზე, სამეცნიერო-კვლევითი პოლიტიკის ძირითად პრიორიტეტებსა და აკადემიური კომპონენტის როლზე ქვეყნის განვითარებაში ისაუბრეს საქართველოს განათლების, მეცნიერებისა და ახალგაზრდობის მინისტრმა გივი მიქანაძემ და საქართველოს პარლამენტის თავმჯდომარის მოადგილემ ნინო წილოსანმა. ანტონიო კამპინოსმა თავის გამოსვლაში ყურადღება გაამახვილა საერთაშორისო თანამშრომლობის როლზე და საქართველოში ევროპული პატენტების ვალიდაციის სისტემის ამოქმედების მნიშვნელობაზე, ასევე საქართველოსთან, როგორც პარტნიორ ქვეყანასთან, ურთიერთობის გაღრმავებასა და სამომავლო გეგმებზე. საპატენტო საქმიანობის გაძლიერებასა და ინტელექტუალური საკუთრების დაცვის თანამედროვე მექანიზმებზე ისაუბრა საქპატენტის თავმჯდომარემ სოსო გიორგაძემ.კონფერენციის მეორე ნაწილი დაეთმობა პანელურ დისკუსიებს ორი ძირითადი თემატური მიმართულებით, სადაც მონაწილეობას მიიღებენ შესაბამისი დარგის წამყვანი ექსპერტები და აკადემიური, თუ ინსტიტუციური სფეროს ლიდერები. უნივერსიტეტების როლზე ინოვაციის ეკოსისტემაში და ინოვაციებზე, როგორც ეკონომიკის მამოძრავებელ ძალაზე, ისაუბრებენ ევროპის საპატენტო უწყების (EPO) აკადემიის მთავარი დირექტორი ხავიერ სეუბა, ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ვიცე-რექტორი ერეკლე ასტახიშვილი, ქუთაისის საერთაშორისო უნივერსიტეტის რექტორის მოვალეობის შემსრულებელი ვახტანგ ცაგარელი, ბათუმის შოთა რუსთაველის სახელმწიფო უნივერსიტეტის რექტორი ტიტე აროშიძე და თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტის ვიცე-რექტორი სოფიო ბახტაძე. მეორე პანელის დისკუსიაში კი ჩაერთვებიან ევროპის საპატენტო უწყების (EPO) საერთაშორისო ურთიერთობების ადმინისტრატორი ანტუან რეტი, საქართველოს ინოვაციებისა და ტექნოლოგიების სააგენტოს თავმჯდომარე ავთანდილ კასრაძე, ათასწლეულის ფონდის აღმასრულებელი დირექტორი მაგდა მაღრაძე, საქართველოს ბიზნეს ასოციაციის აღმასრულებელი დირექტორი ლევან ვეფხვაძე და სს „ბიოქიმფარმის“ მმართველი პარტნიორი რატი ღოლიჯაშვილი.აღსანიშნავია, რომ ანტონიო კამპინოსის ვიზიტს წინ უძღოდა საქართველოს მიერ ევროპის საპატენტო ორგანიზაციაში (EPO) ევროპის საპატენტო კონვენციასთან მიერთების შესახებ ოფიციალური მიმართვის გაგზავნა, რაც ჩვენი ქვეყნისთვის სრულფასოვანი წევრობის პერსპექტივას გულისხმობს. ამ ნაბიჯამდე საქართველოში ამოქმედდა ევროპული პატენტების ვალიდაციის მექანიზმი, რომელიც უზრუნველყოფს საქართველოში ევროპული პატენტების სამართლებრივ აღიარებას. 

1776670151

შალვა პაპუაშვილი: სრულად ვიზიარებ ქართული ეკლესიის პოზიციას, რომ პატრიარქის არჩევის პროცესში არავინ უნდა ჩაერიოს

სრულად ვიზიარებ მეუფე იაკობის და მეუფე გიორგის სულისკვეთებას, რომ პატრიარქის არჩევნებში ჩარევა არ უნდა მოხდეს, პატრიარქის არჩევა არის სრულად წმინდა სინოდის კომპეტენცია, შესაბამისად ჩვენი განწყობაც, სურვილიც და მოწოდებაც სწორედ ეს არის, რომ არავინ არ უნდა ჩაერიოს ამ პროცესში, – ამის შესახებ საქართველოს პარლამენტის თავმჯდომარე შალვა პაპუაშვილმა განაცხადა.მისივე თქმით, ყველა უნდა გაუფრთხილდეს სინოდის კომპეტენციასა და უფლებამოსილებას, აირჩიოს პატრიარქი.„ჩვენ ვაკვირდებით, რომ არის რიგი პარტიები და მართლაც ვხედავთ კამპანიას, რომელიც მიმართული არის კონკრეტული მეუფეების წინააღმდეგ და არა მხოლოდ. მიმართული არის გარდაცვლილი პატრიარქის წინააღმდეგ, რაც, რა თქმა უნდა, არის მიუღებელი. მნიშვნელოვანია, ყველა გავუფრთხილდეთ სინოდის კომპეტენციას, უფლებამოსილებას, რომ აირჩიოს პატრიარქი. შესაბამისად, ჩვენც ზუსტად ამ სულისკვეთებით ვმოქმედებთ.სრულად ვიზიარებ ამ სულისკვეთებას, რომ არავინ უნდა ჩაერიოს. თქვენ ხვდებით ყველა, თუ რამხელა პასუხისმგებლობის წინაშე დგანან დღეს წმინდა სინოდის წევრები. ეს არის 50 წელში მეორე შემთხვევა სწორედ 1977 წლიდან, პირველი შემთხვევა, როდესაც სინოდი მიიღებს გადაწყვეტილებას პატრიარქის არჩევასთან დაკავშირებით. რა თქმა უნდა, ეს არის უდიდესი პასუხისმგებლობა. ასეთი საპასუხისმგებლო გადაწყვეტილება არის მისაღები, რა თქმა უნდა, მნიშვნელოვანი არის, რომ მეუფეებმა საჯაროდაც, ზოგადადაც ისაუბრონ. მგონი, ქადაგებაში სხვაც იგულისხმებოდა, კონკრეტულად დაასახელა კიდევაც სხვაც.  სრულად ვიზიარებ მეუფეების პოზიციას, რომ არ უნდა ჩაერიოს არავინ. არ მგონია მხოლოდ ხელისუფლებას, ყველას მიმართავენ, რომ არავინ არ უნდა ჩაერიოს. სრულად ვიზიარებ, რომ წმინდა სინოდის გადასაწყვეტია პატრიარქის არჩევა. სრულად ვიზიარებ იმ პოზიციებს, რომელიც ქართულ ეკლესიას გააჩნია“,- განაცხადა შალვა პაპუაშვილმა.