1767803640

მეცნიერებმა ყავის გემოს გასაუმჯობესებლად მარტივი გზა იპოვეს

ყავა ერთ-ერთი ყველაზე პოპულარული სასმელია მსოფლიოში, რადგან მას შეუდარებელი გემო აქვს და ენერგიას გაძლევთ მთელი დღის განმავლობაში.2023 წელს მეცნიერებმა მოულოდნელად განაცხადეს, რომ მარილის მწიკვმა შეიძლება გააუმჯობესოს ყავის გემო და არომატი. მეცნიერულად დადასტურებულია, რომ ნატრიუმის ქლორიდი არბილებს ყავის მწარე ნოტებს და ავლენს სხვა, აქამდე შეუმჩნეველ არომატებს. ცოტა ხნის წინ მეცნიერებმა ყავის გაუმჯობესების კიდევ ერთ გზაზე ისაუბრეს - დაფქვამდე, რაღაც უნდა გააკეთოთ.როგორ გამოვავლინოთ ყავის გემო და არომატისამეცნიერო ჟურნალში Matter-ში გამოქვეყნებული კვლევის მიხედვით, ყავის მარცვლების დაფქვამდე, მათ ცოტაოდენი წყალი უნდა დაუმატოთ. პატარა ხრიკი, რომელიც შეიძლება გამოიყენოს ყველამ, ვინც უპირატესობას ანიჭებს ნატურალურ პროდუქტს. წყალი იცავს ნაწილაკებს ერთმანეთთან შეწებებისგან - შედეგად, ყავა უფრო მეტად ავლენს თავის გემოს და არომატს. როგორ დავფქვათ ყავაქიმიკოსებმა გამოიკვლიეს, რომ ყავის გემო და არომატი შეიძლება გაუმჯობესდეს მისი მარცვლების გაყინვით, დაფქვამდე. აღმოჩნდა, რომ სტატიკური ელექტროენერგია ყველაზე ძლიერად წარმოიქმნება არა ნაწილაკების ხახუნის გამო, არამედ მათი განადგურების დროს.ექსპერიმენტმა აჩვენა, რომ ყველაზე ნაკლებად ნაპერწკლები წარმოიქმნება მსუბუქად შემწვარი მარცვლების დაფქვის დროს - ეს იმით უნდა იყოს განპირობებული, რომ მათში ტენიანობა მაინც ინახება. ლოგიკური დასკვნა არის ის, რომ მსუბუქად შემწვარი მარცვლები უფრო არომატულია, ვიდრე ძლიერად მოხალული ყავა.

1767802020

ნივრის პირის ღრუს სავლები შეიძლება ახალი ოქროს სტანდარტი გახდეს - ახალი კვლევა

ნიორი ეფექტიანად მუშაობს პირის ღრუს საზიანო მიკრობების წინააღმდეგ. ახალი კვლევის თანახმად, ნივრის ექსტრაქტი შეიძლება ისეთივე ეფექტიანი იყოს, როგორც ქლორჰექსიდინი — პირის სავლები ინგრედიენტების ამჟამინდელი ოქროს სტანდარტი, თანაც, უფრო ნაკლები გვერდითი ეფექტებით.არაბთა გაერთიანებული საამიროების შარჯის უნივერსიტეტის მკვლევრებმა მიმოიხილეს ხუთი წინა კვლევა, რომლებიც ეხებოდა ადამიანებში ნივრის ანტიბაქტერიულ შესაძლებლობებს ქლორჰექსიდინთან შედარებით.საერთო ჯამში, მონაცემებმა აჩვენა, რომ ნივრის ექსტრაქტზე დაფუძნებული პირის სავლები მართლაც შეესატყვისებოდა ამჟამად არსებულ ქლორჰექსიდინზე დაფუძნებულ სავლებებს, როცა საქმე ეხებოდა პირის ღრუში მავნე ბაქტერიების განადგურებას, კერძოდ, Mutans Streptococci-ს (MS) — ბაქტერიას, რომელიც კბილის კარიესის ძირითადი გამომწვევი მიზეზია.„ქლორჰექსიდინი ფართოდ გამოიყენება, როგორც კბილის სავლებების ოქროს სტანდარტი, მაგრამ ის დაკავშირებულია გვერდით ეფექტებთან და შიშებთან ანტიმიკრობული რეზისტენტულობის შესახებ. ნივრის ექსტრაქტი შეიძლება იქცეს ქლორჰექსიდინის ალტერნატივად, განსაკუთრებით კი მაღალ კონცენტრაციაზე“, — წერენ მკვლევრები პუბლიკაციაში.თუმცა, საქმე მთლად ასე კარგადაც არაა. კვლევებმა აჩვენა, რომ ნივრით პირის გამორეცხავას თან ახლავს მწვავე გვერდითი ეფექტები, მათ შორის ყველაზე აშკარაა ძლიერი გემო და ცუდი სუნი, პირის ღრუში სიცხარისა და წვის შეგრძნების გაძლიერება.მიუხედავად იმისა, რომ ეს ეფექტები უფრო მსუბუქია, ვიდრე ქლორჰექსიდინის ეფექტები, რომელთა შორის არის კბილების დალაქავება — გასათვალისწინებელია იმ თვალსაზრისით, თუ რამდენად დააფრთხობს ადამიანებს მისი გამოყენებისგან.რაც შეეხება შიშებს ქლორჰექსიდინისა და ანტიმიკრობული რეზისტენტულობის შესახებ, ისინი წინა კვლევებიდან მოდის, რომელთა მიხედვითაც, რაც უფრო მეტად ექცევიან ბაქტერიები ამ ქიმიური ნივთიერების წინაშე, მით უკეთესად შეუძლიათ მისი და სხვა პრეპარატებისთვის წინააღმდეგობის გაწევა.„ქლორჰექსიდინის გახანგრძლივებულმა ან დაბალი დონის ზემოქმედებამ შეიძლება ხელი შეუწყოს ანტიმიკრობულ რეზისტენტულობას და ანტიბიოტიკების მიმართ ჯვარედინ რეზისტენტობას. ამ შეზღუდვებმა წარმოშვა მზარდი შეშფოთებები და წარმოაჩინა უფრო უსაფრთხო და ასეთივე ეფექტიანობის მქონე ალტერნატივების საჭიროება“, — წერენ მკვლევრები.რა თქმა უნდა, ნიორი უკვე დიდი ხანია გამოიყენება როგორც ბუნებრივი საშუალება მრავალი სახის დაავადების სამკურნალოდ. მისი სასარგებლო თვისებების შესახებ უკვე რამდენიმე ათასწლეულია, რაც ვიცით და მრავალი უძველესი ცივილიზაცია, მათ შორის რომი, ეგვიპტე და ჩინეთი — ერთმანეთისგან დამოუკიდებლად მივიდა დასკვნამდე, რომ მას შეუძლია დაავადებების წინააღმდეგ ბრძოლა და ჯანმრთელობის ხელშეწყობა.ძირითადი სარგებელი მომდინარეობს ნაერთ ალიცინისგან, რომელიც ნივრის დაჭრის ან დაჭყლეტისას წარმოიქმნება. ალიცინი აფერხებს ბაქტერიების ზრდას და ამცირებს უჯრედების სტრესს — ამავე დროს, ნიორს აძლევს გამორჩეულ სუნს.საბოლოოდ, ის შესაძლოა, ბაქტერიებთან მებრძოლი პირის ღრუს სავლების საფუძველი გახდეს, შეამციროს კარიესი და გააუმჯობესოს ზოგადი ჯანმრთელობა. თუმცა, ვიდრე ეს მოხდება, საჭიროა, რომ ეს შედეგები განმეორდეს უფრო დიდ მასშტაბზე — მიმოიხილეს მხოლოდ წინა ხუთი კვლევა და თითოეულ მათგან მხოლოდ მცირე რაოდენობის მონაწილე ჰყავდა.კვლევა Journal of Herbal Medicine-ში გამოქვეყნდა.

1767699420

ერთ-ერთი ყველაზე პოპულარული სპორტული საკვები დანამატის დადებითი და უარყოფითი მხარეები

კრეატინი ერთ-ერთი ყველაზე ფართოდ გამოყენებადი სპორტული საკვები დანამატია მთელ მსოფლიოში. მრავალი ადამიანი მას იმის იმედით იღებს, რომ მოემატებათ ძალა, გაუუმჯობესდებათ სპორტული მაჩვენებლები და ხელს შეუწყობენ კუნთების ზრდას.თუმცა, ამ საკვებ დანამატს მხოლოდ მოზრდილები არ იღებენ. მოზარდებისა და ახალგაზრდების სულ უფრო დიდი რაოდენობა იღებს კრეატინს იმის იმედით, რომ ამ დანამატისგან სარგებელს ნახავენ.კვლევების მიხედვით, 17-18 წლის ასაკის მამაკაცი სპორტსმენების 72 პროცენტი კრეატინს მოიხმარს. მოხმარება ძირითადად უფრო გავრცელებულია სპორტსმენებში, განსაკუთრებით ახალგაზრდა მამაკაცებში.მიუხედავად იმისა, რომ კრეატინი ზოგადად უსაფრთხოდ მიიჩნევა ახალგაზრდებისთვის, ის ფორმაში ჩადგომის მოკლე გზა არ არის. ახალგაზრდებისთვის, რომლებსაც ძალის მომატება ან სპორტული შესაძლებლობების გაუმჯობესება სურთ, უკეთესია, რომ ყურადღება გაამახვილონ შემდეგ ფუნდამენტურ საკითხებზე: ვარჯიში, სწორი კვება და ძილისთვის პრიორიტეტის მინიჭება.კრეატინი ბუნებრივი ნაერთია, რომელიც კუნთებში ინახება. მიუხედავად იმისა, რომ მცირე რაოდენობით იწარმოება თირკმელებსა და ღვიძლში, უმეტესი ნაწილი (დაახლოებით 95 %) მიიღება ხორცისა და ზღვის პროდუქტების ჭამის შედეგად. კრეატინი მნიშვნელოვან როლს ასრულებს ენერგიით უზრუნველყოფაში ძლიერი დატვირთვის აქტივობების დროს, როგორიც არის სპრინტინგი და წონების აწევა.მიუხედავად იმისა, რომ ბაზარზე ხელმისაწვდომია კრეატინის რამდენიმე ფორმა, ყველაზე სტაბილური და ფართოდ შესწავლილი ფორმაა კრეატინის მონოჰიდრატი.მრავალი კვლევა აჩვენებს, რომ საკვები დანამატის სახით კრეატინის მიღება აუმჯობესებს შესრულებას მაღალი ინტენსივობის ვარჯიშებში, რომლებიც ძალასა და სიძლიერეს მოითხოვს, მაგალითად, წონების აწევასა და სპრინტინგში. კრეატინის მიღებამ ასევე შეიძლება განაპირობოს მეტი კუნთის ზრდა, როცა პარალელურად ეწევით წინააღმდეგობრივ ვარჯიშებს, ასევე განაპირობებს კუნთების სწრაფად აღდგენას.ახალი კვლევები ასევე მიუთითებს, რომ კრეატინის სარგებელი სპორტდარბაზის ფარგლებს სცდება. კვლევების თანახმად, კრეატინი შეიძლება აუმჯობესებდეს კოგნიტური ფუნქციის ასპექტებს — განსაკუთრებით მეხსიერებას და ყურადღებას.კრეატინი იმედისმომცემ შედეგებს აჩვენებს ხანდაზმულებში კუნთების დანაკარგის პრევენციის მხრივ და ისეთი ნევროლოგიური აშლილობებისგან დაცვის თვალსაზრისით, როგორიცაა პარკინსონი და ალცჰაიმერი.კრეატინის უსაფრთხოებატიპური რაციონი, რომელშიც ხორცი და ზღვის პროდუქტები შედის, ადამიანს დღეში დაახლოებითკუჭ კრეატინს აწვდის, რაც კუნთებს კრეატინით დაახლოებით 60 – 80%-ით ავსებს.საკვები დანამატი კრეატინის ყოველდღიურად მიღება კუნთებს თანდათან ავსებს კრეატინით. არსებობს ამის ორი ჩვეულებრივი გზა.ყველაზე სწრაფი და ყველაზე ხშირად შესწავლილი მეთოდია ერთკვირიანი მიღების ფაზა. გულისხმობს სხეულის წონის ყოველ კილოგრამზე 0,3 გრამი კრეატინის მიღებას დღეში ოთხჯერ. მაგალითად, 75-კილოგრამიანმა პირმა დღეში 24 გრამი კრეატინი უნდა მიიღოს.ალტერნატიული მეთოდი, რომელიც კუნთებში კრეატინის დონეს უფრო თანდათანობით ზრდის, არის დღეში 3 გრამი კრეატინის მიღება დაახლოებით 28 დღის განმავლობაში.ორივე მეთოდი კუნთებს კრეატინის მარაგებით ავსებს. პირველი (ერთკვირიანი) მიდგომა კრეატინის მარაგებს სწრაფად ავსებს, რის გამოც, ვარჯიშის შედეგებს სწრაფად ნახავთ. თუმცა, მეორე მიდგომა უფრო ნაკლებად იწვევს კუჭ-ნაწლავის დროებით დისკომფორტს (როგორიცაა შებერილობა და დიარეა), რომელიც უფრო ხშირად ფიქსირდება ერთკვირიანი მიღების მეთოდისას.მიუხედავად იმისა, რომელ მიდგომას იყენებთ, დღეში 3-5 გრამი კრეატინი მიღება აუცილებელია კუნთებში კრეატინის დონის შესანარჩუნებლად.მრავალი კვლევა აჩვენებს, რომ კრეატინის მოკლე და გრძელვადიანი მიღება (დღეში 30 გრ ხუთი წლის განმავლობაში) უსაფრთხოა და არ აქვს ჯანმრთელობაზე გვერდითი ეფექტები, როცა რეკომენდებული დოზირებით იყენებთ.კრეატინის ყველაზე გავრცელებული გვერდითი ეფექტია წონის მატება, რადგან ეს დანამატი კუნთებში წყლის შეკავებას აძლიერებს. ეს დამატებითი წყალი ორგანიზმში მხოლოდ იქამდე რჩება, სანამ კრეატინს იღებთ... სრულად

1767685521

Twitter-ისა და Pinterest-ის თანადამფუძნებლებმა ახალი სოციალური ქსელი წარადგინეს

Twitter-ის თანადამფუძნებელმა ბიზ სტოუნმა და Pinterest-ის თანადამფუძნებელმა ევან შარპმა წარადგინეს აპლიკაცია Tangle - ახალი სოციალური სერვისი, რომელიც გაცნობიერებულ ცხოვრებაზეა ორიენტირებული.პროექტის შესახებ Financial Times-ი წერს. პუბლიკაციაში Tangle-ი მოხსენიებულია, როგორც თანამედროვე სოციალური ქსელების „ანტიდოტი“.სოციალური პლატფორმა ეკუთვნის კომპანია West Co.-ს, რომელიც სტოუნმა და შარპმა 2023 წელს დააფუძნეს. FT-ს მონაცემებით, სტარტაპმა პროდუქტის განვითარებისთვის 29 მილიონი დოლარის ინვესტიცია მოიზიდა.West Co.-ს ვებგვერდზე Tangle-ი აღწერილია, როგორც ინსტრუმენტი, რომელიც მომხმარებლებს ეხმარება ცხოვრების მიზანმიმართულად დაგეგმვაში, ყოველდღიური მოვლენების დაფიქსირებასა და იმ კავშირების თვალყურის დევნაში, რომლებიც პირად გამოცდილებას აყალიბებს. აპლიკაციაზე წვდომა ამჟამად მხოლოდ მოწვევით არის შესაძლებელი. მომხმარებლებს სთავაზობენ გაუზიარონ მეგობრებს პირადი მიზნები და განზრახვები, დაუჭირონ მხარი ერთმანეთს და განიხილონ დასახული ამოცანების მიღწევის გზები. დეველოპერები ხაზს უსვამენ, რომ სერვისი არ არის ორიენტირებული კონტენტის ტრადიციულ „ფიდზე“.სტოუნმა Financial Times-თან ინტერვიუში განაცხადა, რომ პროდუქტი ტესტირების ადრეულ ეტაპზეა და საჯარო გაშვებამდე შესაძლოა მნიშვნელოვნად შეიცვალოს. მისი თქმით, ისეთი სერვისის შექმნა, რომელიც ადამიანებს ცხოვრებაში ორიენტირებაში ეხმარება, რთული ამოცანა აღმოჩნდა.შარპმა კი აღნიშნა, რომ პროექტი სმარტფონებისა და სოცქსელების საყოველთაო მოხმარების შედეგების შემცირების მცდელობაა. მან დასძინა, რომ ფიქრობდა ისეთ პროდუქტზე, რომელიც ნაწილობრივ მაინც აანაზღაურებდა ციფრული პლატფორმების ნეგატიურ გავლენას ადამიანების ფსიქიკასა და ემოციურ მდგომარეობაზე.

1767623880

იმუნოლოგმა შექმნა ლუდი, რომლის მიღებითაც „აიცრებით“ - futurism

პოლიომავირუსის ვაქცინაზე მომუშავე ვირუსოლოგი ირწმუნება, რომ ტრადიციული აცრის ალტერნატიულ მეთოდს მიაგნო. ის, არც მეტი და არც ნაკლები, ლუდის დალევას გულისხმობს, რადგან სათანადო კომპონენტები სწორედ ამ სასმელშია.კრის ბაკი მერილენდის კიბოს ეროვნულ ინსტიტუტში მუშაობს და 13 ცნობილი პოლიომავირუსიდან 4 სწორედ მან აღმოაჩინა. გარდა ამისა, მეცნიერი ფორმალურად შექმნილი საკუთარი ერთკაციანი კომპანია Gusteau Research Corporation-ის სახელით პოლიომავირუსის დასალევ ვაქცინაზე მუშაობს.ექსპერიმენტული სასმლის შესაქმნელად ბაკმა საფუარი სოკოს მოდიფიცირებული შტამი გამოიყვანა (ლუდი სწორედ საფუარი სოკოების მეშვეობით მზადდება). ის პოლიომავირუსის მსგავსი ნაწილაკებითაა გაჯერებული, მაგრამ ცოცხალ ვირუსებს არ შეიცავს. 2023 წელს ჟურნალ Vaccine-ში გამოქვეყნებული ნაშრომის მიხედვით, ინდოეთში მეცნიერებმა ასეთი ნაწილაკებით რეზუს მაკაკებში ანტისხეულების რაოდენობა მნიშვნელოვნად გაზარდეს.მეცნიერები თანხმდებიან, რომ ცოცხალი ვირუსები დასალევი ვაქცინებისთვის არაეფექტიანია, რადგან კუჭის მჟავა მათ სწრაფად ანეიტრალებს. ვირუსოლოგების გუნდმა აჩვენა, რომ თაგვებში ვირუსის მსგავსი ნაწილაკების საფუართან ერთად გამოყენებით ვაქცინამ კუჭის ბარიერის გადალახვა შეძლო. მისი თქმით, ეს მიღწევა პოლიომავირუსების წინააღმდეგ ბრძოლაში მნიშვნელოვანია.მეცნიერმა ექსპერიმენტული ლუდი ძმასთან და ოჯახის სხვა წევრებთან ერთად გამოცადა — ჯამში ხუთი კათხა. მისი თქმით, მიღების შემდეგ მის ორგანიზმში BK პოლიომავირუსის ორი ქვეტიპის მიმართ ანტისხეულების დონე იმ ზღვარს მიუახლოვა, რომელიც ტრანსპლანტაციის პაციენტებისთვის კლინიკურად უსაფრთხოდ მიიჩნევა.ბაკის მიდგომამ სამეცნიერო საზოგადოებაში განსხვავებული რეაქციები გამოიწვია. ჯანმრთელობის ეროვნული ინსტიტუტის კვლევითო ეთიკის კომიტეტებმა საკუთარი თავზე ჩატარებული ექსპერიმენტი დაგმეს, რადგან იგი "ოფიციალური ინსტიტუციური როლის ფარგლებს სცდებოდა". ბაკი თავისი კომპანიის სახელით სწორედ ამიტომ მუშაობს — ეს მას საშუალებას აძლევს, რომ კვლევები კერძო სექტორის სახელით ჩაატაროს.ბაკი კი საკუთარ ბლოგში წერს, რომ კრიტიკას პირადულად არ იღებს და პრობლემას სხვა რამეში ხედავს. იგი აცხადებს, რომ ვაქცინებზე მომუშავე მეცნიერები ანტივაქსერების ხედვებს ვერ ითვალისწინებენ. მას მაგალითად ასეთი სიტუაცია მოაქვს: როცა ბანანის უსაფრთხოებას ზედმეტად კომპლექსური აღჭურვილობით ვამოწმებთ, ადამიანები იწყებენ ფიქრს, რომ ბანანი ბირთვულ მასალას უტოლდება. მისი აზრით, ასეთი "უსაფრთხოების თეატრი" ახალ შიშებს აჩენს და ძალაუნებურად ანტივაქსერებში ეჭვს კიდევ უფრო აღრმავებს.წყარო

1767537922

ილონ მასკი ტვინის იმპლანტების მასობრივ წარმოებას გეგმავს

„2026 წელს კომპანია Neuralink-i დაიწყებს ტვინსა და კომპიუტერს შორის ურთიერთქმედების მოწყობილობების მასობრივ წარმოებას და გადავა გამარტივებულ, თითქმის სრულად ავტომატიზებულ ქირურგიულ პროცედურაზე“, — დაწერა ილონ მასკმა.Neuralink ავითარებს იმპლანტებს, რომლებიც ტვინის მყარ გარსს გაივლის ისე, რომ მისი მოცილება საჭირო აღარ გახდება. ადამიანებზე პირველი კლინიკური ცდები კომპანიამ 2024 წელს დაიწყო, მას შემდეგ, რაც აშშ-ის სურსათისა და მედიკამენტების ხარისხის კონტროლის ადმინისტრაციისგან (FDA) ნებართვა მიიღო. 2025 წელს მძიმე პარალიზების მქონე 12 პაციენტს უკვე ჩაუნერგეს იმპლანტები,  გასულ წელს Neuralink-მა დაფინანსების ახალი რაუნდის ფარგლებში 650 მილიონი დოლარი მოიზიდა.კომპანიის წარმომადგენლებს მასობრივი წარმოების დაწყების დეტალები ჯერ არ დაუკონკრეტებიათ და ამ ეტაპზე მხოლოდ მასკის განცხადებას შემოიფარგლებიან, რომელიც იმპლანტების სერიული გამოშვების დაწყებასა და ქირურგიის გამარტივებაზე მიუთითებს.

1767467520

მეცნიერებმა დათვალეს, თუ რამდენი ობობა შეიძლება იყოს თქვენს სახლში - მონაცემები გაგაოცებთ

მეცნიერების მონაცემებით, თქვენს სახლში თითო ოთახში საშუალოდ დაახლოებით 10 ობობა ცხოვრობს. ამის შესახებ წერს Science Focus.სტატია ეყრდნობა კვლევას, რომლის ფარგლებში შეისწავლეს ჩრდილოეთ კაროლინაში მდებარე 50 სახლი, ობობის ბადეები აღმოჩნდა გამოკვლეული ოთახების 65%-ში. თუმცა, ეს კვლევა ბიომრავალფეროვნებაზე იყო მიმართულ და არა კონკრეტულად ობობების რაოდენობაზე.სტატიის ავტორი აღწერს, რომ თუ ტიპურ სახლში არის 5-6 ოთახი პლუს კორიდორები, საშუალოდ დაახლოებით 10 ობობაა თითო ოთახზე. „კვლევამ აჩვენა, რომ მთელი სახლის დათვალიერებით მხოლოდ 26 ობობა ვიპოვე. მაგრამ ეს მხოლოდ ის ადგილებია, რომელიც ადვილად და საგულდაგულოდ შეიძლება შევისწავლოთ. თუ გავითვალისწინებთ ადგილებს იატაკქვეშ, მაცივრის უკან, ავტოფარეხში და სხვა, ობობები შეიძლება ბევრად უფრო მეტი იყოს," - განმარტავს სტატიის ავტორი.

1767452219

კოსმოსში მოგზაურობიდან დაბრუნებულმა თაგვმა 9 ნაშიერი გააჩინა - რატომ არის ეს მნიშვნელოვანი

ჩინეთის კოსმოსური სადგურის ბორტზე 14-დღიანი მისიის შემდეგ მდედრმა თაგვმა დედამიწაზე წარმატებით გააჩინა ცხრა ჯანმრთელი ნაშიერი. როგორც Interesting Engineering წერს, ფაქტი, რომელიც ჩინეთის მეცნიერებათა აკადემიის კოსმოსის გამოყენების ტექნოლოგიებისა და ინჟინერიის ცენტრმა დაადასტურა, კოსმოსური ბიოლოგიისთვის მნიშვნელოვან გამარჯვებად მიიჩნევა.მისიის „შენჯოუ-21“ ფარგლებში, 31 ოქტომბერს ოთხი თაგვი გაიგზავნა კოსმოსურ სადგურ „ტიანგუნზე“. 14 ნოემბერს დაბრუნების შემდეგ ერთ-ერთი თაგვი წარმატებით დაორსულდა და 10 დეკემბერს ცხრა ნაშიერი გააჩინა.„დედა ნორმალურად უვლის შთამომავლობას, ხოლო ნაშიერები ‘მაღალ სიცოცხლისუნარიანობას’ ავლენენ. მათგან ექვსი ამჟამად კარგად ვითარდება, რაც ადასტურებს, რომ მოკლევადიანი კოსმოსური ფრენები ძუძუმწოვრების რეპროდუქციულ ფუნქციაზე უარყოფით გავლენას არ ახდენს“, - აღნიშნულია მასალაში.ოთხი თაგვი, რომლებიც კოსმოსური სადგურის ბორტზე მცირე ძუძუმწოვრებისთვის განკუთვნილ სპეციალურ მოდულში იმყოფებოდნენ, მიკროგრავიტაციის უნიკალურ პირობებში გადარჩენისა და ადაპტაციის კვლევის ობიექტები გახდნენ.მკვლევართა თქმით, კოსმოსში ყოფნისას თაგვებს მოულოდნელ სირთულეებთან მოუწიათ შეჯახება. კერძოდ, კოსმოსურმა ნამსხვრევებმა აიძულა მისიის „შენჯოუ-20“ წინა ეკიპაჟი მოულოდნელად შეეცვალა დაბრუნების გრაფიკი, რის შედეგადაც მღრღნელები საკვების მარაგის გარეშე დარჩნენ, რომელიც სწრაფად ამოიწურა.„სახმელეთო ჯგუფებმა და კოსმონავტებმა საგანგებო სამაშველო მისია დაიწყეს. კოსმოსური სადგურის გარე წყლის ინტერფეისის პროფილის შეცვლით მათ წარმატებით მიაწოდეს სითხე საცხოვრებელ მოდულს, რათა თაგვებისთვის წყალი უზრუნველეყოთ, პარალელურად კი ავარიული კვების ალტერნატიულ ვარიანტებს ამოწმებდნენ“, - ნათქვამია პუბლიკაციაში.ასევე, ასტრონავტებმა ადამიანებისთვის განკუთვნილი საკვების მარაგები შეამოწმეს, რათა ეპოვათ პროდუქტები, რომლებიც თაგვებისთვისაც იქნებოდა ვარგისი. დედამიწაზე ჩატარებული ინტენსიური ტესტირების შემდეგ მათ იდეალური ვარიანტი აღმოაჩინეს და ეს იყო სოიოს რძე.გარდა ამისა, ხელოვნურ ინტელექტზე დაფუძნებული ქცევის ანალიზის სისტემა თაგვებს რეალურ დროში აკვირდებოდა, თითოეულ ყლუპსა და თითოეულ ძილს, რათა დარწმუნებულიყვნენ, რომ საგანგებო რაციონი ეფექტიანად მუშაობდა.„მისია ადასტურებს, რომ მოკლევადიანმა კოსმოსურმა ფრენამ თაგვების რეპროდუქციულ შესაძლებლობებზე უარყოფითი გავლენა არ მოახდინა, რაც ასევე უაღრესად ღირებულ მასალას გვაძლევს კოსმოსური გარემოს ზემოქმედების შესასწავლად ძუძუმწოვრების ადრეულ განვითარებაზე“, - აღნიშნა ჩინელმა მკვლევარმა, ზოოლოგიის ინსტიტუტის წარმომადგენელმა ვან ჰუნმეიმ.ამჟამად მეცნიერები ნაშიერების განვითარების დინამიკას აკვირდებიან, საბოლოო მიზანია გაირკვეს -  შეძლებენ თუ არა ეს შთამომავლები მომავალში საკუთარი შვილის ყოლას.„ეს უკიდურესად მნიშვნელოვანი აღმოჩენაა მომავალი კოსმოსური მოგზაურობებისთვის. თუ ადამიანები ოდესმე მთვარეზე ან მარსზე კოლონიზაციას დაიწყებენ, უნდა ვიცოდეთ, რომ სიცოცხლის გაგრძელება შესაძლებელია“, - აღნიშნულია გამოცემაში.

1767451463

მეცნიერებმა 117 წლის ქალის დნმ-ი გაშიფრეს და გაოცებულები დარჩნენ

მეცნიერებმა აღმოაჩინეს იშვიათი გენეტიკური და ბიოლოგიური თავისებურებები, რომლებიც შეიძლება ხსნიდეს ესპანელი მარია ბრანიასის ფენომენალურ დღეგრძელობას - მან 117 წელი იცოცხლა და ამავდროულად გასაოცრად კარგი ჯანმრთელობა შეინარჩუნა, - წერს Indian Defence Review.ახალი გენეტიკური კვლევა, რომელიც ჟურნალში Cell Reports Medicine გამოქვეყნდა, ბარსელონაში მდებარე კარერასის ლეიკემიის კვლევითი ინსტიტუტის მეცნიერებმა ჩაატარეს. მათ ქალის სისხლის, ნერწყვის, განავლისა და შარდის სრული ანალიზი გააკეთეს და დაადგინეს, რომ მისი ორგანიზმის მრავალი უჯრედული მარკერი რეალურ ასაკთან შედარებით ათწლეულებით „უმცროსად“ გამოიყურებოდა. მკვლევრები მიიჩნევენ, რომ ეს შემთხვევა ჯანმრთელი დაბერებისკენ მიმავალი მნიშვნელოვანი გზების აღმოჩენაში შეიძლება დაგვეხმაროს.აღნიშნულია, რომ ბრანიასს ჰქონდა ანთებითი პროცესების უფრო დაბალი დონე, უკეთესი გულ-სისხლძარღვთა ჯანმრთელობა და იმუნური სისტემა, ვიდრე მასზე რამდენიმე ათეული წლით უმცროს ადამიანებს. მისი ნაწლავის მიკრო ფლორაც მაღალი მდგრადობით გამოირჩეოდა. მიღებული შედეგები მიუთითებს იშვიათ გენომურ პროფილზე, რომელიც ქალს ასაკობრივი დეგრადაციისგან იცავდა.„ადამიანის უკიდურესად ხანგრძლივი სიცოცხლე, რომლის მაგალითსაც სუპერდღეგრძელები წარმოადგენენ, დაბერების გააზრებაში ერთგვარი პარადოქსია: მიუხედავად სიბერისა, ისინი შედარებით კარგ ჯანმრთელობას ინარჩუნებენ“, - წერენ მკვლევრები.

1767432590

Messenger-ს ახალი ფუნქცია დაემატა

Messenger-ს კიდევ ერთი ახალი ფუნქცია დაემატა, - ამის შესახებ ინფორმაციას ბლოგერი და ჟურნალისტი უჩა პირმისაშვილი ავრცელებს. როგორც ირკვევა, Meta AI-ს ქართული ენა დაემატა და ახლა უკვე ჩატბოტთან საუბარი ქართულ ენაზეც შესაძლებელია.ვრცლად ↓

1767287460

ხელოვნურმა ინტელექტმა პარკინსონი, შესაძლოა, 7 წლით ადრე აღმოაჩინოს - კვლევა

გეტინგენის უნივერსიტეტის მკვლევარებმა ინოვაციური სისხლის ტესტი და ხელოვნური ინტელექტი შეიმუშავეს. მათ ამით პარკინსონის პროგნოზირება შეუძლია. წინასწარ განსაზღვრული მოვლენების გამოვლენამდე შვიდი წლით ადრე შეიძლება.პარკინსონის დაავადება, ნეიროდეგენერაციული აშლილობაა, რომელიც უფრო ხშირად უვითარდებათ. მისი ადრეული დიაგნოსტიკა რთულია, მაგრამ შეისწავლა მორწმუნეთა მომიცემი შედეგები.ამჟამად, პარკინსონის დიაგნოზი მოტორიკაზე დაკვირვებით ხდება. შესაბამისად, ეს მაშინ, როცა ტვინი უკვე დაზიანებულია. თუმცა, ახალ მეთოდს ამ მხრივ რევოლუციის მოხდენის პოტენციალი აქვს."დიაგნოზის დასმა ადრეულ ეტაპზე უნდა მოხდეს. იმ შემთხვევაში, თუ სხეულის უჯრედები ძლიერ დაზიანდა, შემდგომში მათი აღდგენა შეუძლებელია", — ამბობს ავტორი, პროფესორი კევინ მილი.ადრეული გამოვლენა ექიმების პრეზიდენტი ადრე ჩარევის გამოყენებას მისცემს.საინტერესოა-თან მილსმა განმარტა, რომ ახალი ბიომარკერების ძრავის აღმოჩენა შეძლეს. ეს მარკერები პარკინსონის განვითარებასთან არის დაკავშირებული. რაც მნიშვნელოვანი, პროგნოზირება 100-პროცენტიანი სიზუსტით მოხდა.კვლევა ფოკუსირებული იყო პაციენტებზე, რომლებიც განიცდიან ქცევის პრობლემას (iRBD) აქვს. iRBD პაციენტების დაახლოებით 75-80%-ს საბოლოო სინუკლეინოპათია უვითარდება, ფუნქციონირების ფუნქციონირებას, რომელსაც აქვს ალფა-სიკლე ცილის და შეგროვება ახასიათებს. ეს ფილმი საბოლოოდ პარკინსონა არს.მკვლევარების პაციენტებს ათი წლის განმავლობაში აკვირდებოდნენ. ხელოვნური ინტელექტი პროგნოზები გამართლდა, ჯგუფმა გამოავლინა 16 ადამიანი, ადამიანის 7 წლის შემდეგ პარკინსონი განუვითარდა."ეს ნიშნავს, რომ საკმურნალო თერაპია ადრეულ ეტაპზე ჩატარდება, რამაც შეიძლება, შეანელოს შედეგი ან სულაც, რომ აიცილოს მის წარმოშობა", — აღნიშნული კვლევაში.მილისის, იმისთვის, რომ ყველა ტესტისთვის ხელმისაწვდომი იყოს, საჭიროა 18 თვის 5 თვე. ეს ყველაფერი დამოკიდებულია დაფინანსებაზე, თუ რამდენად სწრაფად ჩატარდება შემდეგი ცვლილებები.კვლევის ჟურნალ Nature Communications-ში გამოქვეყნდა.

1767081911

რა ხდება იმ ადამიანების ტვინში, რომლებიც გარკვეულ ხმებზე განსაკუთრებით რეაგირებენ - მეცნიერების დასკვნა

ნიუკასლის უნივერსიტეტის მეცნიერებმა გამოიკვლიეს იმ ადამიანების ტვინის კავშირები,რომლებიც განსაკუთრებით რეაგირებენ გარკვეულ ხმებზე, განსაკუთრებით ხმამაღლა ღეჭვასა და სუნთქვაზე. ამ მოშლილობას უწოდებენ მიზოფონიას.მათი თქმით, ყველანაირი საფუძველი არსებობს, რომ აღნიშნული გადახრისას აღინიშნება სახესთან, პირთან და ყელთან დაკავშირებულ ზედმეტი აქტივობა სმენის ქერქსა და მოტორიკის კონტროლის ზონებს შორის.მიზოფონია, დიდი ხნის განმავლობაში ითვლებოდა ბგერის დამუშავების დარღვევად. მწვავე რეაქცია აღინიშნება თავის ტვინში სმენის ცენტრს, სმენის ქერქსა და ვენტრალურ პრემოტორულ უბნებს შორის არანორმალური ტიპის კავშირის გამო, რომელიც პასუხისმგებელია სახის, პირისა და ყელის მოძრაობაზე.ადამიანების ტვინის (მიზოფონიის შემთხვევაში და მის გარეშე) სკანირებამ აჩვენა: სმენის ცენტრი რეაგირებს ხმაზე ისევე, როგორც ის ადამიანები, ვისაც ეს დარღვევა არ აღენიშნება. თუმცა მიზოფონიის მქონე ადამიანებში ძლიერდებოდა კავშირი სმენის ქერქსა და სახის, პირისა და ყელთან დაკავშირებული მოტორიკის კონტროლის ზონებს შორის.მოტორული კონტროლის აღნიშნული მიდამოები მიზოფონიის მქონე ადამიანებში აქტიურდებოდა მხოლოდ ტრიგერული ბგერებით. ნევროლოგებმა, ასევე აღმოაჩინეს მხედველობით და მამოძრავებელ მიდამოებს შორის კომუნიკაციის მსგავსი მოდელი, რაც იმას ასახავს, რომ მიზოფონია შეიძლება აღმოცენდეს ვიზუალური ტრიგერების შედეგადაც.წყარო