რძის პროდუქტებზე გავრცელებული წარმოდგენა იცვლება - რას ამბობს ახალი კვლევა

ტორონტოს უნივერსიტეტის პროფესორის, ჰარვი ანდერსონის ხელმძღვანელობით ჩატარებული ახალი კვლევის მიხედვით, სრულცხიმიანი რძის პროდუქტების ზომიერი რაოდენობით მიღება შესაძლოა ჯანსაღი კვების ნაწილი იყოს და სხეულის წონის, სხეულის შემადგენლობისა და სისხლში ლიპიდების მაჩვენებლების გაუარესებას არ იწვევდეს.

12-კვირიან კვლევაში 74 ჭარბწონიანი ან სიმსუქნის მქონე ზრდასრული მონაწილეობდა. მკვლევრებმა ისინი სამ ჯგუფად დაყვეს და რძის პროდუქტების განსხვავებული რაოდენობისა და კვების სხვადასხვა რეჟიმის გავლენა შეისწავლეს.

ერთ-ერთი ჯგუფი დაბალკალორიულ დიეტას იცავდა და დღეში ერთ ულუფაზე ნაკლებ დაბალცხიმიან რძის პროდუქტს ან მცენარეულ ალტერნატივას იღებდა. დანარჩენი ორი ჯგუფი დღეში სამ ულუფა სრულცხიმიან რძის პროდუქტს მოიხმარდა — მათ შორის 3.25%-ცხიმიან რძეს, 2%-ცხიმიან ბერძნულ იოგურტსა და 31%-ცხიმიან ყველის ჩხირებს.

კვლევის დასრულების შემდეგ მეცნიერებმა ჯგუფებს შორის სხეულის წონის, სხეულის შემადგენლობისა და სისხლში ქოლესტერინისა და სხვა ლიპიდების მაჩვენებლების მნიშვნელოვანი განსხვავება ვერ აღმოაჩინეს.

ამასთან, იმ მონაწილეებს, რომლებიც დღეში სამ ულუფა რძის პროდუქტს იღებდნენ, არტერიული წნევის გარკვეული გაუმჯობესება აღენიშნებოდათ. მათ ასევე ორგანიზმი უფრო მეტ კალციუმს, ცილასა და D ვიტამინს იღებდა.

კვლევის ხელმძღვანელის, ჰარვი ანდერსონის განცხადებით, მონაწილეებს, რომლებიც დღეში სამ ულუფა რძის პროდუქტს მოიხმარდნენ, არ აღენიშნებოდათ სისხლში ქოლესტერინისა და ლიპიდების საზიანო ცვლილებები ან ინსულინრეზისტენტობის ნიშნები.

რატომ შეიძლება განსხვავდებოდეს რძის პროდუქტების გავლენა?
მკვლევრები შედეგების ერთ-ერთ შესაძლო ახსნად ე.წ. „რძის მატრიცის ჰიპოთეზას“ განიხილავენ.

ამ მოსაზრების მიხედვით, საკვების გავლენას ჯანმრთელობაზე მხოლოდ ერთი კონკრეტული კომპონენტი, მაგალითად, ნაჯერი ცხიმი, არ განსაზღვრავს. მნიშვნელოვანია ისიც, თუ როგორ არის სხვადასხვა საკვები ნივთიერება ერთმანეთთან დაკავშირებული თავად პროდუქტში და როგორ ხდება მათი მონელება და ორგანიზმის მიერ ათვისება.

რძის პროდუქტები შეიცავს ცილებს — კაზეინსა და შრატის ცილას — რომლებიც ცხიმთან და სხვა საკვებ ნივთიერებებთან ერთად ქმნის რთულ სტრუქტურას. მკვლევრების ვარაუდით, სწორედ ამ სტრუქტურამ შესაძლოა გავლენა მოახდინოს საკვები ნივთიერებების მონელებასა და შეწოვაზე.

განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია ხანდაზმულებისთვის
კვლევის ავტორების შეფასებით, შედეგები შესაძლოა განსაკუთრებით მნიშვნელოვანი იყოს ხანდაზმული ადამიანებისთვის. ასაკის მატებასთან ერთად ორგანიზმს ნაკლები ენერგია სჭირდება, თუმცა ცილის, კალციუმისა და სხვა მნიშვნელოვანი საკვები ნივთიერებების მიღების საჭიროება კვლავ რჩება.

რძის პროდუქტები ამ მხრივ პრაქტიკული არჩევანია, რადგან შედარებით მცირე მოცულობის საკვებიდან ორგანიზმს ცილის, კალციუმისა და სხვა ნივთიერებების მიღებაში ეხმარება.

კვლევის ავტორები ხაზს უსვამენ, რომ შედეგები არ ნიშნავს, თითქოს სრულცხიმიანი რძის პროდუქტების შეუზღუდავი რაოდენობით მიღება სასარგებლოა. კვლევა მხოლოდ ზომიერი მოხმარების ეფექტებს შეეხებოდა და მისი ხანგრძლივობაც 12 კვირით შემოიფარგლა.

კვლევა გამოქვეყნდა სამეცნიერო ჟურნალში The Journal of Nutrition.

მკვლევრების მთავარი რეკომენდაცია კი მარტივია: კვება იყოს მრავალფეროვანი, საკვები — ზომიერად მიღებული, ხოლო რაციონი მხოლოდ ერთი კონკრეტული საკვები ნივთიერების მიხედვით არ შეფასდეს.