გიორგი ფხაკაძ

„საფრთხე არ არის ჩიას თესლი, საფრთხეა მისი არასწორი გამოყენება...“ - რა ინფორმაციას ავრცელებს ჯანდაცვის ექსპერტი

ჯანდაცვის ექსპერტი გიორგი ფხაკაძე სოციალურ ქსელში ჩიას თესლის შესახებ ინფორმაციას ავრცელებს.მისი თქმით, „ბოლო პერიოდში ექიმები და გასტროენტეროლოგები სულ უფრო ხშირად აფრთხილებენ საზოგადოებას, რომ ეს „ჯანსაღი ჩვევა“ ზოგ შემთხვევაში სერიოზულ საფრთხედ იქცევა“:„ჩიას თესლი – ჯანმრთელობის ტრენდი თუ ფარული საფრთხე?სოციალურ ქსელებში თითქმის ყოველდღე ჩნდება „ჯანმრთელობის ახალი სასწაული“. ერთ-ერთი ასეთი ტრენდი გახდა ჩიას თესლის პირდაპირ წყალში, ლიმონიან სასმელში ან ცარიელ კუჭზე მიღება. ერთი შეხედვით harmless ჩვევა, რომელსაც ათასობით ადამიანი იმეორებს დილის რუტინაში. მაგრამ ბოლო პერიოდში ექიმები და გასტროენტეროლოგები სულ უფრო ხშირად აფრთხილებენ საზოგადოებას — ეს „ჯანსაღი ჩვევა“ ზოგ შემთხვევაში სერიოზულ საფრთხედ იქცევა.გლობალური და საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის კონტექსტი:ჩიას თესლი (Salvia hispanica) ფართოდ გამოიყენება როგორც ბოჭკოსა და ომეგა-3 ცხიმოვანი მჟავების წყარო. თუმცა მისი ფიზიკური თვისებები ხშირად არასწორად არის გააზრებული.• ჩიას თესლი საკუთარ წონაზე 10–27-ჯერ მეტ სითხეს იწოვს და ქმნის გელის მსგავს მასას• გადაუდებელი მედიცინის ჟურნალებში აღწერილია საყლაპავის ბლოკირების შემთხვევები, როდესაც მშრალი ჩიას თესლი ორგანიზმში მოხვედრის შემდეგ გაფართოვდა• აშშ-ში საკვებთან დაკავშირებული საყლაპავის ობსტრუქციის შემთხვევების დაახლოებით 10–15% უკავშირდება შეშუპებად პროდუქტებს [3]ეს უკვე აღარ არის მხოლოდ „დიეტური რჩევის“ საკითხი — ეს არის უსაფრთხოების საკითხი.რა გახდა პრობლემის მიზეზი:ბოლო წლებში TikTok-ზე, Instagram-სა და Facebook-ზე გავრცელდა „chia water challenge“ — ჩიას თესლის პირდაპირ წყალში ჩაყრა და დაუყოვნებლივ დალევა. სწორედ ამ პრაქტიკას უკავშირებენ ექიმები გართულებებს.Daily Mail-ში აღწერილი შემთხვევები ეყრდნობა რეალურ კლინიკურ გაფრთხილებებს, თუმცა მედია ხშირად ტოვებს მთავარს — რისკი არ არის თავად ჩიას თესლი, რისკია მისი არასწორი გამოყენება.მეცნიერება მარტივად — რატომ არის ეს საშიში:ჩიას თესლი მშრალ მდგომარეობაში ძალიან პატარაა და ადვილად ისმევა. მაგრამ სითხესთან კონტაქტის შემდეგ:• ის სწრაფად შუპდება• ქმნის წებოვან, სქელ მასას• შეუძლია საყლაპავში „ჩაიჭედოს“, განსაკუთრებით თუ ადამიანი სწრაფად სვამს სითხეს კლინიკურ ლიტერატურაში აღწერილია შემთხვევები, როდესაც საჭირო გახდა ენდოსკოპიური ჩარევა, რადგან ჩიას თესლის მასა თავად აღარ იშლებოდა [2][4].ძირითადი ფაქტები და დაკვირვებები• ჩიას თესლი უსაფრთხოა მხოლოდ წინასწარ გაჟღენთილი სახით• მშრალი ან არასაკმარისად გაჟღენთილი თესლი ზრდის დახრჩობისა და ბლოკირების რისკსგანსაკუთრებული რისკის ჯგუფებია:– ყლაპვის დარღვევის მქონე ადამიანები– ბავშვები– ხანდაზმულები• ჩიას თესლი არ არის დეტოქსიკაცია და არ „ასუფთავებს“ ორგანიზმს.საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ხედვა:როგორც საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის სპეციალისტი, ყველაზე საშიშ ტენდენციად მივიჩნევ იმას, რომ სოციალური მედია ანაცვლებს სამედიცინო რჩევას. ერთი ვირუსული ვიდეო ათასობით ადამიანს უბიძგებს ქცევისკენ, რომლის რისკები არ არის ახსნილი“,-წერს გიორგი ფხაკაძე.

რჩევები • 1791380760

მიხაკი კბილების, ნიორი მუცლის ტკივილისთვის - გიორგი ფხაკაძე ბუნებრივ ტკივილგამაყუჩებლებზე საინტერესო პოსტს აქვეყნებს

პროფესორი გიორგი ფხაკაძე სოციალურ ქსელში საინტერესო პოსტს აქვეყნებს. „პრაიმტაიმი" მას უცვლელად გთავაზობთ:„იცოდით, რომ თქვენი სამზარეულო ნამდვილი ბუნებრივი აფთიაქია?ბევრ საკვებს, რომელსაც ყოველდღიურად ვიყენებთ, აქვს უნიკალური ტკივილგამაყუჩებელი და სამკურნალო თვისებები. ბუნებრივი ინგრედიენტების სწორი შერჩევით შესაძლებელია ზოგიერთი ქრონიკული და მწვავე ტკივილის შემსუბუქება, ქიმიური პრეპარატების გამოყენების გარეშე. აი, რვა ძლიერი ბუნებრივი ტკივილგამაყუჩებელი, რომლებიც უკვე თქვენს სამზარეულოშია!მიხაკი – კბილების ტკივილისთვისმიხაკი (Clove) შეიცავს ევგენოლს, რომელსაც ძლიერი ტკივილგამაყუჩებელი და ანტიბაქტერიული მოქმედება აქვს.გამოყენება: დაღეჭეთ ერთი მიხაკი ან გამოიყენეთ მიხაკის ზეთი დაზიანებულ კბილზე ტკივილის შესამსუბუქებლად.თაფლი – ყელის ტკივილისთვისთაფლი ბუნებრივი ანტიბიოტიკია, რომელიც ებრძვის ანთებას და ხსნის ყელის ტკივილს.გამოყენება: შეურიეთ თბილ ჩაის ან მიიღეთ ერთი კოვზი სუფთა თაფლი ყელის ტკივილის შემსუბუქებისთვის.ნიორი – ყურის ან მუცლის ტკივილისთვისნიორი ძლიერი ანტივირუსული და ანტიბაქტერიული საშუალებაა, რომელიც აუმჯობესებს იმუნურ სისტემას და ამცირებს ანთებით პროცესებს.გამოყენება: ყურის ტკივილისას – გააცხელეთ ნივრის ზეთი და რამდენიმე წვეთი ჩაიწვეთეთ ყურში.მუცლის ტკივილისას – მიიღეთ ნედლი ნიორი თბილ წყალში ან საკვებთან ერთად.სუფრის მარილი – ტკივილისთვის ფეხებში მარილი ხელს უწყობს კუნთების რელაქსაციას და ამცირებს ანთებას. გამოყენება: ფეხების შეშუპებისა და ტკივილის დროს – თბილ წყალში გახსენით მარილი და ფეხები ამოავლეთ 15-20 წუთის განმავლობაში.ყურძენი – ზურგის ტკივილისთვის ყურძენი მდიდარია ანტიოქსიდანტებით, რომლებიც ხელს უწყობენ სისხლის მიმოქცევას და ამცირებენ ანთებას ზურგის არეში. გამოყენება: ყოველდღიურად მიირთვით ერთი მუჭა ყურძენი, რათა შეამციროთ ზურგის ტკივილი და შეინარჩუნოთ სახსრების მოქნილობა.მოცვი – შარდის ბუშტის პრობლემებისთვის მოცვი ცნობილია თავისი ძლიერი ანტიბაქტერიული თვისებებით, რაც ხელს უწყობს შარდსასქესო გზების ინფექციების პრევენციას. გამოყენება: ყოველდღიურად მიირთვით ახალი ან ხმელი მოცვი შარდის ბუშტის ჯანმრთელობის შესანარჩუნებლად.კურკუმა – ქრონიკული ტკივილისთვისკურკუმა შეიცავს კურკუმინს, რომელიც ცნობილია თავისი ანთების საწინააღმდეგო თვისებებით. გამოყენება: დაუმატეთ კურკუმა ჩაის, თბილ რძეს ან საკვებს ქრონიკული ტკივილის შესამსუბუქებლად. გააქტიურეთ მისი ეფექტი შავი პილპილის დამატებით.ბალი – მრავალფეროვანი ტკივილისთვისბალი შეიცავს ანტიოქსიდანტებსა და ბუნებრივ ანთების საწინააღმდეგო ნაერთებს, რომლებიც ეფექტურად ამცირებენ სხვადასხვა სახის ტკივილს.გამოყენება: მიირთვით ახალი ან გამხმარი ბალი მუხლის, სახსრებისა და კუნთების ტკივილის შესამსუბუქებლად.რატომ ავირჩიოთ ბუნებრივი ტკივილგამაყუჩებლები?ნაკლები გვერდითი ეფექტები – ქიმიურ პრეპარატებთან შედარებით, ბუნებრივ პროდუქტებს ნაკლებად აქვს უარყოფითი გავლენა ორგანიზმზე.ორგანიზმის გაძლიერება – ეს პროდუქტები არა მხოლოდ ტკივილს ხსნის, არამედ აუმჯობესებს იმუნიტეტს და ზოგად ჯანმრთელობას.ხელმისაწვდომობა – ისინი ადვილად მოიძებნება თქვენს სამზარეულოში ან ბაზარში". ვრცლად

საზოგადოება • 1791218563

არსებობს თუ არა პანიკის საფუძველი შავ ჭირთან დაკავშირებით - რას წერს გიორგი ფხაკაძე

საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის თავმჯდომარე, პროფესორი გიორგი ფხაკაძე სოციალურ ქსელში გავრცელებულ ინფორმაციას ეხმაურება, რომლის თანახმადაც რუსეთში ლაბორატორიის თანამშრომელი, 28 წლის ქალი, შავი ჭირით გარდაიცვალა.როგორც ფხაკაძე „ფეისბუკში“ წერს, რუსეთის ოფიციალური უწყება ამ ეტაპზეშავ ჭირს არ ადასტურებს და სიკვდილის მიზეზად „უცნობი ეტიოლოგიისპნევმონიას“ ასახელებს. მისივე თქმით, „ამჟამად ფართო ეპიდაფეთქებისმტკიცებულება არ არსებობს და პანიკის საფუძველი არ არის“.„შავი ჭირი რუსეთში? – ირკუტსკში 28 წლის ლაბორანტი გარდაიცვალა მძიმე პნევმონიით. ის მუშაობდა შავი ჭირის საწინააღმდეგო ინსტიტუტში. მედიის ინფორმაციით, არსებობს ეჭვი, რომ ქალი Yersinia pestis-ით დაინფიცირდა. დაახლოებით 200 კონტაქტი სამედიცინო მეთვალყურეობის ქვეშაა.რუსეთის ოფიციალური უწყება ამ ეტაპზე შავ ჭირს არ ადასტურებს და სიკვდილის მიზეზად „უცნობი ეტიოლოგიის პნევმონიას“ ასახელებს.ამჟამად ფართო ეპიდაფეთქების მტკიცებულება არ არსებობს და პანიკის საფუძველი არ არის. სიტუაციას ყურადღებით ვაკვირდებით“, – წერს გიორგი ფხაკაძე სოციალურ ქსელში.ცნობისთვის, ადგილობრივ და საერთაშორისო მედიაში აქტიურად ვრცელდება ინფორმაცია რუსეთში, ირკუტსკის ოლქში, გარდაცვლილი ახალგაზრდა ქალის შესახებ, რომელიც შავი ჭირის გამომწვევმა ინფექციამ იმსხვერპლა. საუბარია ბაქტერია Yersinia pestis-ზე, რომელიც მე-14 საუკუნის მომაკვდინებელი პანდემიის მიზეზი გახდა.

პოლიტიკა • 1789905245

გიორგი ფხაკაძე ოპოზიციას: ხალხს ეუბნებით, რომ ბატონი ბიძინა ჩავიდა საბავშვო ბაღში და მოწამლა ბავშვები. რა დონეზე ხართ ჩამოსულები. არავინ თქვა, რომ საფრანგეთშიც, ბრიტანეთშიც, ამერიკაშიც, იაპონიაშიც კი ხდება ბავშვების ინფიცირება. არ შეიძლება ყველაფერში პოლიტიკა, მარაზმამდე დადის

რაც მოხდა საბავშვო ბაღებში, მოკლედ, პანიკები, წივილი, კივილი. პოლიტიკურად ანგაჟირებული ადამიანები გამოვარდნენ. ყველაზე მეტად სასაცილო არის ის, რომ ის ადამიანები, ვინც დაანგრიეს და პირდაპირი მნიშვნელობით დედა უტირეს ჯანდაცვის სისტემას, ისინი გამოდიან და კიდევ ჭკუას გვასწავლიან- ამის შესახებ ექიმმა გიორგი ფხაკაძემ სოციალურ ქსელში ვიდეო მიმართვის დროს განაცხადა.გიორგი ფხაკაძე საბავშვო ბაღებში მომხდარ ინციდენტს გამოეხმაურა. ძირითადი აქცენტი ოპოზიციაზე გააკეთა და აღნიშნა, რომ ნაცვლად იმისა ოპოზიცია საზოგადოებას გამოსავალს სთავაზობდეს, აღნიშნულ საკითხს თავიანთი პოლიტიკური ქულების დასაწერად იყენებს.მისივე თქმით, მსგავსი ინციდენტები სხვადასხვა განვითარებულ ქვეყნებშიც ხდება, თუმცა იქ მთავარი ყურადღება მიზეზების დადგენას ეთმობა და არა პოლიტიკურ სპეკულაციებს.„როცა ჩვენ ვლაპარაკობთ ძლიერ სისტემაზე, ამას სჭირდება წლები და ამას სჭირდება ნამდვილად ძალიან დიდი გამოცდილება.ყველაზე დიდი გამოწვევა საქართველოში არის ეპიდემიოლოგების. ეპიდემიოლოგები მიშას დროს პრაქტიკულად გაასწორეს მიწასთან. საფრანგეთშიც კი ბავშვების მოწამვლის თემა სკოლაში მოსულა, ოქეი? ახლა კითხვა ისმევა: ქოცების ბრალი არისო? ანუ ბატონმა ბიძინამ, ესე იგი, მე კი არ "ვაპრავებ" არავის, მაგრამ აი უბრალოდ გისმენთ და გულისამრევი არის, რატომ იცით? აი თქვენ ეუბნებით, რომ აი ბატონი ბიძინა ჩავიდა იმ საბავშვო ბაღში და მოწამლა ბავშვები. აი რა დონეზე ხართ ჩამოსულები?“აი ოპოზიცია იმიტომ ხართ გულისამრევები, როგორ მინდა, რომ თქვენ მხარეს ვიყო, მაგრამ ფიზიკურად არ მაძლევთ საშუალებას თქვენ მხარეს [ვიყო], იმიტომ რომ იმის მაგივრად, რომ თქვათ, რომ სისტემური პრობლემა არის და სისტემურად უნდა დავალაგოთ ეს, ეს, ეს, გამოდიხართ აი ქოცები... გავიგეთ. მმართველ პარტიაში არის პრობლემა რაღაცებში. შენ ხომ ხარ მაგარი? შემოგვთავაზე რა არის გამოსავალი. ამდენი ხანი გავიდა, არცერთმა არ ამოიღო ხმა, რომ ქვეყანაში გვჭირდება ეპიდემიოლოგიური სამსახურის გაძლიერება. არავინ არ თქვა, რომ საფრანგეთშიც, ბრიტანეთშიც, ამერიკაშიც, იაპონიაშიც კი ხდება ბავშვების ინფიცირება საბავშვო ბაღებსა და სკოლებში, მაგრამ ეს კი არ ხდება პოლიტიკური ქულების დასაწერად, ეს ხდება იმისათვის, რომ დავადგინოთ რა არის მიზეზი, რომ ეს მიზეზი დავადგინოთ, ვილაპარაკოთ, ვნახოთ გამოსავალი და არა იმიტომ, რომ პოლიტიკურად დაიწერო ქულები და ნეგატივი გააჟღერო. ეს არის ერის პრობლემა და მოვაგვაროთ. არ შეიძლება ყველაფერში პოლიტიკა. ყველაფერში პოლიტიკა როგორ შეიძლება, ახლა... აი ვუსმენდი კომენტარს, რომ აი ბატონმა ბიძინამ ახლა აიღო და ეს რაღაცა გაფუჭებული პროდუქტი, არ ვიცი რაც არის დასახელებული, ის ახლა... ნუ აი, აი დაფიქრდით ხალხო, მართლა მარაზმამდე დადის რა.“- განაცხადა გიორგი ფხაკაძემ.

საზოგადოება • 1789596021

ადამიანი შეიძლება სრულიად „ჯანმრთელად“ გრძნობდეს თავს და ამ დროს დაავადება უკვე მიმდინარეობდეს! - ექიმის გაფრთხილება

„მსხვილი ნაწლავის კიბო ჩუმად იწყება, სიმპტომების გარეშე და სწორედ ამიტომ კლავს“, – ამის შესახებ სოციალურ ქსელში პროფესორი გიორგი ფხაკაძე წერს.ფხაკაძე დაავადების პრევენციაზე ამახვილებს ყურადღებას და ამბობს, რომ მსხვილი ნაწლავის კიბო უმეტეს შემთხვევაში იწყება მცირე წარმონაქმნებით, რომელიც წლების განმავლობაში იზრდება, არ იწვევს სიმპტომებს, თუმცა შეიძლება დროთა განმავლობაში კიბოში გადაიზარდოს.პროფესორი ამბობს, რომ აუცილებელია სკრინინგი, რაც ნიშნავს დაავადების ადრეულ ეტაპზე აღმოჩენას.„„ყველაზე საშიში დაავადებები ის არის, რომლებიც არ გაწუხებს — სანამ უკვე გვიან არ გახდება. მსხვილი ნაწლავის კიბო სწორედ ასეთია. თუ ელოდებით სიმპტომებს — უკვე აგვიანებთ.“ პრობლემა: კიბო, რომელიც „უხმოდ“ ვითარდებამსხვილი ნაწლავის კიბო უმეტეს შემთხვევაში იწყება მცირე წარმონაქმნებით — პოლიპებით, რომლებიც:• წლების განმავლობაში იზრდება• საერთოდ არ იწვევს სიმპტომებს• და შეიძლება ნელ-ნელა გადაიზარდოს კიბოში ეს ნიშნავს, რომ ადამიანი შეიძლება სრულიად „ჯანმრთელად“ გრძნობდეს თავს — და ამ დროს დაავადება უკვე მიმდინარეობდეს სიმპტომები: როცა უკვე გამოჩნდება — ხშირად გვიანიასიმპტომები ჩნდება მაშინ, როდესაც დაავადება პროგრესირებს:• ნაწლავის მოქმედების ცვლილება• სისხლი განავალში• მუცლის მუდმივი ტკივილი• დაღლილობა• აუხსნელი წონის კლება მთავარი შეცდომა:ადამიანები ამ ნიშნებს იგნორირებენ ან მიაწერენ სხვა მიზეზებს რატომ არის სკრინინგი გადამწყვეტისკრინინგი ნიშნავს დაავადების აღმოჩენას მანამდე, სანამ სიმპტომები გამოჩნდებამთავარი მეთოდებია:• კოლონოსკოპია• განავლის ტესტებიკოლონოსკოპია განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია, რადგან:• აღმოაჩენს პოლიპებს• და მათი მოცილება ხდება მაშინვე ეს არის ერთ-ერთი იშვიათი შემთხვევა მედიცინაში, როდესაც კიბოს პრევენცია რეალურად შესაძლებელია როდის უნდა დაიწყოთ შემოწმება?თანამედროვე რეკომენდაციები:• 45 წლიდან — ყველა ადამიანისთვის• უფრო ადრე — თუ არსებობს ოჯახური ისტორია ან სხვა რისკი განსაკუთრებით მნიშვნელოვანი:ბოლო წლებში კიბო უფრო ხშირად ფიქსირდება ახალგაზრდებშიც ყველაზე მნიშვნელოვანი გზავნილი• კიბო ხშირად იწყება სიმპტომების გარეშე• სიმპტომების ლოდინი ნიშნავს დაგვიანებას• სკრინინგი = სიცოცხლის გადარჩენა",- წერს გიორგი ფხაკაძე.

საზოგადოება • 1787586279

„ყველაზე საშიში ყავის ტიპი“ – რა ინფორმაციას ავრცელებს პროფესორი, გიორგი ფხაკაძე

პროფესორი და საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის თავმჯდომარე გიორგი ფხაკაძე სოციალურ ქსელში ინფორმაციას ავრცელებს. „ყავა მსოფლიოში ერთ-ერთი ყველაზე ხშირად მოხმარებული სასმელია. ყოველდღიურად მილიარდობით ადამიანი სვამს მას ენერგიის მისაღებად, კონცენტრაციის გასაუმჯობესებლად და უბრალოდ სიამოვნებისთვის. მეცნიერებაში დიდი ხანია ცნობილია, რომ ზომიერი რაოდენობით ყავის მიღებას შეიძლება ჰქონდეს გარკვეული დადებითი ეფექტიც — მაგალითად, იგი შეიცავს ანტიოქსიდანტებს და დაკავშირებულია ზოგიერთი ნევროლოგიური დაავადების შედარებით დაბალ რისკთან.თუმცა საზოგადოებრივ ჯანმრთელობაში მნიშვნელოვანია ერთი დეტალი, რომელსაც ადამიანები ხშირად არ აქცევენ ყურადღებას: ყავის მომზადების მეთოდი. სწორედ მომზადების მეთოდზეა დამოკიდებული, იქნება თუ არა ყავა ჯანმრთელობისთვის შედარებით უსაფრთხო თუ პირიქით — გაზრდის გარკვეული დაავადებების რისკს.მეცნიერული კვლევები აჩვენებს, რომ ყველაზე პრობლემური შეიძლება იყოს ფილტრის გარეშე მომზადებული ყავა — მაგალითად თურქული ყავა, სკანდინავიური მოხარშული ყავა ან ფრანგული პრესით მომზადებული ყავა.ეს დაკავშირებულია ყავაში არსებულ ბუნებრივ ნივთიერებებთან — დიტერპენებთან, რომელთა შორის ყველაზე მნიშვნელოვანია კაფესტოლი (cafestol) და კაჰვეოლი (kahweol).ეს ნაერთები ყავის ზეთებში გვხვდება და ადამიანის ორგანიზმში მოხვედრის შემდეგ გავლენას ახდენს ქოლესტერინის მეტაბოლიზმზე. კვლევების მიხედვით, ისინი ზრდის დაბალი სიმკვრივის ლიპოპროტეინების დონეს, ე.წ. „ცუდ ქოლესტერინს“ [1]. სწორედ LDL ქოლესტერინის მომატება წარმოადგენს გულ-სისხლძარღვთა დაავადებების ერთ-ერთ მთავარ რისკფაქტორს.ფილტრის გარეშე მომზადებულ ყავაში ეს ზეთები თითქმის მთლიანად რჩება სასმელში. ხოლო ქაღალდის ფილტრი მათ დიდ ნაწილს აკავებს. სწორედ ამიტომ ფილტრიანი ყავა შედარებით უსაფრთხოდ ითვლება.კვლევებმა აჩვენა, რომ ფილტრის გარეშე მომზადებულ ერთ ფინჯან ყავაში შეიძლება იყოს 3-6 მილიგრამამდე კაფესტოლი და კაჰვეოლი [2]. რეგულარულმა მოხმარებამ შეიძლება გამოიწვიოს LDL ქოლესტერინის მნიშვნელოვანი ზრდა.ზოგიერთ კვლევაში დადგენილია, რომ თუ ადამიანი ყოველდღიურად სვამს ოთხიდან ექვს ფინჯანამდე ფილტრის გარეშე მომზადებულ ყავას, LDL ქოლესტერინის დონე შეიძლება გაიზარდოს დაახლოებით 10–16 მილიგრამით დეცილიტრზე [3].ამგვარი ცვლილება უკვე მნიშვნელოვანი ფაქტორია ათეროსკლეროზის, გულის შეტევის და ინსულტის რისკის ზრდისთვის.განსაკუთრებით ხშირად განიხილება თურქული ყავა, რადგან იგი მზადდება დუღილის მეთოდით და ფინჯანში რჩება ყავის ნალექი. სწორედ ამიტომ მასში ყავის ზეთების კონცენტრაცია მაღალია.ასევე პრობლემურად შეიძლება ჩაითვალოს ფრანგული პრესით მომზადებული ყავა, სადაც მეტალის ფილტრი გამოიყენება. ასეთი ფილტრი ვერ აკავებს კაფესტოლსა და კაჰვეოლს ისე ეფექტურად, როგორც ქაღალდის ფილტრი.ბოლო წლებში მეცნიერებმა ყურადღება მიაქციეს ასევე ავტომატური ყავის აპარატებიდან მიღებულ ყავას, რადგან ბევრ ასეთ აპარატში გამოიყენება მეტალის ფილტრები. შედეგად სასმელში შეიძლება მოხვდეს დიტერპენების უფრო მაღალი რაოდენობა [4].ამიტომ მკვლევრები ხშირად ურჩევენ ადამიანებს, განსაკუთრებით მათ, ვისაც აქვს ქოლესტერინის მაღალი დონე ან გულ-სისხლძარღვთა დაავადებების რისკი, აირჩიონ ქაღალდის ფილტრით მომზადებული ყავა.ასეთი მეთოდებია:• ფილტრიანი ყავა• drip coffee• pour-over მეთოდი• Chemexქაღალდის ფილტრი მნიშვნელოვნად ამცირებს კაფესტოლისა და კაჰვეოლის რაოდენობას სასმელში, რაც გულის ჯანმრთელობისთვის ბევრად უსაფრთხოა [5].მნიშვნელოვანია ასევე რაოდენობა. დიდი ეპიდემიოლოგიური კვლევები აჩვენებს, რომ ზომიერი მოხმარება — დაახლოებით 3-4 ფინჯანი დღეში — უმეტეს ადამიანში უსაფრთხოდ ითვლება [6].თუმცა რისკი იზრდება მაშინ, როდესაც:• ყავა არის ფილტრის გარეშე მომზადებული• დღეში 5-6 ფინჯანზე მეტს ვსვამთ• ადამიანს უკვე აქვს მაღალი ქოლესტერინი ან გულ-სისხლძარღვთა დაავადებებისაზოგადოებრივი ჯანმრთელობის თვალსაზრისით მთავარი დასკვნა ასეთია: ყავა თავისთავად არ არის პრობლემა — პრობლემა შეიძლება იყოს მისი მომზადების მეთოდი და მოხმარების რაოდენობა.თუ გვინდა ყავის დადებითი თვისებების მიღება და რისკების შემცირება, რეკომენდებულია:• გამოიყენოთ ქაღალდის ფილტრი• შეზღუდოთ თურქული და ფრანგული პრესის ყავა• არ გადააჭარბოთ დღეში 3-4 ფინჯანს• რეგულარულად აკონტროლოთ ქოლესტერინის დონეყავის სწორად არჩევა შეიძლება იყოს მცირე, მაგრამ მნიშვნელოვანი ნაბიჯი გულ-სისხლძარღვთა დაავადებების პრევენციაში",- წერს გიორგი ფხაკაძე.

პოლიტიკა • 1786880659

აფხაზეთი არის საქართველო, ვინც არ იცის, შეგახსენებთ! თუ ზუგდიდიდან სოხუმში გადავიდა ნავთობი, გადავიდა საქართველოს ერთი რეგიონიდან, მეორე რეგიონში. მე, პირიქით, მივესალმები, რომ აფხაზეთთან ვაჭრობა გაძლიერდეს - გიორგი ფხაკაძე

ეგ არის მთელი უბედურება, რომ ოპოზიციაშიც არ არიან ადამიანები… გამოდიან და რაღაც სისულელეებს ბოდავენ წყალდიდობის თემა დამთავრდა, უკვე აღარ აინტერესებთ და ახლა -ქართული ნავთობი მიდის აფხაზეთშიო. ისე, ინფორმაციისთვის, აფხაზეთი საქართველო არის და რა ვიცი, რა პრობლემაა აფხაზეთში თუ წავიდა ჩვენი ნავთობი? ისიც ჩვენია, ხო? ლოგიკურად რომ მიუდგე. ჩახლართულები არიან უკვე, არ იციან რა ილაპარაკონ- ამის შესახებ ექიმმა გიორგი ფხაკაძემ სოციალურ ქსელში ვიდეო მიმართვის დროს ისაუბრა.გიორგი ფხაკაძე ქართულ ოპოზიციას არაპროფესიონალიზმში, სტრატეგიული ხედვის ნაკლებობასა და იაფფასიან პოპულიზმში სდებს ბრალს.ფხაკაძის თქმით, ოპოზიციას არ გააჩნია კონკრეტული, გაწერილი სტრატეგია და მისი შეფასებით, მხოლოდ მოკლევადიან „ფეისბუქ-ლაიქებზეა“ ორიენტირებული. ამის მაგალითად მან მოიყვანა ნანუკა ჟორჟოლიანის განცხადება ფეისბუქზე 25 მილიონი ნახვის შესახებ და ფხაკაძემ დასძინა, რომ მის სააგენტოებსა და გვერდებს ყოველთვიურად 30 მილიონამდე ნახვა აქვთ ყოველგვარი რეკლამისა თუ ბოტების გარეშე და ეს არაფერს ნიშნავს. მისივე თქმით, ოპოზიცია, რომელიც ევროპულ ღირებულებებსა და სიტყვის თავისუფლებაზე საუბრობს, თავად ვერ იტანს განსხვავებულ აზრსა და კრიტიკას. რაც შეეხება გავრცელებულ ინფორმაციას ოკუპირებულ აფხაზეთში ნავთობის შეტანის საკითხზე, ფხაკაძემ ხაზი გაუსვა, რომ აფხაზეთი საქართველოა და რეგიონებს შორის ეკონომიკურ ურთიერთობებსა და ვაჭრობის გაძლიერებას მიესალმება.“ოპოზიციის ერთ-ერთი მთავარი მიზანი უნდა იყოს და არის ის, რომ როცა შენ ხელისუფლებაში ხარ ბევრ რაღაცას ფიზიკურად ვერ ხედავ ბევრი მიზეზების გამო და ოპოზიციის საქმე არის, რომ უჩიჩხინოს, რომ აი აქ შეგიშალა და არა მარტო შეგეშალა, შეგეშალა, როგორც კოღოსავით იკბინებოდე, არამედ უნდა შესთავაზო ალტერნატივა. ჩვენი ოპოზიცია მარტო ყვირის, წივის. თქვენ გინახავთ ერთი გაწერილი გეგმა? არა ChatGPT-ის მიერ ორგვერდიანი... კონკრეტული გეგმა, თავისი ბიუჯეტით, თავისი ადამიანური რესურსებით, თავისი სტრატეგიული ხედვებით, რომ მაგალითად, როგორი უნდა იყოს ჯანდაცვის სისტემა 15 წელიწადში. გინახავთ? მე არა. ჩვენ რომ არ გვყავს ოპოზიცია მთავრობა ხედავს, რომ არა ჰყავს ოპონენტი, ფიზიკურად არა ჰყავს, რაც ძალიან ცუდი არის. სახელმწიფოს მმართველს უნდა ჰყავდეს ოპონენტი და ამ ოპონენტს პატივსაც უნდა სცემდეს, მაგრამ როგორ შეიძლება შენ პატივს სცემდე “ტიპებს”, რომლებსაც აინტერესებთ, რომ ერთდღიან ფეისბუქ პოსტებზე დააგროვონ ლაიქები? ერთ-ერთი ოპოზიციური წევრი, ნანუკა ჟორჟოლიანზეა საუბარი, 25 მილიონი ნახვა მყავს თვეში ყოველთვიურადო... რა ვიცი, 25 მილიონი სტაბილურად არის ჩემს ფეისბუქზე, როცა არაფერს ვწერ, არის 5 მილიონი, და როცა ავტეხავ და რაღაცეებს დავწერ, 15-მდე ადის. პლუს კიდევ ჩემი სააგენტოები რომ მაქვს ზოგჯერ 30 მილიონამდე ავდივარ თვეში სტაბილურად.ყველანაირი რეკლამის, ყველანაირი ჩატბოტების გარეშე და ყველანაირი პარტიული აქტივის “კლიკებით”. 30 მილიონი ნახვა ყოველთვიურად გიორგი ფხაკაძეს და მის სააგენტოებს აქვს თვეში და რა მერე? მთელი უბედურება მაგაში არის, რომ ფეისბუქ გვერდების ნახვებზე არიან ტიპები გადასულები, იმის მაგივრად, რომ მართლა შეთავაზონ პროგრესი. გარდა იმისა რომ არაადეკვატურები არიან, უკვე არასერიოზულებიც არიან. ეს არის მთელი უბედურება და ახლა დღეს ატეხეს, აუ დედა, ქართული ნავთობი მიდის აფხაზეთში. აფხაზეთი არის საქართველო, ვინც არ იცის, შეგახსენებთ! ანუ თუ ზუგდიდიდან სოხუმში გადავიდა ნავთობი, გადავიდა საქართველოს ერთი რეგიონიდან, საქართველოს მეორე რეგიონში. მე მაგალითად პირიქით, მივესალმები, რომ ვაჭრობა აფხაზეთთან გაძლიერდეს. ეს შანსი უნდა გამოვიყენოთ, რომ მაქსიმალური ვაჭრობა და კონტაქტები იყოს. კიდევ ერთხელ, არაპროფესიონალიზმი კლავს. ხმას როცა ამოიღებ და კომენტარს იტყვი, ან ვიღაცას საყვედურს ეტყვი, იმ წუთასვე გაგლანძღავენ, რაც არასწორა. ყველაზე უბედურება არის, რომ ეგრეთწოდებული ოპოზიცია, რომელსაც შენ გააკრიტიკებ, რას ქვია ოპოზიციას აკრიტიკებო, რა ვიცი, თქვენ არ ხართ სიტყვის თავისუფლებაზე და ევროპულ ღირებულებებზე ჩაციკლულები რომ იძახით? როცა თქვენ გაგაკრიტიკებენ ეგ არასწორია, აი ამაში იჭედებით.”- განაცხადა გიორგი ფხაკაძემ.

საზოგადოება • 1780520058

კიბოს მკურნალობაში ახალი გარღვევა - ზოგიერთ პაციენტში სიმსივნე სრულად გაქრა - რას წერს პროფესორი

ჯანდაცვის ექსპერტი, გიორგი ფხაკაძე სოციალურ ქსელში ინფორმაციას ავრცელებს:კიბოს მკურნალობაში ახალი გარღვევა? ზოგიერთ პაციენტში სიმსივნე სრულად გაქრა პროფესორის კომენტარი:ონკოლოგიაში სიტყვა „გარღვევა“ ძალიან ფრთხილად უნდა გამოვიყენოთ. მეცნიერება არ არის სასწაულების სფერო და კიბოს უნივერსალური წამალი ჯერ არ არსებობს. თუმცა არის მომენტები, როდესაც კლინიკური კვლევის შედეგები მართლაც გვაფიქრებინებს, რომ ახალი ეტაპის დასაწყისს ვხედავთ.2026 წლის ამერიკის კლინიკური ონკოლოგიის საზოგადოების (ASCO) კონგრესზე წარმოდგენილი კვლევის შედეგები სწორედ ასეთ შემთხვევას წარმოადგენს. ახალი ბიოლოგიური პრეპარატი ამივანტამაბი ზოგიერთ პაციენტში, რომელთა სიმსივნე აღარ პასუხობდა არც ქიმიოთერაპიას და არც იმუნოთერაპიას, იმდენად ეფექტური აღმოჩნდა, რომ სიმსივნის ყველა კლინიკური და რადიოლოგიური ნიშანი გაქრა.რა თქმა უნდა, ეს არ ნიშნავს, რომ კიბო დამარცხებულია. მაგრამ ეს ნიშნავს, რომ თანამედროვე მედიცინა კიდევ ერთი მნიშვნელოვანი ნაბიჯით მიუახლოვდა უფრო ზუსტ, უფრო პერსონალიზებულ და უფრო ეფექტურ მკურნალობას.პროფესორი გიორგი ფხაკაძე (MD, MPH, PhD)მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორირა არის ამივანტამაბი?ამივანტამაბი (Amivantamab) წარმოადგენს ახალი თაობის ბისპეციფიკურ მონოკლონურ ანტისხეულს.იგი ერთდროულად მოქმედებს ორ მნიშვნელოვან მოლეკულურ სამიზნეზე:• EGFR (ეპიდერმული ზრდის ფაქტორის რეცეპტორი)• MET (მეზენქიმურ-ეპითელური ტრანზიციის ფაქტორი)ორივე ეს მექანიზმი მნიშვნელოვან როლს ასრულებს სიმსივნური უჯრედების ზრდაში, გავრცელებაში და მკურნალობისადმი რეზისტენტობის განვითარებაში.პრეპარატი არა მხოლოდ უშუალოდ აფერხებს სიმსივნურ უჯრედებს, არამედ იმუნურ სისტემას ეხმარება მათ ამოცნობასა და განადგურებაში.განსხვავებით მრავალი სხვა ონკოლოგიური მკურნალობისგან, ამივანტამაბი შეჰყავთ კანქვეშ ინექციის სახით, რაც პაციენტებისთვის გაცილებით კომფორტულია, ვიდრე მრავალსაათიანი ინტრავენური ინფუზიები.რა აჩვენა ახალმა კვლევამ?OrigAMI-4 საერთაშორისო კლინიკურ კვლევაში მონაწილეობდა 102 პაციენტი.ყველა მათგანს ჰქონდა:• თავისა და კისრის რეციდივირებული ან მეტასტაზური კიბო;• დაავადების პროგრესირება ქიმიოთერაპიის შემდეგ;• დაავადების პროგრესირება იმუნოთერაპიის შემდეგ.სხვა სიტყვებით, ეს იყვნენ პაციენტები, რომელთაც მკურნალობის არსებული შესაძლებლობები პრაქტიკულად ამოწურული ჰქონდათ.კვლევის შედეგები: 42%-ში დაფიქსირდა მკურნალობაზე ობიექტური პასუხი 28 პაციენტში სიმსივნე მნიშვნელოვნად შემცირდა 15 პაციენტში მიღწეულ იქნა სრული პასუხი პასუხის განვითარების საშუალო დრო მხოლოდ 6.6 კვირა იყო დაავადების პროგრესირების გარეშე გადარჩენის მედიანა 6.8 თვე იყო საერთო გადარჩენის მედიანამ 12.5 თვე შეადგინაონკოლოგიაში, განსაკუთრებით ასეთი მძიმე პაციენტების შემთხვევაში, ეს შედეგები ძალიან შთამბეჭდავია. რას ნიშნავს „სრული პასუხი“?მედიაში ხშირად წერენ, რომ „კიბო გაქრა“.სამედიცინო ენაზე ეს ნიშნავს Complete Response-ს (სრულ პასუხს).ანუ:• კომპიუტერულ ტომოგრაფიაზე სიმსივნე აღარ ჩანს;• კლინიკური ნიშნები აღარ ფიქსირდება;• დაავადების აქტიური გამოვლინება აღარ აღინიშნება.მნიშვნელოვანია გვახსოვდეს, რომ სრული პასუხი ყოველთვის არ ნიშნავს სრულ განკურნებას. პაციენტებს მაინც სჭირდებათ ხანგრძლივი მეთვალყურეობა. რას ამბობენ მკვლევრები?ლონდონის კიბოს კვლევის ინსტიტუტის პროფესორმა კევინ ჰარინგტონმა შედეგებს „უპრეცედენტოდ ძლიერი პასუხი“ უწოდა.მისი შეფასებით, ასეთი შედეგები იშვიათად ფიქსირდება იმ პაციენტებში, რომლებმაც უკვე დაკარგეს რეაგირება როგორც ქიმიოთერაპიაზე, ასევე იმუნოთერაპიაზე. რეალური პაციენტის ისტორიაThe Guardian-ის მიერ აღწერილი ერთ-ერთი პაციენტი იყო 59 წლის კარლ უოლში, რომელსაც ენის კიბო ჰქონდა.მიუხედავად მრავალჯერადი მკურნალობისა, დაავადება პროგრესირებდა.ამივანტამაბის მიღების შემდეგ:• შემცირდა სიმსივნე;• გაუქრა ძლიერი ტკივილი;• შემცირდა შეშუპება;• მნიშვნელოვნად გაუუმჯობესდა ცხოვრების ხარისხი.ასეთი ისტორიები გვახსენებს, რომ კლინიკური კვლევების უკან რეალური ადამიანები დგანან. რატომ არის ეს მნიშვნელოვანი?თავისა და კისრის კიბო მსოფლიოში ერთ-ერთი ყველაზე გავრცელებული ონკოლოგიური დაავადებაა.ყოველწლიურად:• დაახლოებით 900 000 ახალი შემთხვევა ფიქსირდება;• 450 000-ზე მეტი ადამიანი იღუპება.როდესაც დაავადება აღარ პასუხობს მკურნალობას, პაციენტების გადარჩენის შანსები მნიშვნელოვნად მცირდება.სწორედ ამიტომ ახალი სამიზნე თერაპიები განსაკუთრებულ მნიშვნელობას იძენს. რას ნიშნავს ეს საქართველოსთვის?საქართველოში კიბო კვლავ სიკვდილიანობის ერთ-ერთი მთავარი მიზეზია.მთავარი პრობლემებია:• დაგვიანებული დიაგნოსტიკა;• სკრინინგის დაბალი მოცვა;• თანამედროვე მოლეკულური დიაგნოსტიკის შეზღუდული ხელმისაწვდომობა;• ინოვაციური მედიკამენტების მაღალი ფასი.ამ კვლევის მთავარი გზავნილი საქართველოსთვის არის ის, რომ მომავლის ონკოლოგია აღარ ეფუძნება მხოლოდ ქიმიოთერაპიას.თანამედროვე მკურნალობა სულ უფრო მეტად ეფუძნება:• გენეტიკურ ტესტირებას;• ბიომარკერებს;• მიზნობრივ თერაპიას;• პერსონალიზებულ მედიცინას.თუ ქვეყანამ დროულად არ განავითარა ეს მიმართულებები, ქართველი პაციენტები ვერ მიიღებენ იმ შესაძლებლობებს, რომლებიც უკვე ხელმისაწვდომია მსოფლიოს წამყვან ონკოლოგიურ ცენტრებში. რა მოხდება შემდეგ?ამჟამად მიმდინარეობს დაახლოებით 60 დამატებითი კლინიკური კვლევა.მეცნიერები ამივანტამაბს იკვლევენ:• ფილტვის კიბოში;• კოლორექტალურ კიბოში;• კუჭის კიბოში;• თავისა და კისრის კიბოში;• ცენტრალური ნერვული სისტემის გარკვეულ სიმსივნეებში.პრეპარატმა უკვე მიიღო FDA-ს Breakthrough Therapy Designation, რაც ენიჭება იმ სამკურნალო საშუალებებს, რომლებიც მძიმე დაავადებების დროს არსებულ მკურნალობასთან შედარებით მნიშვნელოვან უპირატესობას აჩვენებენ. მთავარი დასკვნაამივანტამაბი არ არის „კიბოს სასწაულმოქმედი წამალი“.თუმცა ეს არის ერთ-ერთი ყველაზე იმედისმომცემი შედეგი, რომელიც ბოლო წლებში ვიხილეთ იმ პაციენტებში, რომელთაც მკურნალობის თითქმის ყველა სტანდარტული შესაძლებლობა უკვე ამოწურული ჰქონდათ.15 პაციენტში სიმსივნის სრული გაქრობა, 42%-იანი პასუხი მკურნალობაზე და სწრაფი კლინიკური ეფექტი გვიჩვენებს, რომ მიზნობრივი თერაპიები ონკოლოგიის მომავლის ერთ-ერთი მთავარი მიმართულებაა.შესაძლოა, სწორედ მსგავსი ინოვაციები გახდეს ის გზა, რომელიც მომავალში კიბოს ბევრ ფორმას ქრონიკულ, მართვად დაავადებად აქცევს.

საზოგადოება • 1779913441

რა სიმპტომები ახასიათებს დენგეს ვირუსს, რომელიც საქართველოში დაფიქსირდა

საქართველოში დენგეს ერთი შემთხვევა დაფიქსირდა. ამის შესახებ „პრაიმტაიმს“ გიორგი ფხაკაძე ესაუბრა.როგორც ფხაკაძე ამბობს, დენგე საქართველოში ჩამოსულ უცხო ქვეყნის მოქალაქეს დაუდასტურდა და ის ახლა თბილისში, ერთ-ერთ კლინიკაშია მოთავსებული. მისივე თქმით, ამ ეტაპზე მოსახლეობისთვის პანიკის საფუძველი არ არსებობს.რა არის დენგეს ცხელება?დენგეს ცხელება კოღოს მიერ გადამდები ვირუსული ინფექციაა, რომელიც გამოწვეულია დენგეს ოთხი მონათესავე ვირუსით (DENV-1-დან DENV-4-მდე). იგი გადადის ინფიცირებული Aedes კოღოს ნაკბენით, განსაკუთრებით... Aedes aegypti, რომელიც, როგორც წესი, დღის საათებში კბენს.დენგეს, რომელსაც მეტსახელად „ძვლების მოტეხილობის ცხელება“ ეწოდება, შეუძლია გამოიწვიოს სახსრებისა და კუნთების ძლიერი ტკივილი, მაღალი სიცხე, თავის ტკივილი და კანზე გამონაყარი.დაავადება ენდემურია 100-ზე მეტ ქვეყანაში და ბოლო წლებში მისი სიხშირე და სიმძიმე გაიზარდა კლიმატის ცვლილების, ურბანიზაციისა და კოღოების კონტროლის არასაკმარისი ძალისხმევის გამო.ინდოეთში, სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიაში, ლათინურ ამერიკაში თუ აფრიკაში იმყოფებით, ცნობიერების ამაღლება და ადრეული მოქმედება სერიოზული გართულებების თავიდან ასაცილებლად გადამწყვეტ როლს თამაშობს.დენგეს ცხელების სიმპტომებისიმპტომები, როგორც წესი, კოღოს ნაკბენიდან 4-7 დღის შემდეგ ვლინდება. ისინი შეიძლება იყოს მსუბუქიდან მძიმემდე და განსხვავდებოდეს ასაკობრივი ჯგუფის მიხედვით.კლასიკური დენგეს ცხელების საერთო სიმპტომები: მაღალი ცხელება (105°F-მდე ან 40.5°C-მდე) სახსრებისა და კუნთების ძლიერი ტკივილი თავის ტკივილი ტკივილი თვალების უკან წითელი გამონაყარი კანზე, რომელიც იწყება გულმკერდიდან/ზურგიდან და ვრცელდება კიდურებსა და სახეზე პირღებინება დიარეა დაღლილობა ან სისუსტე ზოგიერთ ადამიანს შეიძლება ჰქონდეს მსუბუქი სიმპტომები ან საერთოდ არ ჰქონდეს ისინი - განსაკუთრებით პირველი ინფექციის დროს. მაინც მნიშვნელოვანია ნიშნების მონიტორინგი და ექიმთან კონსულტაცია, თუ რისკის ქვეშ ხართ.როგორ ვრცელდება დენგე?დენგე პირდაპირ არ გადადის ერთი ადამიანიდან მეორეზე.აი, როგორ ვრცელდება ის:კოღო კბენს ადამიანს, რომელსაც უკვე აქვს დენგეს ცხელება.ვირუსი კოღოში შედის.შემდეგ კოღო სხვას კბენს და ვირუსს მას გადასცემს.ეს კოღოები, როგორც წესი, დღისით კბენენ, განსაკუთრებით დილით ადრე და გვიან შუადღისას. ისინი ხშირად მრავლდებიან სუფთა, მშვიდ წყალში, რომელიც გვხვდება ისეთ რაღაცებში როგორიცაა ვედროები, ყვავილების ქოთნები ან სახლების მახლობლად ღია წყლის ავზები. საკუთარი თავის დასაცავად მნიშვნელოვანია, თავიდან აიცილოთ კოღოს ნაკბენები და ხელი შეუშალოთ მათ გამრავლებას თქვენს გარშემო.დენგეს ცხელების მკურნალობადენგეს ცხელების სპეციფიკური ანტივირუსული მკურნალობა არ არსებობს. ადამიანების უმეტესობა გამოჯანმრთელდება მოსვენების, სითხის დაგროვების და სიმპტომების შემსუბუქების შემდეგ. თუმცა, სამედიცინო მეთვალყურეობა მნიშვნელოვანია, განსაკუთრებით საშუალო ან მძიმე შემთხვევებში. როდის მიმართოთ სამედიცინო დახმარებასთუ თქვენ ან თქვენს გარშემო მყოფი ვინმე ბოლო დროს იმყოფებოდა დენგეს ცხელებით დაზიანებულ ტერიტორიაზე და განუვითარდა ისეთი სიმპტომები, როგორიცაა მაღალი სიცხე, სხეულის ძლიერი ტკივილი, გამონაყარი ან ღებინება, მნიშვნელოვანია დაუყოვნებლივ მიმართოთ ექიმს. დენგე ზოგჯერ შეიძლება სხვა ვირუსულ დაავადებებში აგვერიოს, ამიტომ ადრეული ტესტირება სერიოზული გართულებების თავიდან აცილებაში დაგეხმარებათ.დაუყოვნებლივ მიმართეთ სამედიცინო დახმარებას, თუ შეამჩნევთ: მაღალი ტემპერატურა მუცლის ღრუს ტკივილისისხლდენა ცხვირიდან, ღრძილებიდან ან კანქვეშ ხშირი ღებინება ან ღებინება სისხლით უეცარი დაღლილობა ან მოუსვენრობა სუნთქვის გაძნელება ან შოკის ნიშნები (ცივი ხელები/ტერფები, გახშირებული პულსი, დაბალი არტერიული წნევა) ადრეულ დიაგნოზს და სათანადო სამედიცინო დახმარებას შეუძლია მნიშვნელოვანი ცვლილებები შეიტანოს, განსაკუთრებით დაავადების უფრო მძიმე ფორმაში, დენგეს ჰემორაგიულ ცხელებაში (DHF) გადასვლის პრევენციაში.

საზოგადოება • 1779875490

საქართველოში დენგეს ერთი შემთხვევა დაფიქსირდა

მსოფლიო • 1779807284

დაუდასტურდა თუ არა იტალიაში 2 ადამიანს „ებოლას“ ვირუსი - ტესტის პასუხი ცნობილია

„ებოლას განგაში იტალიაში — ლომბარდიაში ეჭვმიტანილი ორი შემთხვევის ტესტი უარყოფითი აღმოჩნდა“, - ამის შესახებ ინფორმაციას საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ექსპერტი, პროფესორი გიორგი ფხაკაძე ავრცელებს.„26 მაისი, 2026, იტალიის ჯანდაცვის სამინისტრომ განაცხადა, რომ მილანის „საკოს“ საავადმყოფოში იზოლაციაში მოთავსებული ორი პაციენტის ტესტი ებოლაზე უარყოფითი აღმოჩნდა. უწყების განცხადებით, იტალიაში ებოლას გავრცელების რისკი „ძალიან დაბალია“.განგაში მას შემდეგ გამოცხადდა, რაც ჩრდილოეთ იტალიის ლომბარდიის რეგიონში, კომოს პროვინციაში, ებოლას ორი სავარაუდო შემთხვევა დაფიქსირდა.საქმე ეხებოდა ქალს ლურატე კაჩივიოდან და მამაკაცს ბულგაროგრასოდან, რომლებიც ოჯახების წევრებთან ერთად უგანდიდან დაბრუნდნენ. ისინი აღმოსავლეთ აფრიკაში დაახლოებით სამი თვის განმავლობაში ჰუმანიტარული მისიით იმყოფებოდნენ.ორივე პაციენტი სიფრთხილის მიზნით გადაიყვანეს მილანის სპეციალიზებულ ინფექციურ ცენტრში, სადაც მაღალი რისკის ინფექციების მართვა ხდება. მათ აღენიშნებოდათ ჰემორაგიული ცხელებისთვის დამახასიათებელი სიმპტომები და ჩაუტარდათ ტესტირება ეროვნული და საერთაშორისო პროტოკოლების მიხედვით.ქალის მდგომარეობა უფრო მძიმე იყო — მას მაღალი ტემპერატურა და ნევროლოგიური სიმპტომები აღენიშნებოდა, რის გამოც ექიმებმა ცერებრალური მალარიის შესაძლებლობაც განიხილეს. მამაკაცს კი შედარებით მსუბუქი სიმპტომები ჰქონდა: ზომიერი ცხელება და ნაწლავური პრობლემები.ლომბარდიის რეგიონული კეთილდღეობის მინისტრმა, Guido Bertolaso, განაცხადა, რომ ყველა გადაუდებელი პროცედურა დროულად ამოქმედდა, თუმცა ხაზი გაუსვა, რომ ვირუსის არსებობა ოფიციალურად დადასტურებული არ ყოფილა.„ჯერ არ არსებობს დარწმუნებული მტკიცებულება, რომ ეს ებოლაა,“ — განაცხადა ბერტოლაზომ პრესკონფერენციაზე ტესტების საბოლოო პასუხის მიღებამდე.მისივე თქმით, შემთხვევასთან დაკავშირებული ფოტოების და ინფორმაციის ნაადრევმა გავრცელებამ მოსახლეობაში ზედმეტი პანიკა გამოიწვია, მიუხედავად იმისა, რომ გამოყენებული ზომები მხოლოდ საერთაშორისო ჯანდაცვის პროტოკოლებით გათვალისწინებული პრევენციული ნაბიჯები იყო.იტალიის ჯანდაცვის სამინისტრომ ოფიციალურ განცხადებაში კიდევ ერთხელ დაადასტურა, რომ ქვეყანაში ებოლას გავრცელების რისკი ამ ეტაპზე „ძალიან დაბალია“.იტალიაში მცხოვრები საქართველოს მოქალაქეებისთვის ამ ეტაპზე პანიკის საფუძველი არ არსებობს. იტალიის ჯანდაცვის სისტემა და ინფექციური კონტროლის მექანიზმები ერთ-ერთ ყველაზე ძლიერ სისტემად ითვლება ევროპაში. შემთხვევებზე რეაგირება დროულად განხორციელდა, პაციენტები იზოლაციაში გადაიყვანეს და ყველა აუცილებელი საერთაშორისო პროტოკოლი სრულად ამოქმედდა. ოფიციალური მონაცემებით, ებოლას შემთხვევა არ დადასტურდა და სიტუაცია იტალიის ხელისუფლების სრულ კონტროლქვეშ რჩება.მნიშვნელოვანია აღინიშნოს, რომ იტალიას უკვე აქვს ებოლას მართვის პრაქტიკული გამოცდილება. 2015 წელს ქვეყანაში დაფიქსირდა ებოლას დადასტურებული შემთხვევა ჰუმანიტარულ მისიაში ნამყოფ სამედიცინო მუშაკში, რომელიც European Centre for Disease Prevention and Control-ისა და World Health Organization-ის პროტოკოლების სრული დაცვით წარმატებით იქნა მართებული. სწორედ იმ პერიოდის გამოცდილებამ მნიშვნელოვნად გააძლიერა იტალიის ბიოუსაფრთხოების, ინფექციური კონტროლისა და სწრაფი რეაგირების შესაძლებლობები.ამავდროულად, World Health Organization აფრთხილებს, რომ Democratic Republic of the Congo-ში მიმდინარე ებოლას აფეთქება კვლავ სწრაფად ფართოვდება, ხოლო რისკის დონე „ძალიან მაღალ“ კატეგორიამდეა გაზრდილი“, - წერს გიორგი ფხაკაძე სოციალურ ქსელში.

საზოგადოება • 1779286140

„ებოლა – 120+ გარდაცვლილი, 400+ საეჭვო შემთხვევა. საქართველოში პანიკის საფუძველი ამ ეტაპზე არ არსებობს“ - რას წერს ჯანდაცვის ექსპერტი

ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაცია-მ კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკა-ში ებოლას ვირუსის გავრცელება საერთაშორისო საგანგებო მდგომარეობად გამოაცხადა. არსებული მონაცემებით, ვირუსს უკვე 120-ზე მეტი ადამიანი ემსხვერპლა, ხოლო 400-ზე მეტი შემთხვევა საეჭვოდ მიიჩნევა.ინფექცია კონგოს საზღვრებსაც გასცდა და შემთხვევები მეზობელ უგანდა-შიც დაფიქსირდა. უგანდის ხელისუფლების ინფორმაციით, ქვეყანაში ებოლათი ინფიცირების რამდენიმე შემთხვევა გამოვლინდა, მათ შორის არის გარდაცვალების ფაქტიც.საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის თავმჯდომარისა და WHO-ს ექსპერტის, გიორგი ფხაკაძე განცხადებით, საქართველოში პანიკის საფუძველი ამ ეტაპზე არ არსებობს.მისივე განმარტებით, არსებული ვითარება „კოვიდ-19“-ის მსგავსი პანდემიური მასშტაბის არ არის და ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციაც ამ ეტაპზე საზღვრების დახურვის აუცილებლობას არ განიხილავს.