შეუძლია თუ არა ადამიანის ხმას ბიოლოგიური ასაკისა და დემენციის რისკის გამოვლენა - კვლევა

ადამიანის ხმა შესაძლოა გაცილებით მეტ ინფორმაციას ინახავდეს ჯანმრთელობის შესახებ, ვიდრე ერთი შეხედვით ჩანს. მეცნიერები იკვლევენ, შესაძლებელია თუ არა საუბრის ტემპის, ხმის ტემბრის, პაუზებისა და მეტყველების თავისებურებების დახმარებით ბიოლოგიური დაბერებისა და დემენციის ადრეული ნიშნების ამოცნობა.

ასაკის მატებასთან ერთად ადამიანის მეტყველება გარკვეულ ცვლილებებს განიცდის. შესაძლოა შეიცვალოს საუბრის სისწრაფე, სიტყვების გახსენების დრო, წინადადებების აგების უნარი და ხმის სიმტკიცე. მსგავსი ცვლილებები ზოგჯერ ტვინის ფუნქციონირების ცვლილებებსაც უკავშირდება.

მკვლევრების განსაკუთრებულ ინტერესს იწვევს ის ფაქტი, რომ კოგნიტიური დარღვევების მქონე ადამიანებს შესაძლოა საუბრის დროს უფრო ხშირად ჰქონდეთ ხანგრძლივი პაუზები, უჭირდეთ საჭირო სიტყვების გახსენება ან აზრის თანმიმდევრულად გადმოცემა.

როგორ შეიძლება ხმამ დემენციის რისკი გამოავლინოს?

მეცნიერები ხელოვნური ინტელექტის დახმარებით აანალიზებენ ადამიანის მეტყველების ჩანაწერებს. სპეციალური ალგორითმებით სწავლობენ საუბრის სისწრაფეს, პაუზების სიხშირეს, სიტყვების შერჩევას, წინადადებების სტრუქტურასა და ხმის აკუსტიკურ მახასიათებლებს.

ამ მონაცემების ერთობლიობამ შესაძლოა გამოავლინოს ისეთი ცვლილებები, რომლებიც ჩვეულებრივი მოსმენით რთულად შესამჩნევია.

კვლევის კიდევ ერთი მიმართულებაა ბიოლოგიური ასაკის შეფასება. მეცნიერები ცდილობენ დაადგინონ, შეიძლება თუ არა ხმის მახასიათებლების გამოყენება ორგანიზმის დაბერების პროცესის შესაფასებლად და ასაკთან დაკავშირებული ჯანმრთელობის ცვლილებების გამოსავლენად.

ნიშნავს თუ არა ეს, რომ დემენციის დიაგნოსტიკა ხმის ჩანაწერით იქნება შესაძლებელი?

ჯერჯერობით არა. მიუხედავად იმისა, რომ მეტყველების ანალიზი პერსპექტიულ მიმართულებად მიიჩნევა, ის დემენციის დამოუკიდებელი დიაგნოსტიკური მეთოდი არ არის. ხმის ცვლილებაზე შეიძლება გავლენა მოახდინოს დაღლილობამ, სტრესმა, დეპრესიამ, სმენის პრობლემებმა და სხვა ჯანმრთელობის მდგომარეობებმა.

მომავალში ხელოვნურ ინტელექტზე დაფუძნებული ხმოვანი ანალიზი შესაძლოა ექიმებს დაეხმაროს კოგნიტიური ცვლილებების დროულად შემჩნევაში და იმ ადამიანების გამოვლენაში, რომლებსაც დამატებითი სამედიცინო შეფასება სჭირდებათ.

ეს მიმართულება განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია, რადგან დემენციის ადრეული ნიშნების დროული ამოცნობა დაავადების მართვისა და პაციენტის ცხოვრების ხარისხის გაუმჯობესებისთვის მნიშვნელოვანი ნაბიჯია.