ვირუსი

მაია ბუწაშვილი სოციალურ ქსელში ინფორმაციას ავრცელებს:„წელსაც, ისევე როგორც ზაფხულში ზოგადად, უამრავი ადამიანი ბრუნდება კურორტებიდან დიარეით (განსაკუთრებით ზღვისპირეთიდან). სტატისტიკურ მონაცემებს ვერ წარმოვადგენ და ერთი რიგითი ინფექციონისტის პაციენტები სტატისტიკური ანალიზისთვის ვერ გამოდგება, მაგრამ ჩემს დაკვირვებას გაგიზიარებთ, რომ ამ ზაფხულს უფრო დიდ პრობლემად გადაიქცა ნაწლავური ინფექციები, ვიდრე გასულ წლებში. თუმცა კარგი იქნებოდა დაავადებათა კონტროლის ცენტრი პერიოდულად გვიზიარებდეს მონაცემებს, რომელი ნაწლავური ინფექციები დომინირებს ამ სეზონზე და ამ მხრივ რომელი კურორტები უფრო მაღალი რისკის შემცველია.იმ მონაცემებს, რომელი ინფექციებია ამ სეზონზე დიარეის გამომწვევი, გადამწყვეტი მნიშვნელობა აქვს კლინიკური მართვისთვის - ვირუსულ, ბაქტერიულ და პარაზიტულ დაავადებებს სხვადასხვანაირი მართვა ჭირდება და როდესაც ექიმმა ანალიზის პასუხების მიღებამდე ეპიდემიოლოგიური სიტუაცია იცის, ანუ რომელი ინფექციის ალბათობაა მაღალი, ეს მას ძალიან ეხმარება.დიარეული დავადებების დროს უნდა ჩატარდეს განავლის შესაბამისი გამოკვლევები. წელს ხშირია სალმონელები, თუმცა ნაწლავური ვირუსული ინფექციებიც გვხვდება.თვითნებურად არ უნდა იქნას დაწყებული ანტიბიოტიკოთერაპია (დიაგნოსტიკას ართულებს და ასევე ზოგჯერ დიარეულ დაავადებას ამძიმებს).არ არის საჭირო გადასხმა, თუ პაციენტი სითხეს ადექვატურად იღებს. გადასხმა სითხის ერთჯერადი შევსებაა და გადაუდებელ შემთხვევებში გამოიყენება, როცა სითხეს ვერ იღებს ან დეჰიდრატაციის (გაუწყლოების) სიმპტომებია. ეს ვერ შეცვლის სითხის მიღების საჭიროებას და პაციენტმა დღის განმავლობაში სითხის დალევა გადასხმის მერეც უნდა გააგრძელოს.არ არის საჭირო უამრავი პრობიოტიკის, “კუჭის წამლის” და სხვადასხვა გაურკვეველი ჩვენების მედიკამენტის მიღება, რასაც ხშირად ერთდროულად ან ხან ერთს, ხან მეორეს, ქაოსურად იღებენ პაციენტები და ამდენი წამლით კიდევ უფრო ტვირთავენ ანთებად საჭმლის მომნელებელ სისტემას.“აბა წამალი არაფერი არ უნდა”? - უმრავლეს შემთხვევაში არ უნდა და სიმპტომები მაინც გაივლის. არადა, რომელიმე წამალს ან გადასხმას უმადლიან ხოლმე და გონიათ რომ ამან “უშველა”.მნიშვნელოვანი და საყურადღებო სიმპტომები, რომლის დროსაც სამედიცინო დახმარება აუცილებელია: სისხლიანი განავალი; ჭარბი ძილიანობა; ცნობიერების დაბინდვა/ცვლილება; შეუპოვარი ცხელება, რომელიც სტანდარტულ სიცხის დამწევებს არ ემორჩილება, მუცლის ძლიერი, შეტევითი ტკივილი.მხოლოდ იმიტომ, რომ პაციენტს სიცხე აქვს, აღებინებს ან ფაღარათი აქვს, სასწრაფოს გამოძახება არ არის აუცილებელი და არც სტაციონარში გადაყვანა (განსაკუთრებით თუ პაციენტი ჯანმრთელი ახალგაზრდაა), რაც ძალიან ხშირი სცენარია.გამონაკლისს წარმოადგენენ ჩვილი ბავშვები, მოხუცები, ქრონიკული დაავადებების მქონე პირები, სადაც ჰოსპიტალიზაცია ხშირად შეიძლება მართლაც აუცილებელი გახდეს.და კიდევ ბევრჯერ გავიმეორებ, დიარეულ დაავადებას არ ჰქვია “ენტეროვირუსი” და მართლა უხერხულია უკვე".

რჩევები • 1788626263

ინფექციონისტი მოსახლეობას მიმართავს

ზაფხულში კურორტებიდან დაბრუნებულ პაციენტებში ნაწლავური ინფექციებისა და დიარეის შემთხვევები განსაკუთრებით ხშირდება. ინფექციონისტი მაია ბუწაშვილი სეზონის ძირითად გამოწვევებზე, არასწორი თვითმკურნალობის რისკებზე, ანტიბიოტიკებისა და გადასხმების მცდარ პრაქტიკაზე ამახვილებს ყურადღებას და განმარტავს, თუ როდის არის აუცილებელი ექიმთან მიმართვა.„წელსაც, ისევე როგორც ზაფხულში ზოგადად, უამრავი ადამიანი ბრუნდება კურორტებიდან დიარეით (განსაკუთრებით ზღვისპირეთიდან). სტატისტიკურ მონაცემებს ვერ წარმოვადგენ და ერთი რიგითი ინფექციონისტის პაციენტები სტატისტიკური ანალიზისთვის ვერ გამოდგება, მაგრამ ჩემს დაკვირვებას გაგიზიარებთ, რომ ამ ზაფხულს უფრო დიდ პრობლემად გადაიქცა ნაწლავური ინფექციები, ვიდრე გასულ წლებში. თუმცა კარგი იქნებოდა დაავადებათა კონტროლის ცენტრი პერიოდულად გვიზიარებდეს მონაცემებს, რომელი ნაწლავური ინფექციები დომინირებს ამ სეზონზე და ამ მხრივ რომელი კურორტები უფრო მაღალი რისკის შემცველია.იმ მონაცემებს, რომელი ინფექციებია ამ სეზონზე დიარეის გამომწვევი, გადამწყვეტი მნიშვნელობა აქვს კლინიკური მართვისთვის - ვირუსულ, ბაქტერიულ და პარაზიტულ დაავადებებს სხვადასხვანაირი მართვა ჭირდება და როდესაც ექიმმა ანალიზის პასუხების მიღებამდე ეპიდემიოლოგიური სიტუაცია იცის, ანუ რომელი ინფექციის ალბათობაა მაღალი, ეს მას ძალიან ეხმარება.დიარეული დავადებების დროს უნდა ჩატარდეს განავლის შესაბამისი გამოკვლევები. წელს ხშირია სალმონელები, თუმცა ნაწლავური ვირუსული ინფექციებიც გვხვდება.თვითნებურად არ უნდა იქნას დაწყებული ანტიბიოტიკოთერაპია (დიაგნოსტიკას ართულებს და ასევე ზოგჯერ დიარეულ დაავადებას ამძიმებს).არ არის საჭირო გადასხმა, თუ პაციენტი სითხეს ადექვატურად იღებს. გადასხმა სითხის ერთჯერადი შევსებაა და გადაუდებელ შემთხვევებში გამოიყენება, როცა სითხეს ვერ იღებს ან დეჰიდრატაციის (გაუწყლოების) სიმპტომებია. ეს ვერ შეცვლის სითხის მიღების საჭიროებას და პაციენტმა დღის განმავლობაში სითხის დალევა გადასხმის მერეც უნდა გააგრძელოს.არ არის საჭირო უამრავი პრობიოტიკის, “კუჭის წამლის” და სხვადასხვა გაურკვეველი ჩვენების მედიკამენტის მიღება, რასაც ხშირად ერთდროულად ან ხან ერთს, ხან მეორეს, ქაოსურად იღებენ პაციენტები და ამდენი წამლით კიდევ უფრო ტვირთავენ ანთებად საჭმლის მომნელებელ სისტემას.“აბა წამალი არაფერი არ უნდა”? - უმრავლეს შემთხვევაში არ უნდა და სიმპტომები მაინც გაივლის. არადა, რომელიმე წამალს ან გადასხმას უმადლიან ხოლმე და გონიათ რომ ამან “უშველა”.მნიშვნელოვანი და საყურადღებო სიმპტომები, რომლის დროსაც სამედიცინო დახმარება აუცილებელია: სისხლიანი განავალი; ჭარბი ძილიანობა; ცნობიერების დაბინდვა/ცვლილება; შეუპოვარი ცხელება, რომელიც სტანდარტულ სიცხის დამწევებს არ ემორჩილება, მუცლის ძლიერი, შეტევითი ტკივილი.მხოლოდ იმიტომ, რომ პაციენტს სიცხე აქვს, აღებინებს ან ფაღარათი აქვს, სასწრაფოს გამოძახება არ არის აუცილებელი და არც სტაციონარში გადაყვანა (განსაკუთრებით თუ პაციენტი ჯანმრთელი ახალგაზრდაა), რაც ძალიან ხშირი სცენარია.გამონაკლისს წარმოადგენენ ჩვილი ბავშვები, მოხუცები, ქრონიკული დაავადებების მქონე პირები, სადაც ჰოსპიტალიზაცია ხშირად შეიძლება მართლაც აუცილებელი გახდეს.და კიდევ ბევრჯერ გავიმეორებ, დიარეულ დაავადებას არ ჰქვია “ენტეროვირუსი” და მართლა უხერხულია უკვე.“ წერს ექიმი.

საზოგადოება • 1788538259

„რაც შეეხება საქართველოს…“ - გოგა მანიას ახალი ხილვა

ეზოთერიკოსი გოგა მანია საქართველოსთან დაკავშირებით მორიგი ხილვის შესახებ საუბრობს და საზოგადოებას რამდენიმე საფრთხის შესახებ აფრთხილებს.მისი თქმით, ქვეყანაში შესაძლოა მიწისძვრების რაოდენობამ მოიმატოს. მანია მოსახლეობას, განსაკუთრებით, მაღალმთიან ადგილებში, სიფრთხილისკენ მოუწოდებს.„რაც შეეხება საქართველოს, მოიმატებს მიწისძვრები. ხალხს ვურჩევ, მოერიდოს მაღალმთიან ადგილებს. იქნება ფრინველის ახალი ვირუსი, მოერიდეთ ასევე ცხოველებს“, – განაცხადა გოგა მანიამ.

მსოფლიო • 1788463542

39 წლის მამაკაცმა იყიდა ქალაქი და იქ მარტო ცხოვრობს

კაცი მიტოვებულ სამთო ქალაქში გადავიდა საცხოვრებლად და მარტო ცხოვრობს. თავდაპირველად ის რამდენიმე თვის გატარებას გეგმავდა, მაგრამ საბოლოოდ დარჩა.39 წლის ბრენტ ანდერვუდმა, ფლორიდის შტატის ქალაქ ტამპიდან, კალიფორნიის შტატის მიტოვებული სამთო ქალაქი სერო გორდო 1,4 მილიონ დოლარად შეიძინა და იქ მარტო ცხოვრობს, იუწყება People. ის თავისი ცხოვრების დეტალებს TikTok-ზე აზიარებს, სადაც უკვე 3 მილიონი გამომწერი ჰყავს, და Instagram-ზე, სადაც თითქმის ნახევარი მილიონი გამომწერი ჰყავს.მოჩვენებათა ქალაქში გადასვლამდე ანდერვუდმა ტეხასის შტატის ქალაქ ოსტინში, 1800-იანი წლების ვიქტორიანულ სახლში სასტუმრო გახსნა. 2018 წელს მას ახალი პროექტის დაწყება სურდა და მეგობარმა ხუმრობით გაუგზავნა რეკლამა სერო გორდოს, ყოფილი ვერცხლის მოპოვების ადგილის შესახებ. როდესაც ანდერვუდმა პირველად ნახა ქალაქი, ისეთი შეგრძნება ჰქონდა, თითქოს 1800-იან წლებში გაყინულიყო. თუმცა, ეს ადგილი ნაცნობი ჩანდა. მეწარმის ბაბუას უყვარდა ვესტერნი „Gunsmoke“ და ხშირად უყურებდა თავის საყვარელ ეპიზოდებს. ბავშვობაში ანდერვუდი კოვბოის ჩექმებს იცვამდა და ამერიკულ დასავლეთზე ოცნებობდა, რომელიც მხოლოდ ზღაპრებიდან და ტელევიზიიდან იცოდა.2020 წელს, კორონავირუსის პანდემიის დროს, ანდერვუდი სერო გორდოში გადავიდა საცხოვრებლად, სადაც რამდენიმე თვის გატარებას გეგმავდა და შემდეგ ნორმალურ ცხოვრებას დაუბრუნდებოდა. თუმცა, ექვსი წლის შემდეგაც კი, ის კვლავ მიტოვებულ ქალაქში ცხოვრობს. ის ამტკიცებს, რომ ამერიკული დასავლეთის, მისი მაღაროებისა და მიტოვებული შენობების რომანტიკა ამ ხნის განმავლობაში არ გაქრა, თუმცა ის სერო გორდოში არა მხოლოდ ამისთვის რჩება, არამედ ისტორიის და მომავლის წინაშე პასუხისმგებლობის გამო.გაღვიძების შემდეგ ანდერვუდი კვებავს თავის თხებს, ქათმებსა და ალპაკებს, შემდეგ კი მძიმე ფიზიკურ შრომას ეწევა - ქვებს წმენდს, თბოიზოლაციას უკეთებს და მომავალი სასტუმროს საძირკვლის ჩაყრას ახდენს. სადილისთვის სიცხე აიძულებს მას შენობაში დაბრუნდეს, სადაც კონტრაქტორებს, დიზაინერებს, ინჟინრებს, არქიტექტორებს, მშენებლებს, მომწოდებლებს და ოფიციალურ პირებს კოორდინაციას უწევს. საღამოს ის ველოსიპედით ადის სერო გორდოსთან ახლოს მდებარე გორაკზე, რათა მზის ჩასვლით დატკბეს.მიტოვებულ ქალაქში ცხოვრების წლების განმავლობაში ანდერვუდმა გააცნობიერა, რომ მარტოობა არ არის აუცილებლად ის გასაქცევი, რაზედაც ადამიანები ოცნებობენ. ქალაქის შეძენის შემდეგ მან უძრავი ქონების მენეჯერიც კი დაიქირავა.„მარტოობა არაფერს აგვარებს. ადამიანები ხანდახან აქ მოდიან იმ იმედით, რომ შეუძლიათ იყვნენ ყველასგან შორს, მაგრამ ეს სიმართლეს არ შეესაბამება“, - დასძინა ანდერვუდმა.მისთვის სერო გორდოში ცხოვრების ყველაზე რთული პერიოდები შეიძლება გამოწვეული იყოს იზოლირებულ თემში ცხოვრებასთან დაკავშირებული მცირე პრობლემების დაგროვებით. მაგალითად, ზამთარში, უამინდობის გამო, შეიძლება ერთი კვირის განმავლობაში ელექტროენერგიის გარეშე დარჩეს. გარდა ამისა, წყლის მილები შეიძლება გაიყინოს, რაც გათბობის ყოველდღიურ გამოწვევად აქცევს. მას გრძელი მოგზაურობები უწევს მარაგების შესაძენად და ყველაფრის დასაგეგმად.იზოლაციის გამო, ის იშვიათად ხედავს მეგობრებს, მაგრამ ისინი ხანდახან სტუმრად მოდიან. ერთ-ერთმა მათგანმა სერო გორდოში ქორწილიც კი გამართა.ანდერვუდი გეგმავს რვაოთახიანი სასტუმროს აშენებას ბარითა და რესტორნით, ასევე კოტეჯებს ქალაქის ცენტრის გარშემო და კემპინგის ადგილების შექმნას ახლომდებარე სიკვდილის ველის ხედებით.

საზოგადოება • 1788451570

კიბოს ვაქცინა, რომელიც ქალებისთვის შეიქმნა, კაცებსაც ეფექტიანად იცავს - ახალი კვლევა

კიბოს ვაქცინა, რომელიც ქალებისთვის შეიქმნა, კაცებსაც ეფექტიანად იცავს მრავალი სახის კიბოსგან.ადამიანის პაპილომავირუსის (HPV) ვაქცინა მსოფლიოში პირველი მედიკამენტია, რომელიც ვირუსით გამოწვეული კიბოს პრევენციისთვის შეიქმნა.აშშ-ის სურსათისა და მედიკამენტების ადმინისტრაციამ (FDA) ის 2006 წელს დაამტკიცა, მაგრამ თავიდან ის მხოლოდ გოგონებისა და ქალებისთვის იყო განკუთვნილი.იმ დროისათვის, მეცნიერებს იმედი ჰქონდათ, რომ ექსპერიმენტული ვაქცინა დაბლოკავდა HPV-ის იმ რამდენიმე სახიფათო შტამს, რომელიც საშვილოსნოს ყელის კიბოს იწვევს. ასეც მოხდა.ვაქცინების პირველად გამოყენებიდან 20 წლის შემდეგ, ახალგაზრდა ქალებში საშვილოსნოს ყელის კიბოთი სიკვდილიანობა მკვეთრად შემცირდა, ზოგიერთ ქვეყანაში კი, სადაც ვაქცინაციის მაჩვენებელი მაღალია, შემთხვევათა რაოდენობა თითქმის 90 პროცენტით შემცირდა.ამჯერად, ახალი კვლევა ერთ-ერთ საუკეთესო მტკიცებულებას გვთავაზობს იმისა, რომ ვაქცინირებული მამაკაცებიც ნაკლებად ავადდებიან კიბოთი.საქმე ეხება აშშ-ში კაცებში ერთ-ერთ ყველაზე სწრაფად მზარდ კიბოებს.ყოველ წელს, ადამიანის პაპილომავირუსი აშშ-ში საშვილოსნოს ყელის კიბოს დაახლოებით 11 000 შემთხვევას იწვევს, მაგრამ აშშ-ის დაავადებათა კონტროლისა და პრევენციის ცენტრის განცხადებით, ეს ვირუსი ასევე იწვევს ოროფარინგეალური კიბოს 16 000 შემთხვევას.შემთხვევათა დაახლოებით 85 პროცენტი კაცებზე მოდის.„HPV ვაქცინაცია დაკავშირებულია თავის და კისრის კიბოს არსებითად დაბალ რისკთან — ყველაზე გამოკვეთილად ოროფარინგეალური ბრტყელუჯრედოვანი კარცინომას შემთხვევებთან ახალგაზრდა ვაქცინირებულებში. შედეგები მიუთითებს, რომ HPV იმუნიზაციის ფართო დაფარვა შეიძლება გვაძლევდეს ჯანდაცვის პოტენციურ ბენეფიტებს, რადგან ამცირებს თავის და კისრის კიბოთა რისკს“, — წერენ მკვლევრები.ნათელი რომ იყოს, ჯერ არ გამოკვეთილა პირდაპირი მტკიცებულება იმისა, რომ HPV ვაქცინას თავის და კისრის კიბოს პრევენცია შეუძლია, მაგრამ ეს ვირუსი მთავარ როლს ასრულებს ზოგიერთ ოროფარინგეალურ კიბოში და ვაქცინამ უკვე მოახდინა საოცრება საშვილოსნოს ყელის კიბოს მაჩვენებლებზე.ამ ძლიერი დასაბუთების გათვალისწინებით, 2020 წელს FDA-მ გააფართოვა HPV ვაქცინის მოქმედება და მასში თავის და კისრის კიბოს პრევენციაც შეიტანა ორივე სქესში.მოსახლეობის ბოლო ანალიზში, ჩინელმა მეცნიერებმა შეისწავლეს 9-დან 45 წლამდე ასაკის 1,4 მილიონი ამერიკელის ჯანდაცვის მონაცემები.HPV-ზე ვაქცინირებულ 700 000-ზე მეტ ადამიანში მათ გამოავლინეს თავისა და კისრის კიბოს 40 შემთხვევა.მაშინ, როდესაც ასაკობრივად შესაბამის კოჰორტაში, რომელიც არ იყო ვაქცინირებული ადამიანის პაპილომავირუსის წინააღმდეგ, კიბოს 130 შემთხვევა დაფიქსირდა.ეს სხვაობა დაახლოებით 70 პროცენტს შეადგენს.იმის სანახავად, გაგრძელდება თუ არა ეს ასოციაციები, საჭიროა უფრო ხანგრძლივი და მასშტაბური დაკვირვებითი კვლევები, მაგრამ ვაქცინაციიდან სულ მცირე ათი წლის შემდეგ, HPV ნამდვილად ახდენს კიბოს პრევენციას. ვრცლად

პოლიტიკა • 1787754182

აზერბაიჯანული მედია ღარიბაშვილზე: საქართველოს ხელისუფლებაში ყოფნის დროს უფრო მეტად პარიზის ინტერესებს ატარებდა, ვიდრე თბილისის

აზერბაიჯანული მედია ირაკლი ღარიბაშვილის შესახებ ვრცელ მასალას აქვეყნებს:საქართველოში კორუფციასთან დაკავშირებით პოლიტიკური სკანდალი კვლავ მწვავდება. ყოფილ პრემიერ-მინისტრ ირაკლი ღარიბაშვილს ახალი ბრალდება წაუყენეს - თავდაცვის სამინისტროს საჭიროებებისთვის სახელმწიფო შესყიდვების ორგანიზებისას განსაკუთრებით დიდი ოდენობით ქრთამის აღების საქმეზე.პროკურატურის ინფორმაციით, 2022 წელს მაშინდელმა თავდაცვის მინისტრმა ჯუანშერ ბურჭულაძემ, რომელიც ამჟამად პატიმრობაში იმყოფება, პრემიერ-მინისტრის თანამდებობაზე მყოფ ირაკლი ღარიბაშვილს 750 ათასი ლარი, დაახლოებით 290 ათასი დოლარი, რამდენიმე ეტაპად, ნაღდი ფულის სახით უკანონოდ გადასცა. გამოძიების ვერსიით, თანხა თავდაცვის სამინისტროსთვის სამედიცინო აღჭურვილობისა და ინვენტარის გაზრდილ ფასად შესყიდვის მიზნით ტენდერის ორგანიზებას უკავშირდებოდა.ოპოზიციაში ყურადღებას ამახვილებენ იმაზე, რომ ირაკლი ღარიბაშვილთან დაკავშირებული კორუფციის ახალი ფაქტების გასაჯაროება მას შემდეგ დაიწყო, რაც ყოფილმა პრემიერმა ღია წერილები გამოაქვეყნა და ხელისუფლება მის პოლიტიკაში დაბრუნების ხელშეშლის მიზნით დევნაში დაადანაშაულა. ირაკლი ღარიბაშვილის ბიოგრაფიისა და წარსული საქმიანობის გათვალისწინებით, სტატიის ავტორი ვარაუდობს, თუ რა ძალები ცდილობდნენ ყოფილი პრემიერის დიდ პოლიტიკაში დაბრუნებას.საფრანგეთის მოქალაქე სალომე ზურაბიშვილის შემდეგ ირაკლი ღარიბაშვილი ერთ-ერთ ყველაზე პროფრანგულად განწყობილ ქართველ პოლიტიკოსად არის მოხსენიებული. ის არა მხოლოდ საფრანგეთში სწავლობდა, არამედ ხელისუფლებაში ყოფნის პერიოდში, სტატიის ავტორის შეფასებით, ატარებდა პოლიტიკას, რომელიც უფრო მეტად პარიზის, ვიდრე თბილისის ინტერესებს შეესაბამებოდა. ავტორის მტკიცებით, ამ პოლიტიკის შესაძლო საფრთხეების სრულად შეფასება საქართველოს სახელმწიფო ინტერესებისთვის მხოლოდ ახლა ხდება შესაძლებელი.2020 წელს, როდესაც ირაკლი ღარიბაშვილი თავდაცვის მინისტრის თანამდებობას იკავებდა, მისი უწყების ინიციატივით საქართველოს პარლამენტმა ბიუჯეტში ცვლილებები შეიტანა და თავდაცვის ხარჯები დაახლოებით 25 მილიონი დოლარით შეამცირა. ავტორის შეფასებით, სახელმწიფო სახსრების ეკონომია დადებითად შეიძლებოდა შეფასებულიყო, რომ არა მიზეზები, რომლებმაც ეს გადაწყვეტილება განაპირობა და ის შესაძლო საფრთხეები, რომლებიც მას ახლდა.საქმე ისაა, რომ 2008 წლის ომის შემდეგ საქართველომ საჰაერო თავდაცვის სისტემის მოდერნიზაცია აქტიურად დაიწყო. 2015 წელს საფრანგეთიდან საჰაერო თავდაცვის სისტემების მიწოდებაზე შეთანხმება შედგა და კონტრაქტი ევროპაში სარაკეტო სისტემების ერთ-ერთ წამყვან მწარმოებელ კომპანია MBDA-სთან გაფორმდა. ამის შემდეგ, სტატიის ავტორის მტკიცებით, ფრანგული მხარე სხვადასხვა მიზეზით კონტრაქტის შესრულებას აჭიანურებდა. 2018 წელს გაფორმდა ახალი შეთანხმება, რომლის მიხედვითაც საჰაერო თავდაცვის სისტემების მიწოდების ვადა 2020 წლამდე გახანგრძლივდა. ავტორის შეფასებით, იქმნებოდა შთაბეჭდილება, რომ საფრანგეთი საქართველოს თანამედროვე საჰაერო თავდაცვის სისტემების მიღებას მიზანმიმართულად აფერხებდა — თავად არ აწვდიდა სისტემებს და, ამავდროულად, სხვა მომწოდებლებთან შეთანხმების გაფორმების შესაძლებლობასაც ზღუდავდა.2020 წელი საბოლოო ვადად განიხილებოდა, როდესაც ფრანგული სისტემები საქართველოს უნდა მიეღო და ისინი ქვეყნის საჰაერო თავდაცვის სისტემაში სრულად უნდა ინტეგრირებულიყო. თუმცა ირაკლი ღარიბაშვილის თავდაცვის მინისტრობის პერიოდში ეს არ მოხდა. ფრანგულმა მხარემ მიწოდების შეფერხება კორონავირუსის პანდემიით ახსნა, რასაც საქართველოს თავდაცვის მინისტრი არ შეწინააღმდეგებია. ამასთან, თანხები არც სხვა მომწოდებლებისგან საქართველოს საჰაერო თავდაცვის გაძლიერებასა და მოდერნიზაციაზე დახარჯულა. თანხები „დაიზოგა“, ხოლო საფრანგეთიდან საჰაერო თავდაცვის სისტემების მიღება 2021 წლისთვის გადაიდო.2015 წელს საფრანგეთიდან საქართველოსთვის საჰაერო თავდაცვის სისტემების მიწოდებაზე შეთანხმება შედგა, თუმცა სტატიის ავტორის მტკიცებით, კონტრაქტის შესრულება ფრანგული მხარის მიერ სხვადასხვა მიზეზით ჭიანურდებოდა.სტატიის თანახმად, სწორედ 2020 წელს საქართველოს წინაშე სამხედრო შეჭრის სერიოზული საფრთხე გაჩნდა. დღეს რუსეთისა და სომხეთის თანამშრომლობა კოლექტიური უსაფრთხოების ხელშეკრულების ორგანიზაციის ფარგლებში ფაქტობრივად შეწყვეტილია. თუმცა 2020 წლის შემოდგომაზე, ყარაბაღის მეორე ომის დროს, სტატიის ავტორის მტკიცებით, როგორც ერევანში, ისე პარიზში არსებობდა მოლოდინი, რომ მოსკოვი „ОДКБ-ს ფარგლებში მოკავშირეობრივ ვალდებულებებს შეასრულებდა“ და სომხეთის მხარეს ომში ჩაერთვებოდა, მათ შორის საქართველოს გავლით „სამხედრო დერეფნის“ შექმნის გზით. ავტორის შეფასებით, საქართველოს სუსტი საჰაერო თავდაცვა მსგავსი სცენარის განხორციელების რისკს ზრდიდა. სტატიაში ნათქვამია, რომ აზერბაიჯანის არმიის მიერ ყარაბაღში სომხური ძალების სწრაფმა დამარცხებამ საქართველოსა და მთლიანად რეგიონისთვის კატასტროფული სცენარის განვითარება თავიდან აიცილა.მას შემდეგ, რაც 2021 წელს ირაკლი ღარიბაშვილმა თავდაცვის მინისტრის თანამდებობა დატოვა და პრემიერ-მინისტრი გახდა, მას საფრანგეთისთვის საჰაერო თავდაცვის სისტემების კონტრაქტის შეფერხების გამო პრეტენზია არ წაუყენებია. პირიქით, თბილისსა და პარიზს შორის თანამშრომლობა კიდევ უფრო გაღრმავდა. 2021-2023 წლების პარტნიორობის ახალი შეთანხმების ფარგლებში საქართველომ სამი წლის განმავლობაში საფრანგეთისგან 483 მილიონი ევროს დახმარება მიიღო. თუმცა სტატიის ავტორი ამტკიცებს, რომ ირაკლი ღარიბაშვილის პოლიტიკის შედეგად ამ დახმარების სანაცვლოდ საქართველოს ეროვნული ინტერესების საზიანო ნაბიჯების გადადგმა მოუწია. ამ კონტექსტში ავტორი 2023 წლის ბოლოს საფრანგეთიდან სომხეთში საქართველოს ტერიტორიის გავლით Bastion-ის ტიპის ჯავშანტექნიკის ტრანზიტთან დაკავშირებულ სკანდალს იხსენებს.საფრანგეთის მოქალაქე სალომე ზურაბიშვილის შემდეგ ირაკლი ღარიბაშვილი ერთ-ერთ ყველაზე პროფრანგულად განწყობილ ქართველ პოლიტიკოსად არის მოხსენიებული.სტატიის ავტორის შეფასებით, ღარიბაშვილის პროფრანგული პოლიტიკა „ქართულ ოცნებას“ არ დახმარებია. პირიქით, ავტორი ამტკიცებს, რომ სწორედ პარიზმა დაუჭირა მხარი რადიკალურ ოპოზიციასა და 2024-2025 წლებში საქართველოში „რევოლუციური“ გზით ხელისუფლების შეცვლის მცდელობებს.ამასთან, ოპოზიციის წარმომადგენლების განცხადებებზე დაყრდნობით, სტატიაში აღნიშნულია, რომ ირაკლი ღარიბაშვილი მმართველი პარტიის ერთადერთი წარმომადგენელი იყო, რომელიც „აქციის მონაწილეებთან დიალოგს“ ემხრობოდა. ავტორის შეფასებით, ეს ხდებოდა მას შემდეგ, რაც დემონსტრანტების ნაწილმა პოლიციელების წინააღმდეგ „მოლოტოვის კოქტეილები“ გამოიყენა. სტატიაში ასევე მკვეთრად არის გაკრიტიკებული სალომე ზურაბიშვილის როლი საპროტესტო პროცესებში. ავტორი მიიჩნევს, რომ ოპოზიციასთან დიალოგი იმ ვითარებაში მძიმე შედეგებს გამოიწვევდა და არეულობის აღსაკვეთად ხელისუფლების მხრიდან მკაცრი ზომების მიღება იყო საჭირო. ამავე შეფასებით, საპროტესტო აქციების დროს ირაკლი ღარიბაშვილი „ქართული ოცნების“ შიგნით საფრანგეთის მიერ მხარდაჭერილი „რევოლუციონერების“ ინტერესების გამტარად მოქმედებდა.სტატიის დასკვნით ნაწილში ავტორი ამტკიცებს, რომ ირაკლი ღარიბაშვილი არა მხოლოდ მრავალდონიან კორუფციულ სქემებს ქმნიდა, არამედ, როგორც პოლიტიკოსი, ისეთ ნაბიჯებსაც დგამდა, რომლებსაც საქართველო შესაძლოა მძიმე საფრთხის წინაშე დაეყენებინა.ირაკლი ღარიბაშვილი ამჟამად უკანონო შემოსავლების ლეგალიზაციის საქმეზე ხუთწლიან სასჯელს იხდის. ახალი ბრალდება, რომელიც განსაკუთრებით დიდი ოდენობით ქრთამის მიღებას ეხება, მას დამატებით 11-დან 15 წლამდე პატიმრობას უქადის. სტატიის ავტორის შეფასებით, ასეთ კორუფციულ ქმედებებში ბრალდებული ყოფილი მაღალჩინოსნის პოლიტიკაში დაბრუნება უკიდურესად უცნაური იქნებოდა.

მსოფლიო • 1787648505

უნგრეთის საგარეო საქმეთა მინისტრი აცხადებს, რომ პროკურატურისგან კორონავირუსის პანდემიისას პიტერ სიიარტოს დროს განხორციელებულ შესყიდვებზე შესაბამისი საგამოძიებო მოქმედებების ჩატარება მოითხოვა

უნგრეთის საგარეო საქმეთა მინისტრმა, ანიტა ორბანმა პროკურატურას განცხადებით მიმართა კორონავირუსის პანდემიისას პიტერ სიიარტოს დროს განხორციელებულ შესყიდვებზე. ამის შესახებ ანიტა ორბანმა სოციალურ ქსელში გამოქვეყნებულ ვიდეომიმართვაში განაცხადა.ანიტა ორბანის თქმით, განცხადება მომზადდა სამინისტროში ჩატარებული შემოწმების შედეგების საფუძველზე.გავრცელებული ინფორმაციით, საუბარია 2020 წლის მარტსა და აპრილში განხორციელებულ შესყიდვებზე, რომლებიც საგანგებო მდგომარეობის პირობებში სახელმწიფო შესყიდვების ზოგადი წესებისგან იყო გათავისუფლებული. მათი საერთო ღირებულება დაახლოებით 826 მილიონ ევროს შეადგენდა. 2020 წლის გაზაფხულზე უნგრეთის საგარეო საქმეთა სამინისტრომ დაახლოებით 16 853 ხელოვნური სუნთქვის აპარატი, ასევე, დამცავი საშუალებები, PCR ტესტები და მედიკამენტები შეისყიდა.როგორც აღინიშნა, შიდა შემოწმების შედეგებით, შესყიდვების პროცესში სერიოზული პრობლემები გამოვლინდა, კერძოდ, შეძენილი აღჭურვილობის რაოდენობის, ფასის, გამოსადეგობისა და ფინანსური მიზანშეწონილობის თვალსაზრისით.ანიტა ორბანის განცხადებით, შემოწმებისას გამოვლენილი მასალები შეიძლება, მიუთითებდეს სამსახურებრივი მდგომარეობის ბოროტად გამოყენების ეჭვზე, რამაც განსაკუთრებით მნიშვნელოვანი ქონებრივი ზიანი გამოიწვია. როგორც მედია წერს, ამან, შესაძლოა, დღის წესრიგში საგარეო საქმეთა სამინისტროს ყოფილი ხელმძღვანელობის პასუხისმგებლობის საკითხიც დააყენოს.უნგრეთის საგარეო საქმეთა მინისტრმა აღნიშნა, რომ შემოწმების დაწყებისას კოვიდთან დაკავშირებული შესყიდვების დოკუმენტაცია არასრული იყო. ანიტა ორბანის თქმით, პროკურატურისგან მოითხოვა შესაბამისი საგამოძიებო მოქმედებების ჩატარება დარღვევებზე პასუხისმგებელი პირების დასადგენად.

ჯანდაცვა • 1787511900

გამოიგონეს ვაქცინა, რომელსაც მელანომის განკურნება შეუძლია - ახალი კვლევა

Merck-მა და Moderna-მ მელანომას მკურნალობის მიმართულებით ახალი სიტყვა თქვეს. ახალი კვლევა მედიცინას ახალ იმედებს უჩენს. მოდერნას კვლევაში 1000-ზე მეტი მელანომის მქონე პაციენტი მონაწილეობდა. პაციენტებს ჰქონდათ ლოკალიზებული სიმსივნეები, რომლებიც ქირურგიული გზით ამოიღეს, მაგრამ იყო რეციდივის მაღალი რისკი. Moderna ვარაუდობს, რომ მელანომის ათასობით პაციენტს შეუძლია ისარგებლოს დამტკიცებიდან პირველი რამდენიმე წლის განმავლობაში.ქიმიოთერაპიისგან განსხვავებით, რომელიც კლავს როგორც ჯანსაღ, ასევე სიმსივნურ უჯრედებს, ან იმუნოთერაპიისგან განსხვავებით, რომელიც ააქტიურებს იმუნურ სისტემას, პერსონალიზებული კიბოს ვაქცინები ავარჯიშებს იმუნურ სისტემას, რათა კონკრეტულად მიზანში ამოიღოს მხოლოდ ადამიანის სიმსივნეზე ნაპოვნი მუტაციები.როგორ მუშაობს ვაქცინა?მკურნალობას ამ ეტაპზე ეწოდება intismeran autogene (V940 / mRNA-4157). ეს არ არის ჩვეულებრივი პროფილაქტიკური ვაქცინა, როგორიცაა გრიპის ან COVID-ის ვაქცინა.ვაქცინა ინდივიდუალურად- კონკრეტული პაციენტის სიმსივნის მიხედვით მზადდება.ექიმები იღებენ სიმსივნის ნიმუშს და აანალიზებენ მის გენეტიკურ ცვლილებებს. შემდეგ სპეციალური ალგორითმებით არჩევენ იმ მუტაციებს - ე.წ. ნეოანტიგენებს, რომლებიც ყველაზე უკეთ შეიძლება ამოიცნოს იმუნურმა სისტემამ. ამის საფუძველზე იქმნება პაციენტისთვის მორგებული mRNA თერაპია.როგორ მიმდინარეობს პაციენტის გამოჯანმრთელება?სიმსივნე - გენეტიკური ანალიზი - უნიკალური მუტაციების პოვნა - პერსონალიზებული mRNA ვაქცინის შექმნა - იმუნური სისტემის „გაწვრთნა“ - კიბოს უჯრედების ამოცნობა და განადგურება.mRNA ორგანიზმს აძლევს ინსტრუქციას, რომ წარმოიქმნას კონკრეტული სამიზნეები, რის შემდეგაც იმუნურ სისტემას შეუძლია ისწავლოს, როგორ ამოიცნოს დარჩენილი სიმსივნური უჯრედები.კვლევაში პერსონალიზებული ვაქცინა გამოიყენეს Keytruda-სთან (pembrolizumab) ერთად. Keytruda უკვე არსებული იმუნოთერაპიაა. იდეა ასეთია: ვაქცინა ეხმარება იმუნურ სისტემას იპოვოს კიბოს კონკრეტული ნიშნები; Keytruda კი ეხმარება იმუნურ სისტემას, რომ კიბოს წინააღმდეგ ბრძოლა უფრო ეფექტურად გააგრძელოს.2026 წლის აგვისტოში კომპანიებმა განაცხადეს, რომ დიდ Phase 3 კვლევაში კომბინაციამ მიაღწია როგორც ძირითად, ისე მნიშვნელოვან მეორეხარისხოვან მიზნებს. ადრინდელ Phase 2b კვლევაში, რომლის 5-წლიანი მონაცემებიც 2026 წელს გამოქვეყნდა, Keytruda-სთან ერთად V940-მ:49%-ით შეამცირა კიბოს დაბრუნების ან პაციენტის გარდაცვალების რისკი;59%-ით შეამცირა შორეული მეტასტაზის ან გარდაცვალების რისკი, Keytruda-სთან შედარებით მარტო.ეს ძალიან მნიშვნელოვანი შედეგია, რადგან საუბარია არა უბრალოდ სიმსივნის დროებით შემცირებაზე, არამედ ოპერაციის შემდეგ კიბოს დაბრუნებისა და გავრცელების რისკის შემცირებაზე.2026 წლის 22 აგვისტოს მდგომარეობით, V940 ჯერ კიდევ საკვლევი მკურნალობაა. ბოლო Phase 3 შედეგები ძალიან იმედისმომცემია, მაგრამ სრული მონაცემები ჯერ უნდა გამოქვეყნდეს და რეგულატორებმა უნდა შეაფასონ ეფექტურობა და უსაფრთხოება.Moderna-სა და Merck-ის პერსონალიზებულმა mRNA კიბოს თერაპიამ მელანომის Phase 3 კვლევაში წარმატებას მიაღწია, მაგრამ ის ჯერ არ არის უნივერსალური „კიბოს ვაქცინა“.ისინი ასევე სწავლობენ კომბინაციას შარდის ბუშტისა და თირკმლის კიბოს მქონე პაციენტებში საშუალო სტადიის ფაზაში, ასევე პანკრეასისა და კუჭის კიბოს ადრეულ სტადიაზე. მსხვილი ნაწლავის კიბოსთან დაკავშირებული კვლევის შედეგებს 2027 წელს, ხოლო კუჭქვეშა ჯირკვლის კიბოს კვლევის შედეგებს - 2031 წელს ელოდებიან.თუ ეს ტექნოლოგია საბოლოოდ დამტკიცდა და შედეგები სხვა კვლევებშიც დადასტურდა, მსგავსი მიდგომა შეიძლება გავრცელდეს სხვა სიმსივნეებზეც.Moderna და Merck უკვე იკვლევენ V940-ის გამოყენებას სხვა ტიპის კიბოს დროსაც, მათ შორის:ფილტვის კიბო;შარდის ბუშტის კიბო;თირკმლის კიბო;კუჭის კიბო;პანკრეასის კიბო.ვაქცინის კლინიკური კვლევები ამ დრომდე მიმდინარეობს. მედიკოსები ახლაც აქტიურად მუშაობენ მიდგომაზე, როცა კიბოს ინდივიდუალური მეთოდით უნდა ებრძოლონ. კიბოს მკურნალობა შეიძლება სულ უფრო მეტად დაემსგავსოს პერსონალიზებულ მედიცინას - კონკრეტული პაციენტის სიმსივნის გენეტიკური „ანაბეჭდის“ მიხედვით.შეგახსენებთ, რომ მოდერნამ კორონავირუსის პანდემიის დროსაც შექმნა ვაქცინა, რომელიც რნმ-ზე (mRNA) დაფუძნებულია და რომელიც ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციამ საგანგებო მოხმარებისთვის დაამტკიცა.

მსოფლიო • 1787484390

ავსტრალიაში, H5N1 ტიპის ფრინველის გრიპი ძუძუმწოვარს აღმოაჩნდა - ხელისუფლებამ ფაქტი დაადასტურა

ავსტრალიამ დაადასტურა, რომ ძუძუმწოვრებში H5N1 ტიპის ფრინველის გრიპის პირველი შემთხვევა დაფიქსირდა. სასიკვდილო ვირუსი სამხრეთ ავსტრალიის შტატში, გრძელცხვირა ბეწვიან სელაპს აღმოაჩნდა. ინფორმაციას Reuters-ი ავრცელებს.მედიის ცნობით, ივნისში, H5N1-ის გავრცელების შემდეგ, ავსტრალია მაღალი პათოგენურობის მქონე ფრინველის გრიპის მზარდ შემთხვევებს ებრძვის. ვირუსით, ზღვის ფრინველების მასობრივი დაღუპვის პირველი შემთხვევა მიმდინარე თვეში დაფიქსირდა, რაც ვირუსის აფეთქების გამწვავებაზე მიუთითებს. აფეთქება მას შემდეგ დაიწყო, რაც ვირუსი თავდაპირველად გადამფრენ ზღვის ფრინველებში გამოვლინდა და შემდეგ ადგილობრივ სახეობებზეც გავრცელდა.სამხრეთ ავსტრალიის ხელისუფლებამ დაადასტურა, რომ ქვეყანაში ძუძუმწოვარ ცხოველზე H5N1 ვირუსის გამოვლენის პირველი შემთხვევა დაფიქსირდა და ის სელაპს გამოუვლინდა. სელაპი ზღვისპირა ქალაქ ბიჩპორტში აღმოაჩინეს, რომელიც შტატის დედაქალაქ ადელაიდიდან დაახლოებით 310 კილომეტრის მანძილზე, სამხრეთით მდებარეობს.ხელისუფლების ცნობით, სელაპი, რომელიც შტატის წყლებში მცხოვრები დაახლოებით 100 000 სელაპიდან ერთ-ერთია, მკვდარი იპოვეს და მას დაზიანების ნიშნები არ ჰქონდა.

საზოგადოება • 1787335320

ივანე ჩხაიძე ვირუსებთან დაკავშირებით, საზოგადოებას აფრთხილებს

იაშვილის სახელობის ბავშვთა ცენტრალური საავადმყოფოს სამედიცინო დირექტორი, პროფესორი, ივანე ჩხაიძე აცხადებს, რომ ახლა, ქვეყანაში ის ვირუსი ცირკულირებს, რომელიც ცხელებასთან ერთად გამონაყარს, ან ნაწლავის გახშირებული მოქმედებას იწვევს.მისივე თქმით, შედარებით შემცირებულია ფილტვის ანთების შემთხვევები.„კლინიკებში მიმართვიანობის მიზეზი ახლა არის ცხელებით მიმდინარე დაავადება, რომელსაც თან ახლავს გამონაყარი და ვირუსული დიარეა, რომელიც დიდი რაოდენობით წყალს შეიცავს.შედარებით შემცირებულია ფილტვის ანთების შემთხვევები, ბრონქიოლიტი, შეტევითი ხასიათის ხველა და სუნთქვის გახშირებით მიმდინარე დაავადება. ესეც ერთეული უნდა იყოს. მიმართვიანობა სასუნთქი სისტემის დაავადების სიმპტომებით მკვეთრად შემცირებულია. ახლა არ არის სასუნთქი სისტემის დამაზიანებელი ვირუსების მოქმედების პიკი, ახლა უფრო ის ვირუსია, რომელმაც ცხელებასთან ერთად შესაძლოა გამონაყარი გამოიწვიოს, ან ცხელებასთან ერთად ნაწლავის გახშირებული მოქმედება“,- აღნიშნა ჩხაიძემ „მედიაცენტრ მთავარში“.

საზოგადოება • 1787160856

გამონაყარი და ვირუსული დიარეა - ივანე ჩხაიძე საზოგადოებას აფრთხილებს

მსოფლიო • 1787071162

კონგოში ებოლას ვირუსი განსაკუთრებული სისწრაფით ვრცელდება, გარდაცვლილია 2 325 ადამიანი - ჯანმო

კონგოში, ებოლას ვირუსის დადასტურებული შემთხვევების საერთო რაოდენობამ 4 945-ს მიაღწია, მათ შორის, 2 325 ადამიანი გარდაიცვალა. ინფორმაციას euronews-ი ავრცელებს.მედიის ცნობით, ვირუსისგან 1 000-ზე მეტი ადამიანი გამოჯანმრთელდა, ხოლო 730 საავადმყოფოში ან თვითიზოლაციაში რჩება.ვირუსის ამ აფეთქებამ, 2018-2020 წლების ეპიდემიის დროს დაფიქსირებულ სიკვდილიანობას უკვე გადააჭარბა, რომელმაც 2 299 ადამიანი იმსხვერპლა.ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაცია აცხადებს, რომ ვირუსი "განსაკუთრებული ტემპით" ვრცელდება, ბოლო კვირის მონაცემებით კი 579 ინფიცირების შემთხვევა და 304 გარდაცვალება დაფიქსირდა.