ალცჰაიმერი თუ დემენცია - რა განსხვავებაა მათ შორის და რატომ არ არის ეს ერთი და იგივე

ხშირად ეს ორი ტერმინი ადამიანებს ერთმანეთში ერევათ და სინონიმებად იყენებენ, თუმცა მათ შორის ძალიან მკაფიო სამედიცინო განსხვავებაა. მარტივად რომ ვთქვათ: დემენცია არის ზოგადი მდგომარეობა (სინდრომი), ხოლო ალცჰაიმერი - ამ მდგომარეობის გამომწვევი კონკრეტული დაავადება.

აი, მარტივი ანალოგია, რომელიც ყველაფერს ნათელს გახდის:

წარმოიდგინეთ, რომ ტერმინი „გრიპი“ არის კონკრეტული დაავადება, ხოლო „ხველა“ ან „მაღალი ტემპერატურა“ არის სიმპტომი. ზუსტად ასე, ალცჰაიმერი არის დაავადება, ხოლო დემენცია - საერთო სახელი იმ გონებრივი პრობლემებისა, რომლებსაც ეს დაავადება იწვევს.
ამ განსხვავებების უკეთ გასაგებად, მოდი, თითოეული ცალ-ცალკე განვიხილოთ:

1. რა არის დემენცია?
დემენცია არ არის ერთი კონკრეტული დაავადება. ეს არის სიმპტომების ერთობლიობა (ქოლგა ტერმინი), რომელიც აღწერს ტვინის ფუნქციების ისეთ ძლიერ გაუარესებას, რაც ადამიანს ყოველდღიურ ცხოვრებაში უშლის ხელს.

დემენციის ძირითადი სიმპტომებია:

მეხსიერების სერიოზული დაქვეითება;
მეტყველებისა და სწორი სიტყვების პოვნის პრობლემა;
ორიენტაციის დაკარგვა სივრცეში;
ლოგიკური აზროვნებისა და გადაწყვეტილებების მიღების უნარის შესუსტება.
2. რა არის ალცჰაიმერი?
ალცჰაიმერის დაავადება არის დემენციის ყველაზე გავრცელებული ფორმა და მიზეზი. დემენციის მქონე პაციენტების დაახლოებით 60-80%-ში გონებრივი შესაძლებლობების დაქვეითება სწორედ ალცჰაიმერის დაავადებით არის გამოწვეული.

ეს არის პროგრესირებადი ფიზიკური დაავადება, რომლის დროსაც ტვინში არასწორად გროვდება სპეციფიკური ტოქსიკური ცილები (ამილოიდები და ტაუ-პროტეინები). ისინი ანადგურებენ ნეირონებს (ტვინის უჯრედებს) და მათ შორის კავშირებს, რაც საბოლოოდ იწვევს ტვინის ქსოვილის ატროფიას (შემცირებას).

იმის დასამტკიცებლად, რომ დემენცია მხოლოდ ალცჰაიმერი არ არის, არსებობს მისი სხვა გამომწვევი მიზეზებიც:

სისხლძარღვოვანი დემენცია: ვითარდება ინსულტის ან ტვინში სისხლის მიმოქცევის დარღვევის შემდეგ (მეორე ყველაზე გავრცელებული ფორმაა).ლუის სხეულაკების დემენცია: როდესაც ტვინში სხვა ტიპის ცილოვანი გროვები ჩნდება, რაც ხშირად იწვევს ჰალუცინაციებსა და მოძრაობის პრობლემებს (პარკინსონის მსგავსად).ფრონტო-ტემპორალური დემენცია: აზიანებს ტვინის შუბლის წილს და ძირითადად ვლინდება არა მეხსიერების, არამედ ადამიანის ხასიათის, ქცევისა და ემოციების რადიკალური შეცვლით.